Gesteggel rond Westermoskee is gebed zonder end

De bouw van de omstreden Westermoskee in stadsdeel De Baarsjes in Amsterdam is verder weg dan ooit. Hoe anders was het toen minister Piet-Hein Donner van Justitie in februari 2006 de officiële aftrap gaf voor de bouw van het gebedshuis....

28 februari 2006: na twaalf jaar gekibbel hebben stadsdeel De Baarsjes, woningcorporatie Het Oosten en moskeevereniging Aya Sofya (onderdeel van de Turkse islamitische beweging Milli Görüs) elkaar gevonden. In aanwezigheid van Donner vieren ze het begin van de bouw van de Westermoskee met een 43 meter hoge minaret, ,,een symbool voor multicultureel Amsterdam''.

13 mei 2006: vervanging bestuur van de Nederlandse tak van Milli Görüs door het 'conservatieve' hoofdkantoor in het Duitse Keulen. De als liberaal bekendstaande directeur Haci Karacaer vertrekt. Tweede Kamerlid Geert Wilders wil dat de bouw van de Westermoskee wordt gestaakt na de bestuurswisseling.

9 oktober 2006: directeur Üzeyir Kabaktepe van Manderen BV, de beleggingsmaatschappij van Milli Görüs voor de bouw van de moskee, moet het veld ruimen. Woningcorporatie Het Oosten heeft haar medewerking aan het project opgeschort uit vrees dat de nieuwe directeur Fatih Dag (33) een radicale koers gaat varen.

9 november 2006: Kabaktepe vecht ontslag aan, maar de rechtbank in Amsterdam beslist dat bestuurswisseling terecht heeft plaatsgevonden. Het Oosten raakt het vertrouwen kwijt. De nieuwe directeur Fatih Dag, tevens voorzitter van moskeevereniging Aya Sofya, zegt dat hij de gematigde koers van zijn voorgangers gaat voortzetten.

4 februari 2007: de Westermoskee komt in handen van het Duitse hoofdkantoor van Milli Görüs, blijkt uit een geheim contract uit november 2005. Stadsdeel De Baarsjes en Het Oosten hadden in een convenant juist vastgelegd dat de moskee onafhankelijk blijft van het Europese hoofdkantoor. Ook het stadsdeel verliest het vertrouwen in Milli Görüs.

8 februari 2007: Het Oosten wil via de rechter de bouw van de Westermoskee veiligstellen en spant een kort geding aan tegen Manderen BV. Na crisisoverleg een paar dagen later melden alle partijen dat het project doorgaat. De rechtszaak is van de baan, de uitkomst van het overleg blijft geheim.

5 maart 2007: vijf personen hebben bezwaar aangetekend tegen de bouwvergunning van de Westermoskee. Zij beschuldigen het bestuur van Milli Görüs van malafide financiële praktijken. De Autoriteit Financiële Markten (AFM) onderzoekt de mogelijke aandelenzwendel in 'groene fondsen' (genoemd naar de kleur van de islamitische vlag) in moskeeën van Milli Görüs.

7 maart 2007: Stadsdeel De Baarsjes verleent een bouwvergunning voor de Westermoskee. De bezwaarschriften gaan ,,niet in op de moskee of de bouw ervan''. Tegelijk begint het stadsdeel door de verhalen over illegale effectenhandel een Bibob-onderzoek naar de financiële positie van Manderen BV.

21 maart 2007: een onderzoek van de 'regisseur sociale cohesie' in Amsterdam wijst uit dat de verhouding tussen Het Oosten en Milli Görüs te verstoord is waardoor samenwerking niet meer mogelijk lijkt. Burgemeester Job Cohen gaat de partijen achter de schermen weer proberen bij elkaar te brengen.

7 mei 2007: Milli Görüs heeft aangifte gedaan tegen oud-directeur Kabaktepe wegens verduistering. Er zou 1,3 miljoen euro weg zijn.

10 mei 2007: het tv-programma Netwerk laat kwitanties zien waaruit blijkt dat bestuursleden van Milli Görüs hebben gehandeld in de zogeheten groene fondsen. De AFM ontdekt geen bewijzen voor de betrokkenheid van Milli Görüs bij de aandelenzwendel. De beweging ontkent iets met de illegale beleggingsfondsen te maken te hebben.

14 mei 2007: Milli Görüs breekt definitief met Het Oosten. De Turkse beweging wil de woningcorporatie uitkopen en zelf de moskee gaan bouwen. Cohen staakt zijn bemiddelingspoging.

16 mei 2007: Cohen zet vraagtekens bij de integriteit van Milli Görüs, schrijft de burgemeester in een brief aan de gemeenteraad. Ook wil hij meer duidelijkheid of de Turkse beweging haar financiën op orde heeft.

19 mei 2007: in een interview in dagblad Trouw roept Milli Görüs-voorman Fatih Dag op te demonstreren als de bouw van de Westermoskee niet doorgaat. Hij waarschuwt dat die demonstratie weleens uit de hand zou kunnen lopen.

21 mei 2007: Cohen roept Dag op het matje na zijn boodschap. ,,Er gaat een dreiging vanuit.'' De VVD in Amsterdam en de PvdA in De Baarsjes willen dat de gemeente de banden met Milli Görüs verbreekt. Ook de Tweede Kamer wil tekst en uitleg van het kabinet over de uitspraken van Dag.

23 mei 2007: de gemeenteraad van Amsterdam besluit aan de hand van een motie om geen contacten te onderhouden met Milli Görüs totdat het Bibob-onderzoek is afgerond dat inzicht moet geven in de financiële positie van de Turkse beweging. Ook roept de raad het bestuur van Milli Görüs ertoe op het gebruik van geweld en de oproep daartoe af te wijzen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden