Gevaar voor Israël komt van binnenuit

Het gevaar voor Israël komt niet langer van buiten, maar van binnen. De onverzoenlijke houding van orthodoxe en nationalistische joden vormt in de ogen van Arie Kuiper een directe bedreiging voor het voortbestaan van de joodse staat....

Arie Kuiper

DE bewering van de Israëlische rabbijn Ovadio Yosef dat de zes miljoen slachtoffers van de shoah reïncarnaties waren van zondaars die naar de aarde waren teruggestuurd om te betalen voor hun zonden is schokkend, maar niet verrassend. Rabbijnen en ook politici in Israël slaan wel vaker wartaal uit over de massamoord op joden door de nazi's.

Rabbijn Pinhas Horowitz, plaatsvervangend voorzitter van de ultra-orthodoxe partij Agudat Israël, zei in december 1996 dat de joden van de Reform (liberale joden) verantwoordelijk zijn voor de moord op de zes miljoen. Zij hadden met hun liberale opvattingen en hun afwijking van de enige ware weg van de orthodoxie, God gedwongen het joodse volk te straffen. Waarom deze God der Wrake dan ook talloze orthodoxe joden naar de gaskamers zond, onthulde Horowitz niet.

Shlomo Benizri, tot voor kort minister van Gezondheid, zei op 12 juni dat de linkse partij Meretz, een partij van vredesduiven, 'dezelfde tactiek en dezelfde haat hanteert die de nazi's hanteerden ten opzichte van de joden'.

Rabbijn Daniel Shilo schreef in juni dat het opgeven van zelfs maar een deel van de bezette gebieden een misdaad is tegen het joodse volk. 'De blindheid van onze leiders is dezelfde blindheid die leidde tot de holocaust.'

Op een website van Amerikaanse joden is een foto te zien van Adolf Hitler met het hoofd van Barak erop gemonteerd. Barak ontvouwt een Palestijnse vlag en zegt: 'Ik zal uw werk voltooien, Mein Führer.'

Goed, mensen die zo'n website maken zijn idioten, maar rabbijn Yosef, die nu beweert dat de zes miljoen doden gereïncarneerde zondaars waren, is niet de eerste de beste. Hij is de geestelijke leider van de Israëlische Shaspartij. Zijn woorden - hij noemde ook de Palestijnen 'slangen' - over de shoah als straf van God werden door zijn aanhang met applaus begroet. De zeventien leden van Shas in de Knesset stemmen zoals rabbijn Yosef hen voorschrijft. Daarom werd - om maar wat te noemen - verleden week niet Shimon Peres maar Moshe Katzav gekozen tot president van Israël. Peres werd verslagen door het al jaren in Israël opererende monsterverbond van ultra-orthodoxen, die om religieuze redenen tegen de ontruiming van bezette gebieden zijn, en supranationalisten die daar om nationalistische redenen ook tegen zijn.

In de woorden van de Israëlische schrijver Amos Oz: 'Peres werd verslagen door een coalitie van haviken, ultra-orthodoxen, struisvogels die hun kop in het zand steken, tegenstanders van de vrede, vijanden van de Verlichting en van de vooruitgang.'

Vijf jaar geleden, op 10 augustus 1995, zei ik in een radiocolumn: 'In 1998 bestaat Israël vijftig jaar. In die halve eeuw zijn de omliggende Arabische landen er niet in geslaagd Israël van de kaart te vegen, hoewel ze dat graag wilden. Maar het gevaar van buiten is grotendeels geweken. Het nieuwe gevaar komt van binnen. Dat gevaar is groter dan alle oorlogen die Israël met zijn buurlanden heeft moeten voeren. Ik overdrijf niet. Niet alleen de binnenlandse vrede in Israël wordt bedreigd, nee, het voortbestaan van Israël zélf komt in gevaar.'

Zware woorden? Ik denk het niet. In de laatste vijf jaar is de situatie alleen maar erger geworden. Tegenwoordig zijn er vooraanstaande joden die hetzelfde beweren - premier Ehud Barak bijvoorbeeld en de joods-Amerikaanse publicist Arthur Hertz berg, hoogleraar aan de Universiteit van New York. Beiden hebben eraan herinnerd, Barak zelfs tweemaal, dat de joden twintig eeuwen geleden niet alleen door de Romeinen, maar ook door eigen schuld uit hun land zijn verdreven en dat, als er niets verandert, dit opnieuw kan gebeuren.

Een omineuze vergelijking. Jeruzalem werd in het jaar 70 door de Romeinen verwoest, de tempel met de grond gelijkgemaakt nadat het joodse volk tegen het machtige Romeinse imperium in opstand was gekomen. Toen de joden een kleine eeuw later opnieuw in opstand kwamen, werden zij definitief uit Palestina weggejaagd.

De verwoesting van Jeruzalem en de tempel was niet nodig geweest. Bij Flavius Josephus kan men lezen dat de Romeinen weinig zin hadden in een langdurige belegering. Zij deden serieuze vredesvoorstellen, compleet met een vrijgeleide voor alle inwoners. De stad en de tempel zouden worden gespaard als de joden zich onderwierpen aan het Romeinse gezag.

De leiders in de stad, de leden van het Sanhedrin en anderen, voelden daar wel voor. Zij begrepen dat zij nooit van het Romeinse rijk konden winnen. Maar de ultra-orthodoxen en felle nationalisten van die dagen, de Zeloten, wilden van geen wijken weten. Zij oefenden in de stad een meedogenloze terreur uit en vermoordden iedereen die met de Romeinen tot een vergelijk wilde komen.

Arthur Hertzberg in zijn boek Jews - the essence and character of a people (1998): 'Niets was tweeduizend jaar geleden deugdzamer dan tegen het heidense Rome in opstand te komen uit naam van het zuivere joodse monotheïsme, en niets heeft zulke destructieve gevolgen gehad.'

De Zeloten van het jaar 70 waren er zeker van dat God aan hun kant stond en nooit zou toestaan dat de tempel zou worden verwoest. De Zeloten van het jaar 2000 zijn er wederom van overtuigd dat God aan hun kant staat en dat hij nooit zal toestaan dat Israël van de landkaart verdwijnt. Zij geloven bovendien dat de verovering van Oost-Jeruzalem en van Judea en Samaria (de westelijke Jordaanoever), die tijdens de Zesdaagse Oorlog als rijpe appels in joodse handen vielen, een onderdeel is van de steeds dichterbij komende messiaanse verlossing, de komst van de Messias.

In 1967, schreef Amos Oz, is de messiaanse geest uit de fles gekomen en die krijgen we er nooit meer in. Hij beschouwt dat als een grote ramp. Natuurlijk, nog erger zou het zijn geweest als Israël de Zesdaagse Oorlog, waarin Oz zelf mee vocht, had verloren - dan zou het land niet meer bestaan. Maar in zijn roman De derde toestand (1993) legt hij zijn hoofdfiguur Fima (Efraïm) de volgende woorden in de mond;

'De ironische waarheid is dat de historicus van de toekomst op een dag zal vaststellen dat Abdoel Nasser ons uiteindelijk toch nog verslagen heeft in de Zesdaagse Oorlog. Onze overwinning heeft ons voorbestemd voor de vernietiging. De messiaanse duivel die het zionisme in de fles heeft weten te krijgen is ontsnapt met het blazen van de sjofar op het plein bij de Klaagmuur. Wie het laatst lacht, lacht het best.'

Of, om nog één keer Arthur Hertzberg te citeren: 'De gewapende profeten op de Westoever en hun ultranationalistische aanhangers zetten de joodse toekomst op het spel, op dezelfde manier als de Zeloten toen ze in opstand kwamen tegen Rome - ze gaan ervan uit dat God onmogelijk Jeruzalem kan laten verwoesten. (. . .) Ik waarschuw de joodse wereld al jaren dat de God die kon zwijgen terwijl de joden van Europa werden uitgeroeid geen enkele garantie geeft dat de joodse nederzettingen op de Westoever, en ook de steden van Israël trouwens, gered zullen worden. (. . .) De grootste bedreiging van het joodse volk komt momenteel niet van buiten; die komt voort uit het element in het joodse volk dat zichzelf ziet als boven alle kritiek verheven, dat zich als rechter en jury van alle anderen beschouwt.'

De nieuwe president van Israël zei daags na zijn benoeming tegen de Jerusalem Post dat hij de president van alle Israëli's wil zijn en dat hij het als zijn belangrijkste taak beschouwt de leden van de Knesset en de burgers duidelijk te maken dat zij meer respect moeten hebben voor elkaars opvattingen. De les van de moord op premier Rabin, zei hij, is nog steeds niet geleerd.

Inderdaad, die les is niet geleerd. Israël is een tot op het bot verdeeld land waarin de Zeloten opnieuw amok maken tegen iedereen die compromissen met de Palestijnen wil sluiten.

Natuurlijk is het normaal, aan te bevelen zelfs, dat burgers in een democratie er verschillende opvattingen op nahouden. Dat is in Nederland niet anders. Alleen, over enkele hoofdzaken zijn wij het eens - de overgrote meerderheid van de Nederlanders wil dat wij een monarchie zijn, niemand wil de democratie afschaffen en wij zijn het ook eens over de scheiding tussen kerk en staat en de grenzen van ons land. In Israël bestaat over deze essentiële zaken nog geen begin van consensus - een grote minderheid wil van Israël een theocratie maken en de helft van het volk stemt op partijen die geen enkel territoriaal offer willen brengen voor de vrede. Onder deze omstandigheden kan geen natie blijven voortbestaan.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden