Godenzoon almachtig op marathon

Jan Maarten Heideman is als winnaar van 52 wedstrijden en drievoudig winnaar van de KNSB Cup geslaagd als marathonschaatser. Zijn carri als prediker in deeltijd schiet er intussen zeker niet bij in....

Met de hulp van de almachtige is Jan Maarten Heideman als marathonman definitief aan het aardse ontstegen. De dertigjarige schaatsenrijder uit Oldebroek klapwiekte zaterdag op Assens kunstijs naar de eindoverwinning in de strijd om de KNSB Cup, zijn derde alweer. Nog een seizoen als dit en de godenzoon mag zich de gelijke noemen van Co Giling en de legendarische dakdekker Richard van Kempen, die in de jaren tachtig geheel op eigen kracht vier bekers verzamelden.

Heideman is zonder twijfel de grootste geluksvogel van het peloton. De in het lieflijke Achterhoekse vlekje Gelselaar geboren en getogen kopman van de DSB-ploeg weet dat hij er niet alleen voorstaat. Dat hij in zijn jacht op eeuwige roem altijd een beroep kan doen op vrienden. Bijvoorbeeld op Peter de Vries, de langste man van het peloton, die in de finalewedstrijd van Assen zonder meer bereid blijkt zijn kopman honderdvijftig ronden lang uit de vuile wind te houden.

Maar nog meer misschien weet Heideman zich gesteund door zijn overtuiging zijn beste vriend God is, dat hij er in het leven en waarom dus ook niet op de ijsbaan niet alleen voorstaat, dat de kracht die nodig is om steeds maar weer te schitteren op het kunstijs rechtstreeks van de Schepper afkomstig is.

Die is in elk geval zo vriendelijk zijn dienaar in Assen een handje toe te steken. Heideman heeft in de finalewedstrijd maar met concurrent af te rekenen, Cic Michaud. De Fransman ligt in punten behoorlijk achter, maar kan in theorie, als werkelijk alles meezit, ook nog de beker veroveren. Dan moet hijzelf de slotrace winnen en moet Heideman door een val of ander onheil buiten de punten vallen. Dat gebeurt natuurlijk niet. Heideman kan vanuit zijn riante, windvrije positie achter de rug van zijn meesterknecht al gauw vaststellen dat Michaud misschien wel door een ingreep van de voorzienigheid zijn dag niet heeft en na een paar flitsende demarrages te kampen krijgt met zwarebenen. Michaud ploetert mismoedig naar de finish, waar de de dertiende plaats zijn deel wordt, nota bene nog achter Heideman.

Dat heeft zo moeten zijn, redeneert Heideman, die hier en daar in het peloton wordt gevreesd om zijn zendingsteksten. Tweede kerstdag was het weer eens raak. Hij had zich voor de derde keer laten kronen tot nationaal kunstijskampioen en was daar zo vervuld van dat een diepe vroomheid bezit nam van zijn gemoed. 'Het gaat in een mensenleven niet om winnen', liet de sportapostel optekenen. 'Voor mezelf heb ik het gevoel dat ik weet waar het leven wel om draait. Dat God de wereld heeft gemaakt en dat Jezus voor ons is gestorven.'

Dat Heideman een kind van Jezus is moge blijken uit het feit dat hij met zijn 52 marathonzeges inmiddels niet alleen Richard van Kempen (47) uit de recordboeken heeft mogen schaatsen, maar ook de onvergetelijke Dries van Wijhe. Dolle Dries won in zijn hoogtijdagen wat er maar te winnen viel. En prijkt met 47 overwinningen nog altijd fier op de derde plaats, en dat terwijl hij nooit op zondag reed. Mocht niet van zijn geloof en daarin was hij consequenter dan zijn streek-en geloofsgenoot Heideman die Gods toorn riskeert door op de dag des heren doodleuk zijn glijijzers onder te binden.

Van Wijhe beleed zijn geloof in stilte, Heideman doet dat niet. Het gaat hem te ver telkens weer zijn apostolische gaven in de strijd te gooien, om elke keer weer over God te beginnen, maar waarom niet als het zo uitkomt. Dan praat hij honderduit over Sport Witnesses, omdat hij als lid van deze bijbelstudieclub van en voor sporters de marathonschaatsende broers Henri en Renuitenberg en Vitessevoetballer Bert Konterman zijn er ook bij aangesloten nu eenmaal wordt geacht zieltjes te winnen. Eventueel tot in kleedkamers en sportkantines toe.

Leden van de club bezoeken sportclubs en instellingen om over het geloof te praten. Organiseren sportkampen en leveren een bijdrage aan het welslagen van de EO-jongerendag. Het verkondigen van het geloof is hun plicht. En daarom kan het gebeuren dat Heideman, die werkt als fysiotherapeut in een Zutphens verzorgingstehuis,na een marathon vrome teksten verspreidt. 'Dat ik win is mooi meegenomen, maar is eigenlijk bijzaak. Daar draait het niet om. Als je geloof weet je dat er hierna een leven is. Er is eeuwig leven, daar geloof ik in.'

De marathonschaatsers kunnen die teksten intussen dromen, hun collega's van de langebaan over enige tijd misschien ook wel. Heideman is namelijk van plan zijn werkterrein uit te breiden. Het rijden van alleen maar marathons begint hem een beetje te vervelen, tijd dus voor een nieuwe uitdaging. Die heeft hij gevonden in de wereld der allrounders. Volgend seizoen wil hij zich richten op de 5 kilometer. Om de sleur te doorbreken en om te zien welke mysterieuze krachten zoal in zijn tanige lijf gehuisvest zijn.

Nu is hij nog pas dertig, recht van lijf en leden en nog net niet te oud om terug te deinzen voor nieuwe krachtsinspanningen. 'Ik wil alleen maar kijken wat mijn mogelijkheden op de 5 kilometer zijn, meer niet. Als ik over tien jaar terugkijk op mijn schaatscarri wil ik niet met spijt constateren dat ik niet alles eruit heb gehaald wat erin zat.'

Zeven winters geleden reed Heideman voor het laatst tegen de klok. Op ouderwetse schaatsen bracht hij 6,52 op de klokken. Dat kan de godenzoon beter, met de zegen van boven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden