Column

Gesjoemel tussen leraar en leerling is van alle tijden

Studenten voor het Maagdenhuis in Amsterdam in 1969. Beeld anp

Leo Jacobs ken ik als een beminnelijk warhoofd. Hij was hoofdredacteur van RadioStad, een Amsterdamse zender uit de tijd dat het oproer kraaide. In 1974, toen RadioStad werd opgericht, werd juist een andere anarchistische inrichting gesloten. Ik heb het over Dennendal, waar begeleiders en psychiatrische patiënten 'ongewenste verhoudingen' met elkaar hadden.

Na zijn hoofdredacteurschap is Jacobs kennelijk docent geworden. Hoewel hij - voor zover ik weet - weinig met kunst en film uitstaande had, is hij iets aan de Filmacademie gaan doen. De wereld staat nu eenmaal open voor wie zichzelf verkopen kan. Kennis doorgeven is weer iets anders.

In de Volkskrant heeft Leo Jacobs toegegeven dat hij in 1998, tijdens zijn leraarschap, één van zijn studentes heeft geneukt. Ze was beeldschoon en ook nog wijs, en ze fluisterde: 'Kom maar Leo, kom maar bij me...' Dat liet Leo zich geen twee keer zeggen. Je moet nu eenmaal de kat niet op het spek binden.

Gelukkig voor Jacobs is hij na zijn pensioen nog spiritueler geworden. Zo trad hij toe tot de Franciscanen, wat het voordeel heeft dat je bij hen mag biechten. Zijn biechtvader gaf Leo meteen absolutie, want het ging hier om 'pure liefde' en 'daarmee is nooit iets mis'. Over en sluiten. Dat katholicisme is toch een prachtig geloof!

Wat heeft Jacobs bewogen zijn biecht in het openbaar nog eens dunnetjes over te doen? Ik vermoed dat hij het deed uit aandachttrekkerij, maar volgens ingezonden brievenschrijfster Ank van der Spek uit Sint-Michielsgestel is hij ertoe overgegaan uit angst. De amoureuze studente zou Leo's bekentenis voor kunnen zijn, om hem alsnog als dader aan te wijzen.

Nu wil het toeval dat zich in Sint-Michielsgestel een kloosterachtig internaat bevindt, waar zedeninspecteur Deetman nog is langs geweest, dus iets vreemds kun je niet helemaal uitsluiten, maar wat als de studente van toen niets van zich laat horen? Is dat dan na zeventien jaar een oorverdovend: wie-zwijgt-stemt toe?

Leo biechtte zijn daad op, toen de Volkskrant openbaar had gemaakt dat twee leraren van de Amsterdamse Theaterschool vleselijke relaties met leerlingen hebben aangeknoopt. Stom en afkeurenswaardig, maar volgens andere oud-leerlingen, zoals Johan Fretz en Diederik Ebbinge, ligt het genuanceerder en is deze krant in zijn berichtgeving niet zorgvuldig geweest.

Laten wij eerlijk zijn. Gesjoemel tussen leraren en leerlingen is van alle tijden. Op elke school wordt erover gefluisterd. Leraren die bij het surveilleren in de bloesjes kijken. Waarom krijgt dat knappe meisje op haar rapport net die zes min en zit die pukkelige jongen ernaast? Het hoort niet, het zal minder worden, maar helemaal verdwijnen zal het nooit. Mijn beste vriend op de School voor de Journalistiek had een verhouding met onze lerares Engels. Een aardig mens en niemand die er toen aanstoot aannam. Ik ken verschillende (hoog)leraren, die getrouwd zijn met een leerling of een studente.

Een bekend voorbeeld is de historicus Jacques Presser. Over hem werd gezegd dat hij 'met zijn leerlingen omging als met gelijken', wat mij een educatief ideaal lijkt. Vanaf de eerste zat Deborah Appel bij Presser op het Vossius en na haar schooltijd trouwden zij. In 1943 werd Deborah naar Sobibor weggevoerd. Zij was zijn grote liefde en hij de hare. Daar moeten zij op het Vossius al achter zijn gekomen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden