Gerard Spong: 'Die strafzaak gaat gewoon door'

Het strafproces tegen de Surinaamse president Bouterse gaat naar verwachting gewoon door. Het is een misvatting dat Bouterse dat kan blokkeren, zegt advocaat Gerard Spong. 'Als hij denkt dat hij dat wel kan, is hij nog dommer dan ik dacht.'

Desi Bouterse. Beeld ap

Met een beroep op grondwetsartikel 148 heeft de ex-legerleider het Surinaamse OM woensdag bevel gegeven niet verder mee te werken aan het strafproces over de Decembermoorden van 1982, toen vijftien tegenstanders van Bouterses regime werden gefusilleerd. In dat strafproces is Bouterse zelf de hoofdverdachte. Het proces begon al in november 2007, na een gerechtelijk vooronderzoek dat enkele jaren in beslag nam.

De Surinaamse grondwet schrijft voor dat de president 'in het belang van de staatsveiligheid in concrete gevallen' de baas van het Openbaar Ministerie bevelen mag geven bij de vervolging van verdachten. 'De staatsveiligheid is hier helemaal niet in het geding', betoogt Spong, die vindt dat de Surinaamse president zijn macht misbruikt ten faveure van zichzelf. Spong was in het verleden adviseur van de Surinaamse overheid in het onderzoek naar de Decembermoorden.

Is Bouterse schuldig?

Het is Surinames best bewaarde geheim: de strafeis die de militaire aanklager in 2012 wilde uitspreken tegen hoofdverdachte 'D.D. Bouterse'. Waarom is de ex-legerleider toch zo bang voor Roy Elgins woorden? Lees dit verhaal van Volkskrant-verslaggever Stieven Ramdharie of is bewezen dat Desi Bouterse schuldig is aan moord.

Het grondwetsartikel waarop Bouterse zich beroept, is niets ongebruikelijks. Ook Nederland heeft zo'n wetsartikel, evenals bijvoorbeeld België en Duitsland, hoewel de 'staatsveiligheid' daarin geen rol speelt. In Nederland betekent het dat de minister-president aanwijzingen mag geven over het vervolgingsbeleid van het Openbaar Ministerie. Algemeen wordt aangenomen dat die bevoegdheid niet zo ver reikt dat de premier in een specifieke zaak een officier van justitie kan voorschrijven wat die wel en niet mag doen. Voormalig minister-president Van Agt beriep zich eens op dit wetsartikel in de historische, principiële kwestie rond de abortuskliniek Bloemenhove. Die stap, in 1975, kwam Van Agt nationaal op hevige kritiek te staan. Verder zijn er geen incidenten bekend waarbij een Nederlandse premier zich genoodzaakt zag het wetsartikel aan te wenden.

'Dat Bouterse het OM bevelen kan opleggen, betekent niet dat hij de bevoegdheid heeft om rechters te muilkorven', stelt advocaat Spong. De Surinaamse Krijgsraad (een militaire rechtbank) moet het OM in de gelegenheid stellen de strafeis te formuleren, maar dat is niet verplicht. 'Als het OM daarvan geen gebruik maakt omdat het de hete adem van Bouterse in de nek voelt, kunnen de rechters zeggen: jammer dan, maar wij gaan gewoon verder. En ik verwacht ook dat ze dat zullen doen.'

Waarom Suriname niet in opstand komt

Zouden in andere landen direct demonstraties zijn georganiseerd tegen deze 'aanslag op de rechtsstaat', op het Onafhankelijkheidsplein was het akelig stil. Lees hier de analyse van Volkskrant-verslaggever Stieven Ramdharie (+).

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden