Gemeenten willen vooral duidelijkheid

Hoe kan een veroordeel-de pedoseksueel als Benno L. terugkeren in de maatschappij? En hoe gevaarlijk is zo iemand?

ELSBETH STOKER

In Leiden zijn buurtbewoners bang dat Benno L. opnieuw de fout in gaat. Hoe groot is die kans?

Dat is lastig te zeggen. De veroordeelde zwemleraar staat onder toezicht van Reclassering Nederland. Deze organisatie begeleidt jaarlijks zevenhonderd zedendelinquenten die na een celstraf terugkeren in de samenleving; driehonderd van hen zijn veroordeeld voor een zedendelict met kinderen. Dat kan variëren van het downloaden van kinderporno tot verkrachting van een minderjarige.

Recidivecijfers van kindermisbruikers die onder toezicht staan, zijn op dit moment niet bekend. In 2012 publiceerde het Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum recidivecijfers van zedendelinquenten die tbs opgelegd hadden gekregen. Na drie jaar pleegde 10 procent opnieuw een ernstig delict.

Staatssecretaris Teeven (Veiligheid en Justitie) liet dinsdag weten begrip te hebben voor de onrust in Leiden. Maar volgens hem hebben mensen zoals L. na hun straf recht op een woning. Pas als zo'n persoon een woonplaats heeft, kan er toezicht op hem worden gehouden, aldus Teeven.

Hoe verloopt de terugkeer van een pedoseksueel?

Justitie krijgt jaarlijks circa vijf keer te maken met complexe gevallen, zoals Benno L. De zaak van de Bossche zwemleraar is een mediagenieke zaak. L. maakte 64 slachtoffers. Hij mag onder meer niet in Den Bosch komen. Dat maakt het lastig om voor hem een nieuwe woning te zoeken. Het Openbaar Ministerie heeft aan diverse burgemeesters gevraagd of ze L. wilden toelaten in hun gemeenten. Verschillenden hebben dit geweigerd.

In de meeste gevallen verloopt de terugkeer van een veroordeelde pedoseksueel echter zonder veel ophef, al merkt de reclassering wel dat de huisvesting steeds vaker een probleem oplevert. De burgemeester weet soms zelfs niet eens dat zo'n delinquent terugkeert. Er is wel een informatie-uitwisselingssysteem waardoor gemeenten een seintje kunnen krijgen als zo'n delinquent (vervroegd) vrijkomt. Maar niet alle gemeenten doen mee aan dit programma: circa honderdvijftig van de vierhonderd gemeenten zijn erbij betrokken.

De burgemeesters die wel op de hoogte zijn, reageren heel verschillend. Zo verplaatste één gemeente een wipkip omdat die te dicht bij het huis van een kindermisbruiker stond. De ander organiseert buurtavonden en weer een ander zegt niks.

Waarom reageren burgemeesters zo verschillend?

Veel burgemeester voelen zich machteloos. Ze weten niet wat ze kunnen doen. De burgemeester van Veenendaal probeerde bijvoorbeeld afgelopen najaar een gebiedsverbod op te leggen, om te voorkomen dat een 63-jarige dader weer naast het misbruikte buurmeisje zou gaan wonen. De rechter floot hem terug.

Daarom roepen de gemeenten rechters op om vaker in hun vonnis voorwaarden op te leggen waaraan de delinquent zich bij terugkeer moet houden. Ook willen burgemeesters - in het geval van een vervroegde invrijheidsstelling - dat het Openbaar Ministerie meer eisen stelt aan de pedoseksueel, aldus de woordvoerder van de Enschedese burgemeester Peter den Oudsten. Den Oudsten is namens de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) verantwoordelijk voor dit onderwerp. Binnenkort gaat het Openbaar Ministerie met de VNG om tafel om dit te bespreken.

Hoe gaat het verder met Benno L.?

De Leidse gemeenteraad houdt op 27 februari een extra raadsvergadering over de kwestie. Vrijdag komt burgemeester Henri Lenferink met nieuwe informatie over de situatie en beantwoordt hij de vraag of hij de veiligheid van de voormalige zwemleraar nog kan garanderen.

Enkelband houdt Benno L. in de gaten

Een van de maatregelen om te voorkomen dat Benno L. recidiveert, is de verplichting een elektronische enkelband te dragen. Zo kunnen justitie en de reclassering in de gaten houden of hij zich houdt aan de voorwaarden van zijn vrijlating. L. mag geen contact zoeken met zijn slachtoffers, niet in de gemeenten komen waar zij wonen en moet uit de buurt blijven van zwembaden. Hij draagt een enkelband met ingebouwde gps. Zo kan gecontroleerd worden of hij binnen een aangewezen gebied blijft. Zodra L. zich op voor hem verboden terrein begeeft, gaat er bij de politie een alarm af. Via gps kan nauwkeurig worden vastgesteld waar hij zich bevindt.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden