Gemoedelijk gewoon

De Oekraïense stad waar Oranje zijn groepswedstrijden speelt, zou bezoekers weinig te bieden hebben. Maar duizenden studenten maken de stad gezellig. Zes leuke plekken en een bijzondere gevangenis.

1. Derzjprom

Na de revolutie van 1917 werd Charkov de hoofdstad van de Sovjetrepubliek Oekraïne. Dat duurde tot 1934. Charkov heeft aan deze tijd wat monumentale panden te danken, waaronder de voor die tijd reusachtige Derzjprom-toren. De eerste Sovjet-wolkenkrabber (64 meter hoog) werd gebouwd in de stijl van het constructivisme. Zo stevig, zegt de bevolking, dat zelfs de nazi's hem niet kapot konden schieten. Oorspronkelijk diende de Derzjprom-toren als kantoor voor de staatsindustrie - en daarvan is er genoeg in Charkov. Tanks, turbines, tractoren - wat wordt er niet gemaakt? Inmiddels is Derzjprom overgenomen door de Russische energiegigant Gazprom. Een veeg teken aan de wand, vinden sommige 'patriotten' van Charkov.


2. Vrijheidsplein en Tsjevtsjenkopark

Midden in de stad ligt het Vrijheidsplein waar Lenin nog altijd op zijn sokkel staat. De stad claimt dat dit het grootste plein van Europa is, maar dat lijkt te veel eer. Het is in elk geval bijna onmogelijk erdoor bekoord te worden - zelfs als je houdt van razende auto's en parkeerplaatsen. Wel interessant is het reusachtige universiteitsgebouw dat aan het plein ligt en vooral de strakke architectuur van het Kharkiv Palace, een nieuw hotel dat is neergezet door Aleksandr Jaroslavski, dezelfde oligarch die ook het FC Metalist-stadion (waar het Nederlands elftal speelt) heeft laten renoveren en een nieuwe internationale vliegterminal heeft laten bouwen. Het plein grenst verder aan het Tsjevtsjenkopark, de beste plek om te vertoeven in de hete zomermaanden. Vooral ook omdat de cafés daar heerlijke borsjtsj (bietensoep) en sjasjlik serveren.


3. De metro

Dat de communistische stedenplanners grondig te werk gingen, valt te zien aan het uitgebreide metronetwerk in Charkov. Het maakt de stad makkelijk begaanbaar - ook als je van het voetbalstadion naar het centrum wilt. Bovendien valt er op sommige haltes ook nog te genieten van de architectuur. Bijvoorbeeld van de modernistische kroonluchters in het metrostation Universiteit of het glas-in-loodportret van kosmonaut Joeri Gagarin op het gelijknamige metrostation.


4. Architectuur van Aleksej Beketov

De bekende Oekraïense architect Aleksej Beketov (1862-1941) groeide op in Charkov en bleef de stad altijd trouw, ondanks aanbiedingen om te gaan werken in Moskou en Sint Petersburg. Hij bouwde rond de eeuwwisseling meer dan honderd overheidsgebouwen, maar ook banken en grote landhuizen voor de rijke handelslieden. Van de meer dan honderd gebouwen die hij in Charkov naliet, is een veertigtal over. Zijn stijl was gevarieerd, maar altijd herkenbaar zijn de harmonie en de eenvoudige lijnen. De 'Bankrij', een serie statige panden op het Plein van de Constitutie, is een van de meest in het oog springende voorbeelden daarvan, maar op tal van andere plekken in de stad zijn elegante 'Beketovs' terug te vinden.


5. Strafkolonie Nummer 54

Hier zit oud-premier Julia Timosjenko haar 7 jaar gevangenisstraf uit wegens ambtsmisbruik - tenzij ze voor behandeling tijdelijk is opgenomen in een medische kliniek. Vorige maand werd de eerste hoorzitting gehouden voor een tweede proces, ditmaal wegens vermeende pogingen tot belastingontduiking in de jaren negentig. De tweede zitting werd uitgesteld wegens haar rugklachten. Europese landen spreken van een politiek gemotiveerde vervolging en veel Europese politici hebben aangekondigd de wedstrijden in Charkov en het ceremoniële deel van Euro 2012 in Oekraïne te zullen boycotten.


6. Het Kunstmuseum

Dit door architect Aleksej Beketov ontworpen koopmanshuis aan de Sovnarkomovskajastraat 9 is nu een museum met een kleine schat aan Russische kunst uit de 19de en vroeg 20ste eeuw. Populair is het niet, getuige de portier die 'Wat moet je!?' blaft als je binnentreedt. Maar het loont de moeite die horde te nemen. Ooit had het museum (dat voorheen groter gehuisvest was) de grootste collectie Russische kunst na de Hermitage in Sint Petersburg. Toen vielen de Duitsers het land binnen. 'We kregen helaas maar één treinwagon voor de evacuatie', zegt een medewerkster. De schilderijen die de selectie doorstonden zijn het bezoek zeker waard. Het indrukwekkendst is de kamer vol met werken van Ilja Repin. Ook 17de eeuwse Hollandse schilderkunst is er te vinden.


7. De Fontein van de Geliefden

Naast een industrieel centrum is Charkov een studentenstad. Meer dan 20 duizend studenten ontvangen elk jaar een diploma van een van de tientallen instituten die over de stad verspreid zijn. De Fontein van de Geliefden staat op een pleintje in een centrale en groene wijk en mag als symbool dienen voor de gemoedelijke sfeer in de stad. In de aanpalende straten zijn een paar bierlokalen met zomerterrassen te vinden, zoals Berlin in de Ivanovastraat.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden