'Geraakt in diepste, intiemste vezels'

Mét hun president vinden de meeste Argentijnen, ook 30 jaar na de oorlog, dat de Malvinas bij hun land horen.

BUENOS AIRES - In Buenos Aires staat de 75 meter hoge Torre de los Ingleses, een geschenk van de Engelse gemeenschap in de stad voor de viering van het eerste eeuwfeest van 's lands onafhankelijkheid, zo'n honderd jaar geleden. Boven de deur van de toren hangen, broederlijk naast elkaar, de wapenschilden van Argentinië en Groot-Brittannië, die dertig jaar geleden in een zonderling gewapend conflict waren verwikkeld en nu weer luid bekvechten.

Leo Battaglia bivakkeert al ruim een week bij de toren. 'Ik wil een veteranenpensioen', zegt hij. Battaglia werd in 1982 samen met 8.000 andere dienstplichtigen gerekruteerd voor de Falklandoorlog. Ze oefenden drie maanden in het koude, zuidelijke Patagonië, maar kregen geen vuurdoop, omdat hun land al na tien weken capituleerde. 'De soldaten die gevochten hebben, krijgen een pensioen van 8.000 pesos (1400 euro, red.). Wij worden betaald met discriminatie en minachting', zegt Battaglia, die ervan overtuigd is dat de oorlog heel anders zou zijn verlopen als hij en zijn kameraden wel waren ingezet.

In La Plata, 50 kilometer ten zuiden van Buenos Aires, runt de 57-jarige Mario Volpe het nationale centrum voor veteranen van de Malvinas, zoals de Argentijnen de Falklands noemen. 'De oorlog was een verschrikkelijke misrekening van de junta', zegt Volpe. 'Wij hadden als soldaten geen benul van wat er werkelijk gebeurde. We deden in de vrieskou ons best om bommen en kogels te ontwijken.'

Het centrum van Volpe houdt zich onder meer bezig met het opsporen van veteranen die na het desastreuze conflict spoorloos verdwenen. Onlangs vonden ze een ex-militair terug, die 30 jaar als bedelaar had geleefd in buurland Uruguay. De familie van de soldaat dacht dat hij dood was. Ook ijvert Volpe voor de identificatie van 123 Argentijnse militairen die anoniem begraven liggen op de Malvinas.

'Ondanks de horror van de oorlog blijft de claim op de eilanden een vitale kwestie voor ons. De Malvinas raken de Argentijnen in hun diepste en intiemste vezels', verklaart Volpe. 'We kunnen maar niet begrijpen waarom de Engelsen ons verloren zusje niet willen teruggeven. Het behoort tot ons dna.'

Miljoenen Argentijnen delen het gevoel van Mario Volpe. De wond van de Malvinas is nooit geheeld. President Cristina Fernández de Kirchner beseft de gekrenkte nationale trots zeer goed en heeft de aanspraak op de eilanden tot een van haar stokpaardjes gemaakt. De pers, de cultuur en de commercie doen fanatiek mee. De boekhandels en krantenkiosken van Buenos Aires liggen vol met nieuwe, vlammende publicaties over de archipel. Kraampjes in de straten verkopen landkaarten waarop de eilandengroep in de Argentijnse tweekleur is geschilderd en souvenirzaken bieden shirts met de tekst 'De Malvinas zijn Argentijns' aan.

Er bestaat geen openbaar optreden van de president zonder opzwepende woorden over de 'heilige' soevereiniteit. Fernández de Kirchner wil na verschillende recente diplomatieke plaagstoten volgens waarnemers zelfs haar bondgenoten in Latijns-Amerika en de Cariben overhalen de Britse eilanden te isoleren met een totaal handelsembargo, zoals de Amerikanen dat al 50 jaar (vruchteloos) doen tegenover Cuba.

Waarom handelt het Argentijnse staatshoofd op zo'n felle wijze? Vicente Palermo, hoogleraar politieke wetenschappen aan de Universiteit van Buenos Aires: 'Een door velen gedeelde mening is dat ze een rookgordijn optrekt om de aandacht af te leiden van interne problemen, zoals de hoge inflatie, een grote kapitaalvlucht en dalende investeringen.'

Jorge Campo, eigenaar van een tabakszaak aan de Avenida Corrientes in de hoofdstad, zegt dat Argentinië in de laatste veertig jaar geen president heeft gehad die zich meer heeft bekommerd om de minst bedeelden dan Cristina. 'En ze gaat perfect om met de Malvinaskwestie', vindt hij. 'Ze treedt op diplomatiek niveau hard op. Het enige wat we niet kunnen doen, is een nieuwe oorlog beginnen.'

In de buurt van het Meiplein - waar de militaire junta na de invasie van de Falklands, voor de eerste en laatste keer werd toegejuicht door een grote menigte - bezit María Ferreres al 35 jaar een groentewinkel. 'De euforie van het volk na de bezetting van de eilanden was alleen te vergelijken met de vreugde na de Argentijnse WK-zege in 1978', herinnert ze zich. 'Ik heb met een stel vriendinnen nog sokken gebreid voor het front.'

Een klant in María's winkel zegt: 'Elke Argentijn met het hart op de juiste plaats is voor herovering van de eilanden.' Volgens een andere klant moet Argentinië op zoek gaan naar 'punten van wederzijds profijt' met de Engelsen. 'Een gemeenschappelijk beheer van de oliewinning rond de Malvinas zou al heel wat zijn', meent hij. Er volgt een felle verbale strijd, waarop María verzucht: 'We kunnen niet helder denken als het gaat om de Malvinas. Het maakt ons rusteloos.'

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden