Gemeenten: Leers moet helpen

Steeds meer uitgeprocedeerde asielzoekers belanden op straat en creëren daar overlast. Gemeenten mogen geen opvang bieden. Ze eisen daarom een oplossing van minister Leers.

AMSTERDAM - Gemeenten willen een Haagse oplossing voor honderden uitgeprocedeerde asielzoekers die op straat belanden en de openbare orde verstoren. Ze melden zich met ernstige psychische en medische problemen voor noodopvang , maar mogen niet worden geholpen. Vijftig gemeenten wachten al maanden op een reactie van minister Leers.


Na tentenkampen in Ter Apel en Sellingen bouwden uitgeprocedeerde asielzoekers onlangs een krakkemikkig tentenkamp in het Amsterdamse stadsdeel Nieuw-West. Stadsdeelvoorzitter Achmed Baâdoud mag ze geen noodopvang aanbieden, dus hebben burgers fatsoenlijke tenten neergezet. Baâdoud noemde de situatie een voorbeeld van hoe lokale overheden de dupe zijn van falend landelijk beleid.


Het Landelijk Overleg van Gemeentebesturen inzake Opvang- en terugkeerbeleid (Logo), bestaand uit vijftig gemeenten waarvan Groningen, Eindhoven en Utrecht de grootste zijn, zien steeds meer dakloze asielzoekers aankloppen voor noodhulp. Uit een rapport van het ministerie van Binnenlandse Zaken blijkt dat in de eerste helft van 2012 een kleine 6.000 asielzoekers 'zelfstandig zijn vertrokken zonder toezicht'.


Straat

In de praktijk betekent dit dat deze vluchtelingen op straat worden gezet. In dezelfde periode keerden ongeveer 5,5 duizend asielzoekers aantoonbaar terug naar het land van herkomst, gedwongen of vrijwillig.


Asielzoekers die niet meewerken aan een vertrek uit Nederland mag geen onderdak worden aangeboden. Gemeentelijke noodopvangcentra werden in 2009 definitief gesloten omdat ze na het generaal pardon van 2007 overbodig zouden worden. Rechters verplichten gemeenten echter in sommige situaties toch hulp te verlenen, op grond van de Wet Maatschappelijke Ondersteuning. Het gaat dan vooral om uitgeprocedeerde asielzoekers met kinderen of vluchtelingen die dringend medische hulp nodig hebben.


De Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) dringt er bij Leers op aan het 'beleid sluitend te maken'. Jos Wienen, voorzitter van de asielcommissie, zegt dat de VNG wel in gesprek is met de minister, maar dat het overleg over dakloze asielzoekers stroef verloopt.


'Wij bepalen niet of iemand mag blijven, dat bepaalt de minister. Maar er moet wel een oplossing komen voor de asielzoekers die rondzwerven. Nu de rechter heeft bepaald dat in sommige gevallen hulp moet worden geboden, is er bijvoorbeeld extra geld nodig.'


John van Tilborg, voorzitter van de Logo-gemeenten, zegt dat het aantal dakloze asielzoekers onder meer toeneemt omdat de vertrektermijn van het Centraal Opvang orgaan Asielzoekers (COA) strikter wordt gehanteerd. Is een uitgeprocedeerde asielzoeker na 28 dagen niet vertrokken, dan belandt hij op straat. Van Tilborg: 'Het is voor het COA nu onmogelijk uitzonderingen te maken, terwijl daar soms wel goede redenen voor zijn. Bijvoorbeeld als het land van herkomst niet meewerkt aan het verstrekken van reisdocumenten.'


Een woordvoerder van minister Leers laat weten dat er voor uitgeprocedeerde asielzoekers noodopvang geregeld is, mits ze meewerken aan een vertrek. 'Wij willen geen klimaat creëren waarin uitgeprocedeerde asielzoekers denken dat ze toch kunnen blijven. Noodopvang verlenen aan mensen die niet weg willen, zou een verkeerd signaal zijn.'


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden