Gewraakte wapenorder Zuid-Afrika gaat door

Zuid-Afrika zet de Afrikaanse wapenorder van de eeuw door. De aanschaf van gevechtsvliegtuigen, helikopters, duikboten en korvetten ter waarde van circa vijftien miljard gulden wordt volgens de ANC-regering niet belemmerd door een kritisch rapport van drie onafhankelijke overheidsinstanties....

Van onze correspondent Hans Moleman

Er was sprake van enige belangenverstrengeling, corruptie en onvolledige informatie rond de wapenaankopen, zo hebben de Zuid-Afrikaanse rekenkamer, de nationale ombudsman en justitie na een langdurig gezamenlijk onderzoek vastgesteld. Maar president Thabo Mbeki en zijn ministers waren hier niet rechtstreeks bij betrokken.

Het rapport wijst een hoge defensie-ambtenaar en ANC-intimus, hoofd wapenaankopen Chippy Shaik, aan als degene die zich schuldig heeft gemaakt aan belangenverstrengeling. Shaiks broer is directeur van African Defence Systems, een firma die profiteert van de wapentransactie. Ook oud-minister van Defensie en ANC-veteraan Joe Modise krijgt kritiek, omdat hij na zijn terugtreden als minister wapenhandelaar werd.

De kans is groot dat tegen Shaik en Modise geen sancties volgen. Modise is oud en ziek, en volgens de regering is er in het geval van Shaik geen hard bewijs dat hij in de fout is gegaan. Wel komt er een regeling die hoge ambtenaren en ministers voortaan verbiedt in zaken te gaan op hun voormalige beleidsterrein.

Het onderzoek naar de wapenorder is de eerste grote test voor de bereidheid van de ANC-regering om corruptie en vriendjespolitiek aan te pakken. Onlangs verving de regeringspartij na lang talmen en hevige kritiek haar leider in het parlement, Tony Yengeni, omdat die een Mercedes met hoge korting had geaccepteerd van het Europese defensieconcern EADS.

Politiek analist Xolela Mangcu van de Steve Biko Stichting noemt het opvallend dat de regering verder geen politieke verantwoordelijkheid neemt voor geconstateerde fouten van individuele ambtsdragers. Volgens hem zou ook de hele order herzien moeten worden, omdat Zuid-Afrika wel hogere prioriteiten heeft dan zoveel modern wapentuig.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden