Nieuws

Gelekte documenten tonen hoe overheden proberen het IPCC-klimaatrapport bij te sturen

Bij het opstellen van de invloedrijke IPCC-klimaatrapporten mogen overheden commentaar leveren. Gelekte commentaren in handen van BBC en het aan Greenpeace gelieerde Unearthed suggereren dat eigenbelang daarbij een flinke rol speelt.

Scholieren demonstreren in een 'School Strike 4 Climate'-protest in Brisbane, Australië. Beeld EPA
Scholieren demonstreren in een 'School Strike 4 Climate'-protest in Brisbane, Australië.Beeld EPA

Elke zes of zeven jaar schrijft de Intergouvernementele Werkgroep inzake Klimaatverandering (IPCC) van de Verenigde Naties een wetenschappelijke tussenstand over klimaatverandering en de aanpak ervan. Deze wetenschappelijke rapporten vormen grotendeels de basis voor het klimaatbeleid. Overheden en deskundigen mogen de conceptteksten inzien om ze te becommentariëren, het IPCC bepaalt of ze goed zijn onderbouwd en worden meegenomen.

Tienduizenden gelekte commentaren op de laatste versie van het aanstaande IPCC-rapport bieden een inkijkje in de wijze waarop landen het rapport proberen bij te sturen. Zo blijkt dat onder meer Japan, Saoedi-Arabië en Australië vragen om stevige conclusies – over het terugdringen van fossiele brandstoffen – af te zwakken. Overigens worden de commentaren sowieso openbaar gemaakt als het rapport eenmaal af is: begin volgend jaar zou het moeten worden gepubliceerd. De BBC en Unearthed besloten er nu over te publiceren vanwege de aanstaande klimaattop in Glasgow.

De opmerking dat de CO2-uitstoot van de energievoorziening vooral moet worden verlaagd door actief af te stappen van fossiel en zo snel mogelijk in te zetten op duurzaam, kan er maar beter uit, schrijft een adviseur van het Saoedi-Arabische ministerie van Olie bijvoorbeeld. Een hoge ambtenaar van Australië, een grote exporteur van steenkool, verzet zich tegen de conclusie dat het sluiten van kolencentrales noodzakelijk is.

Meerdere grootverbruikers of producenten van fossiele brandstoffen menen bovendien, evenals de organisatie voor olieproducerende landen Opec, dat er meer aandacht moet zijn voor koolstofafvang en -opslag (ccs). Hierbij worden broeikasgassen afgevangen voor ze de lucht in gaan en, veelal onder de grond, opgeslagen. Hierdoor hoeven overheden minder snel af te stappen van kolen en gas, suggereert een Australische ambtenaar. In het laatste conceptrapport staat dat ccs in de toekomst een rol kan spelen, maar dat er nog onzekerheden zijn over de haalbaarheid van de technologie.

Vleesloze maandag

Argentinië en Brazilië, twee grote vleesexporteurs, keren zich intussen tegen het aangeleverde bewijs dat de vleesconsumptie omlaag moet om de uitstoot van broeikasgassen terug te dringen. Argentinië vraagt dan ook om verwijzingen naar hogere belastingen op rood vlees en de internationale ‘vleesloze maandag’-campagne, te verwijderen. Volgens beide landen is niet gezegd dat een plantaardig dieet automatisch leidt tot het terugdringen van broeikasgassen.

Zwitserland en Australië verzoeken passages over financiële steun voor de klimaatmaatregelen aan ontwikkelingslanden af te zwakken. De nadruk zou anders te weinig liggen op wat deze landen zelf kunnen financieren. Oost-Europese landen en India vinden vooral dat er te weinig aandacht is voor de rol van kernenergie.

Gaat het hier om redelijke punten, of zien we lobbyisten aan het werk die uit eigenbelang de wetenschap onderuit schoffelen? Een woordvoerder van de IPCC zegt tegen de BBC en Unearthed dit zorgvuldig te beoordelen. Het eindresultaat zou tegen lobbywerk bestand moeten zijn.

‘De concepten van het rapport zijn slechts vroege versies’, benadrukt de woordvoerder. In deze versies testen de auteurs van het rapport volgens hem gezamenlijk ideeën uit, die ze eventueel heroverwegen op basis van discussies binnen het IPCC, commentaren zoals die nu gelekt zijn en nieuwe wetenschappelijke publicaties.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden