Gerechtshof geeft zegen aan Kosovo

De onafhankelijkheidsverklaring van Kosovo in 2008 was volkomen legaal. Dat heeft het Internationaal Gerechtshof (ICJ) in Den Haag donderdag geconcludeerd. De verrassende uitspraak is een opsteker voor het prille Balkanstaatje Kosovo, maar ook voor separatistische bewegingen in de hele wereld.

De onafhankelijkheidsverklaring van Kosovo in 2008 was volkomen legaal. Dat heeft het Internationaal Gerechtshof (ICJ) in Den Haag donderdag geconcludeerd. De verrassende uitspraak is een opsteker voor het prille Balkanstaatje Kosovo, maar ook voor separatistische bewegingen in de hele wereld.

‘De onafhankelijkheidsverklaring schond geen enkele regel van het internationaal recht’, zei voorzittend rechter Hisashi Owada. Het pro-Kosovaarse advies, dat door tien van de veertien rechters werd goedgekeurd, verraste veel waarnemers, die een ingewikkelde uiteenzetting zonder duidelijke winnaar hadden verwacht. Het advies van het VN-hof is niet bindend, maar heeft wel veel gezag in de hele wereld.

‘Fantastisch nieuws’, reageerde de Kosovaarse minister van Buitenlandse Zaken Skender Hyseni. op het bordes van het Haagse Vredespaleis, waar het ICJ zetelt. ‘Een vooraanstaande rechtbank bevestigt dat het Kosovaarse volk er goed aan heeft gedaan om de onafhankelijkheid uit te roepen.’

Champagnekurken

In de Kosovaarse hoofdstad Pristina, waar de uitspraak live werd gevolgd, knalden de champagnekurken. ‘Dit overtreft mijn verwachtingen’, zei Migjen Kelmendi, hoofdredacteur van een Kosovaars tijdschrift. ‘Het voelt alsof we voor de tweede keer onafhankelijk worden.’

De ‘eerste keer’ was op 17 februari 2008. Toen riep de voormalige Servische provincie, die zich in 1998 afscheidde wegens omwille van Servische mensenrechtenschendingen, eenzijdig de onafhankelijkheid uit. Sindsdien hebben 69 landen Kosovo erkend, waaronder de VS en 22 EU-landen.

Kosovaarse politici en hun internationale hoeders hopen dat de uitspraak nu meer landen aanzet om de onafhankelijkheid te erkennen, waardoor Kosovo uit zijn isolement kan raken. Aangespoord door de VN, VS en EU nodigden Kosovaarse politici Servië meteen uit tot dialoog. De EU benadrukte dat beide landen een Europese toekomst hebben.

Servië accepteert niet

Maar Servië, op wiens verzoek de Algemene Vergadering van de VN om het ICJ-advies vroeg, accepteert de uitkomst niet. De Servische minister van Buitenlandse Zaken Vuk Jeremic zei in Den Haag dat Servië ‘nooit die zogenaamde republiek Kosovo zal erkennen’. Rusland gaf Servië gelijk.

Volgens Jeremic heeft het ICJ een ‘zeer beperkte, technische beslissing’ genomen die geen brede betekenis heeft. Ook rechtsgeleerden erkenden dat de redenering van het ICJ minimalistisch is. Maar met het strakke advies wil het ICJ waarschijnlijk ook precedentwerking voorkomen. Verscheidene landen vrezen dat de uitspraak over Kosovo en het ICJ-advies hun eigen separatistische bewegingen zal aanmoedigen om de onafhankelijkheid uit te roepen. Abchazië, dat zich van Georgië afscheidde, verklaarde de uitspraak op zichzelf van toepassing.e Zaken Vuk Jeremic donderdag in reactie op de uitspraak van het Internationaal Gerechtshof in Den Haag over de Kosovo-kwestie. De regering van Servië riep tegelijkertijd op tot kalmte.

Belgrado, 22 juli: een vrouw passeert graffiti met de Servische tekst: Kosovo is het hart van Servië. (AP)
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden