Gezondheidszorg heeft last van marktwerking

Huisartsen willen af van patiënten die zijn verzekerd bij een ziekenfonds buiten hun regio. Die bezorgen hen teveel rompslomp. Maar ook het omgekeerde komt voor....

Minister Borst van Volksgezondheid heeft de huisartsen gisteren een flinke draai om hun oren gegeven omdat zij patiënten die bij een ziekenfonds buiten de regio zijn verzekerd, onder druk zetten. De patiënten konden kiezen: overstappen naar een ander ziekenfonds of het particuliere tarief betalen.

Borst is niet de enige die verontwaardigd is. Het Brabantse ziekenfonds CZ heeft een kleine 200 huisartsen met juridische stappen gedreigd als zij het nog één keer wagen om fondspatiënten een particulier tarief in rekening te brengen.

Huisartsen houden niet van 'verre' verzekerden, die zijn aangesloten bij een ziekenfonds buiten de regio. Dat brengt veel administratie met zich mee. Maar ziekenfondsen op hun beurt zijn ook niet dol op patiënten met 'verre' huisartsen. Het kleine Haagse fonds Azivo voelt er niets voor om contracten te sluiten met alle 6000 huisartsen in Nederland.

Het fonds - 165 duizend verzekerden - vindt het helemaal ondoenlijk om met alle hulpverleners in heel Nederland overeenkomsten aan te gaan. Sterker nog, Azivo, dat formeel zijn cliëntèle uit heel Nederland kan halen, trekt zich vanaf 1 april weer grotendeels terug op zijn oorspronkelijke werkterrein: Den Haag en omgeving plus het Westland. Inmiddels hebben 500 'verre' Azivo-verzekerden hun biezen gepakt en elders een onderdak gevonden.

Wat een aantal huisartsen en Azivo nu doen, is een rechtstreeks gevolg van de concurrentie in de gezondheidszorg, die de politiek sinds tien jaar omarmt.

Vóór (begin jaren negentig) de marktwerking in de Nederlandse gezondheidszorg werd uitgeroepen, móchten Azivo en andere ziekenfondsen helemaal niet buiten hun van overheidswege vastgestelde regio's actief zijn. Sindsdien moeten ze juist wél hun vleugels uitslaan, en klanten werven in heel Nederland. Verzekerden die verhuisden buiten hun regio, konden voortaan gewoon bij hun oude fonds blijven. Misschien aangenaam voor de patiënten, maar voor de huisartsen pakte die marktwerking minder prettig uit. Vroeger hadden ze te maken met één ziekenfonds, nu met wel twintig. Plus een navenante hoeveelheid extra administratie.

Dat was nog niet alles. De Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) dwong de huisartsen om met ingang van dit jaar individueel te onderhandelen met de verzekeraars. Zij zijn immers vrije ondernemers op de markt van welzijn en geluk? De gangbare praktijk, waarbij de Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV) namens alle leden tariefsafspraken maakte met de gezamenlijke zorgverzekeraars, is met ingang van dit jaar verboden. Elke huisarts moet voortaan zijn eigen contract sluiten met verzekeraar(s). Opnieuw een lastenverzwaring.

Daarbij blijft het niet. De getergde huisartsen zijn nu al maanden met de verzekeraars in conflict over extra geld voor de bekostiging van avond-, nacht- en weekeinddiensten. Het huidige tarief ligt tussen de 3 en 13 euro (tussen 6,60 en 15,60 gulden) en komt uit op 4500 euro (tienduizend gulden) per jaar. De verzekeraars stellen zich hard op: zíj beheren immers de premiegelden waaruit de gezondheidszorg wordt betaald?

De LHV wil dat het jaartarief in twee jaar tijd verviervoudigd wordt: van 4500 euro naar 18 duizend euro (40 duizend gulden) in 2003. De verzekeraars willen niet verder gaan dan een verdubbeling: negenduizend euro (20 duizend gulden). Minister Borst hield zich gisteren, tijdens een overleg over de problemen op de vlakte. De marktpartijen moeten er met elkaar maar zien uit te komen. Lukt dat niet, dan is de patiënt de dupe. De artsen hebben al gedreigd om vanaf juli helemaal geen diensten buiten kantooruren meer te doen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden