Gevolgen Israëlische expansie tot diep in de wadi's zichtbaar

In de weekeinden mag ik graag wandelen in de wadi's van de Westelijke Jordaanoever. Mooi, woest landschap is het, met oude terrassen vol olijfbomen. In de winter onverwachts groen, in de zomer vaak ongenaakbaar, maar daarom niet minder indrukwekkend.


Er lopen oude paden door dit magnifieke landschap, paden die soms teruggaan tot aan de tijden van Jezus van Nazareth, die hier op doortocht naar Jeruzalem ook gelopen moet hebben.


Tegenwoordig zijn er nauwelijks wandelaars. Israëliërs komen hier niet, of het moeten soldaten zijn. En Palestijnen zijn geen lopers, die hebben net de auto ontdekt. De enige autochtonen die ik tegenkom zijn herdersjongens, met hun schapen en geiten.


In de valleien liggen de Palestijnse dorpjes, herkenbaar aan de minaretten van de moskeeën. Of herkenbaar aan de torens van hun kerken. Want, en dat wordt weleens vergeten, niet alle Palestijnen zijn moslim.


Ik moet het even afkloppen, maar in al die maanden dat ik nu op de Westoever 'hike', is er nog nooit iets vervelends gebeurd. 'Marhaba, welkom', krijg je te horen als ik neerstrijk in het oude centrum van zo'n Palestijns gehucht als Taybeh, Sebastia of Adoub. Het zou hier, kortom, een pastoraal paradijs kunnen zijn, ware het niet dat op veel heuveltoppen de rode dakpannen van de - door hekwerken beschermde - Joodse nederzettingen zichtbaar zijn.


Ik moet diep de wadi's in, wil ik niet worden geconfronteerd met de vele voorbeelden van die illegale, want op bezet land gelegen, expansie van de staat Israël.


De bewoners van deze nederzettingen rijden dagelijks in hun auto's, met op het dak wapperende Israëlische vlaggetjes, over hun speciale wegen naar Israël. Van enig contact met de Palestijnse buren beneden is geen sprake - 'Ze horen hier niet, wij hebben hier de oudste rechten, laat ze naar Jordanië gaan', heb ik ze al vaak horen zeggen.


Klim ik naar een heuveltop dan kan ik de Middellandse Zee zien liggen, plus de woontorens van Tel Aviv en de dalende vliegtuigen boven Ben Goerion-Airport.


Vanaf de top is ook de grijze muur te zien die de Westoever van Israël scheidt. Ik, met mijn paspoort, kan langs de checkpoints. De honderdduizenden Joodse kolonisten kunnen ook eenvoudig passeren. Veertien kilometer ligt het strand van hier, maar Palestijnse jongeren kunnen er niet heen.


Daar waar de muur loopt, ligt ongeveer de Groene Lijn van 1967. Het zou de grens moeten vormen van een toekomstige Palestijnse staat. Vergeet het, zei de Israëlische premier Netanyahu onlangs tegen de Amerikaanse president Obama. Zo'n grens is onverdedigbaar.


En hij heeft nog een punt ook: ik ben een vredelievende wandelaar, maar wat als er in de toekomst een Palestijnse terrorist op mijn plek staat, met een raketwerper? Dan ben je zelfs in de 'bubble' Tel Aviv niet veilig.


Het is een wild toekomstvisioen, maar stel dat er ooit Israëlische en Palestijnse leiders komen (nee, niet de huidige!), die wél tot een vergelijk kunnen komen. Dat er echt vrede tussen Palestijnen en Israëliërs gloort.


Wat dan?


Er zullen ongetwijfeld nederzettingenbewoners zijn die, gecompenseerd met een zak geld, weer willen terugkeren naar Israël zelf. Maar er zullen ook tienduizenden kolonisten zijn, de religieuze hardliners met hun grote, gebreide keppeltjes, die zich gaan vastklinken aan het land, daar waar de voor hun o zo heilige botten van Josef en Abraham liggen.


Wie gaat ze daar wegslepen? Israëlische militairen? Steeds meer soldaten en officieren zijn zelf afkomstig uit de nederzettingen op de Westoever.


Het zijn prachtige zwerftochten die ik maak over de Westelijke Jordaanoever. Maar de gedachten zijn niet zelden somber als ik aan het eind van de middag - moe, bezweet, voldaan, met in het westen een neerstrijkende zon - terugrijd naar de Israëlische checkpoints vlak voor de poorten van Jeruzalem.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden