Geldstrijd Theater Instituut

Het Theater Instituut Nederland mag de 4 miljoen euro dat het overhield aan de verkoop van drie grachtenpanden niet besteden aan het veiligstellen van de collectie. Nu gaat het instituut naar de rechter.

HARMEN BOCKMA

Het Theater Instituut Nederland (TIN) stapt alsnog naar de rechter in een poging zijn collectie te redden. Het museum van de theaterwereld moet wegens bezuinigingen sluiten. Het wil zijn reserves gebruiken om de collectie onder te brengen bij de Universiteit van Amsterdam. Maar staatssecretaris Zijlstra van Cultuur verbiedt die wijze van financiering.

Het TIN verkocht in 2008 zijn drie panden aan de Herengracht in Amsterdam. Het hield daar 4 miljoen euro aan over. Dat geld is met toestemming van het ministerie van OCW opzij gezet om te dienen voor nieuwbouw, zegt directeur Henk Scholten. 'Nu we opgeheven worden, willen we de collectie - het erfgoed van de podiumkunsten - onderbrengen bij de UvA en haar daar laten tonen. Dat kost geld en dat is er ook. Maar OCW wil dat we het grootste deel ervan inleveren.'

Staatssecretaris Zijlstra van Cultuur wil dat kunstinstellingen die worden opgeheven eventuele reserves die zij in de loop der jaren hebben opgebouwd weer inleveren. Zolang niet duidelijk is hoeveel de zogenoemde frictiekosten als gevolg van de bezuinigingen bedragen, wil hij daar ook de reserves voor kunnen inzetten. Er is 138 miljoen euro beschikbaar voor onder meer het laten afvloeien van personeel en het ontbinden van huurcontracten, maar mogelijk zijn de frictiekosten hoger.

Het TIN stapte al eerder, net als een aantal andere instellingen, naar de rechter. Maar het schortte de zaak een paar weken geleden op na overleg met het ministerie van Cultuur. ''We kregen de toezegging van Zijlstra's ambtenaren dat we een plan voor het behoud van de collectie mochten indienen, en dat daar welwillend naar zou worden gekeken', zegt Scholten. 'Maar een week later kregen we alleen de mededeling dat we het geld voor frictiekosten mogen gebruiken, en de rest moeten inleveren.'

Volgens Scholten heeft het ministerie valse verwachtingen gewekt en zich schuldig gemaakt aan obstructie van de rechtsgang. 'We zijn op achterstand gezet doordat het ministerie deed alsof ons plan een kans maakte. Onze gang naar de rechter heeft door de handelswijze vertraging opgelopen.'

Onder meer het kostuum dat Tom Manders droeg als Dorus, de handgeschreven bladmuziek van Annie M.G. Schmidt en Harry Bannink en de plakboeken van Wim Sonneveld maken onderdeel uit van de TIN-collectie, naast andere museale objecten, archieven, handschriften en een grote mediatheek.

Het onderbrengen en tonen ervan bij de UvA kost volgens Scholten de komende vier jaar 4 miljoen euro. Daarmee wordt onder meer een conservator en ondersteunend personeel betaald, de opslag in depots en aankopen om de collectie actueel te houden. Scholten: 'Als dit niet doorgaat, komt de collectie in het ergste geval bij het grof vuil te staan.'

Het ministerie wil niet reageren nu de zaak onder de rechter komt. De UvA neemt overigens de collectie van het Muziek Centrum Nederland onder zijn hoede. Ook dat houdt door de bezuinigingen op te bestaan. De muzikale archieven bestaan onder meer uit de Jazzcollectie en de collectie van het Nationaal Pop Instituut.

De drie panden van het Theater Instituut Nederland aan de Herengracht waren monumentaal en prachtig, maar minder geschikt als museum. Er kwam niet veel publiek. Daarom, zegt directeur Henk Scholten, werd besloten ze te verkopen. In 2008 brachten ze 11 miljoen euro op, waar netto 4 miljoen euro van overbleef. Het TIN maakte vervolgens exposities op andere plaatsen.

undefined

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden