Gelauwerde directeur Filmmuseum hekelt 'hapklare brokken'

'Informatie en communicatie zijn toverwoorden van deze tijd. Er bestaat groot optimisme over de groei van de mogelijkheden om te communiceren en informatie uit te wisselen met de hele wereld....

Van onze verslaggever

MAASTRICHT

Dat zei Hoos Blootkamp, directeur van het Filmmuseum, donderdag in Maastricht, waar haar de Sphinx Cultuurprijs 1998 werd uitgereikt. Blotkamp heeft de prijs bestemd voor het uitbrengen op video van enkele films uit de collectie van het filmmuseum. In het juryrapport wordt de vasthoudendheid geprezen waarmee zij sinds twaalf jaar 'het cinematografische erfgoed' bewaart, conserveert en vertoont.

In haar dankwoord stelde Blotkamp dat niet alleen gegevens belangrijk zijn maar ook de reflecties daarop. Bij doorgifte van denkbeelden zijn volledigheid en helder en eenduidig taalgebruik van het grootste belang, om misverstanden te voorkomen, maar volgens haar is het in bestuurlijke en politieke kringen in toenemende mate gebruikelijk dat men informatie uiterst beknopt en in staccato aangeleverd krijgt: 'De hapklare-brokken-teneur, die sedert jaren de supermarkten teistert, slaat nu ook toe op niveaus waar heel wat meer dan de maag te bederven valt'.

Beleidsstukken staan vol bestuurlijk jargon, in plaats van duidelijkheid en precisie te betrachten wordt alleen maar grote verwarring gesticht. '''Dát heeft u mij niet horen zeggen'' is als gevolg hiervan in bestuurlijke en politieke kringen de meest gebezigde zinsnede geworden.'

Volgens Hoos Blotkamp is een van de grootste bedreigingen voor de cultuur dat er aan het taalgebruik geen kwalitatieve eisen meer worden gesteld. Taalgevoel wordt niet meer ontwikkeld. Nieuwe uitdrukkingsmiddelen als beeld en muziek hebben een beperktere scope en zijn veelal polyinterpretabel. Om misverstanden uit te sluiten moet toch weer de hulp van de taal worden ingeroepen.

Zich beperkend tot kunst, zei Blotkamp dat 'individuele kunstuitingen het stadium van het willekeurige incident pas ontstijgen op het moment dat ze door reflectie erop in woord en geschrift volledig bezit zijn geworden.' Als het verwaarlozen van taaleducatie nog wat langer doorgaat 'vrees ik dat wij een maatschappij zullen krijgen die in weinig meer verschilt van maatschappijen in het dierenrijk.'

Blotkamp besloot haar 'bijdrage aan de discussie over Kunst- en Cultuurbeleid' met de stelling: 'Televisie, Internet, Edunet, cd-roms, dvd's, ik vind het fantastisch, maar ik stel wel voor om, ter overleving van onze cultuur, aan iedere computer die een onderwijsinstelling wordt binnengedragen een bevlogen leraar Nederlands vast te klinken, voor de zekerheid.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden