Gissen naar het lot van vlucht MH 370

Zijn de 239 mensen aan boord van de Boeing 777 het slachtoffer geworden van een aanslag? Die vraag wordt steeds pregnanter.

PEKING - Aan boord van de Boeing 777 van Malaysia Airlines die zaterdagochtend op mysterieuze wijze van de radar verdween, zaten twee passagiers met gestolen paspoorten. Een terroristische aanslag, bijvoorbeeld door Oeigoeren, wordt niet uitgesloten. Van het toestel, waarin 239 mensen zaten, was zondagavond laat nog niets teruggevonden.


De twee passagiers met gestolen paspoorten zouden volgens diverse media gebruik hebben gemaakt van de identiteit van een Italiaan en een Oostenrijker. Het is nog niet bekend wie de passagiers waren. Ze hadden tickets gekocht waarmee ze via Peking naar Amsterdam en andere Europese steden konden doorreizen.


Volgens de internationale politieorganisatie Interpol reisden ook andere passagiers met 'verdachte paspoorten'. Die worden nader onderzocht. De Italiaanse en Oostenrijkse identiteitsbewijzen waren opgenomen in de database met gestolen paspoorten, maar die is niet geraadpleegd, zegt Interpol. De Maleisische autoriteiten hebben een diepgaand onderzoek beloofd naar de kennelijk lakse procedures op het vliegveld.


Interpol zegt zich 'grote zorgen' te maken dat passagiers aan boord van het vliegtuig konden gaan met een paspoort dat geregistreerd stond in de database. 'Dit is een situatie waarvan we hoopten dat we die nooit zouden meemaken. Jarenlang heeft Interpol gevraagd om afdoende veiligheidsmaatregelen bij grenzen en gates. Nu hebben we een zaak waarover de wereld gist of de mensen met de gestolen paspoorten terroristen waren', aldus een woordvoerder.


Het onderzoek naar de verdwijning van het toestel spitst zich toe op het uiteenvallen van het vliegtuig midden in de lucht, meldden bronnen rond het onderzoek aan het persbureau Reuters. Het toestel vloog op 10 kilometer hoogte. Als het vliegtuig van deze hoogte in zee zou zijn gestort, zouden er al onderdelen zijn gevonden, is de redenering.


De wijde omgeving van een zaterdag ontdekte grote olievlek in zee, op ongeveer 150 kilometer van het eiland Tho Chu, wordt afgezocht door 34 vliegtuigen en 40 schepen. De vliegtuigen zijn bij daglicht actief, terwijl de schepen ook in de nacht doorgaan. De Verenigde Staten hebben een marineschip en een surveillancevliegtuig gestuurd. Singapore zet een onderzeeër en een vliegtuig in.


Een Vietnamees marinevliegtuig zou zondagnacht (plaatselijke tijd) een object in zee hebben gezien dat mogelijk afkomstig is van het verdwenen toestel. Het was te donker om dit met zekerheid vast te kunnen stellen. Bij daglicht zouden de Vietnamese autoriteiten meer vliegtuigen naar het gebied in de Zuid-Chinese Zee sturen. Eerder op zondag hadden Vietnamese vliegtuigen ook al 'iets ongewoons' in zee gezien. Toen bleek het om drijvend hout te gaan.


Volgens een woordvoerder van de Maleisische luchtmacht blijkt uit radarbeelden dat de Boeing zou hebben geprobeerd terug te keren naar Maleisië. De directeur van Malaysia Airlines verklaarde dat piloten het moeten melden als ze terugvliegen 'Volgens onze gegevens kwam er geen noodsignaal. Wij zijn verbaasd.'


Nederlandse passagier

Vlucht MH 370 vloog vrijdagnacht van de Maleisische hoofdstad Kuala Lumpur naar de Chinese hoofdstad Peking toen zij een uur na vertrek plotseling van de radar verdween. Van de 227 passagiers kwamen er 150 uit China. Er zat één Nederlandse passagier aan boord, een 50-jarige vrouw uit Amsterdam.


Familieleden van de Chinese passagiers wachtten in Peking wanhopig op nieuws. Vele uren nadat het vliegtuig in Peking had moeten landen was er nog helemaal niets bekend over de gebeurtenissen.


'De media kwamen sneller met informatie dan Malaysia Airlines', zegt de woedende Zhang Hongjie (44) zondag in het Pekingse Lido hotel, waar de luchtvaartmaatschappij voor de familieleden honderd kamers heeft geboekt. 'Vandaag kwamen ze gelukkig met meer informatie.'


Zhangs 42-jarige vrouw was op vakantie in Maleisië en hij wachtte haar in de vroege ochtend op in de aankomsthal van het vliegveld. De hele dag meldden de aankomstborden dat de Boeing 777-200 was vertraagd. Vervolgens werd het vluchtnummer geel zonder dat daarover informatie werd gegeven.


Woordvoerders van de luchtvaartmaatschappij werden zaterdagmiddag in het Lido hotel bekogeld met waterflessen nadat een lang uitgestelde persconferentie niets meer opleverde dan een eerdere bijeenkomst in Maleisië. 'Tot dat ogenblik deden ze helemaal niets en er was niemand die ons informatie kon geven,' zegt Zhang. 'Nu doen ze beter hun best.'


Buiten catastrofaal technisch falen van het vliegtuig wordt terrorisme niet uitgesloten. Veel Chinezen vragen zich af of er een verband is met de bloedige aanslag in de Zuid-Chinese stad Kunming, net een week geleden. Tien met zwaarden gewapende aanvallers gingen een menigte in het treinstation van die stad te lijf en staken op iedereen in die zich niet op tijd uit de voeten kon maken. Daarbij vielen 29 dodelijke slachtoffers.


Volgens de Chinese autoriteiten zouden de daders leden zijn van de moslimminderheid uit de uiterst westelijke provincie Xinjiang. De etnisch aan Turken verwante Oeigoeren voelen zich al tientallen jaren onderdrukt door Peking. Een sluimerende strijd voor onafhankelijkheid lijkt zich de laatste maanden uit te breiden naar de rest van het Chinese grondgebied. In oktober reed een SUV in op de toeristenmenigte op het Plein van de Hemelse Vrede in Peking. Buiten de drie Oeigoeren in de auto kwamen ook twee omstanders om het leven.


'Nu meer informatie over de vliegramp naar buiten komt, begint dit alles steeds meer op terrorisme te lijken', schreef 'Wei Wei' zaterdag op China's twitterservice Weibo. 'Ik bid God dat het niet om Oeigoeren gaat. Dat zou echt burgeroorlog betekenen.' Een ander schrijft: 'Ik zou er niet verbaasd over zijn als het Xinjiangers zijn. Ze blijken nu tot alles in staat.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden