Gejat soms maar toch leuk

In Nuggets I werd de onbekende Amerikaanse popmuziek uit de jaren zestig verzameld. Deel twee heeft het Verenigd Koninkrijk tot onderwerp en neemt daar voor het gemak de rest van de wereld ook bij....

Net voor hij besloot dat hij er geen zin meer in had, is Herman Brood toch nog vereeuwigd in een boekje dat over de hele wereld verspreid zal worden: het honderd pagina's tellende boek in de verzamelbox Nuggets II, een compilatie van vier cd's vol sixties-beat uit 'the British Empire and beyond'. Bovenaan bladzijde zestig staat hij, tweede van links, op een promotiefoto van Cuby & The Blizzards. De samenstellers wisten niet wie hij was, want eigenlijk is die foto een foutje. Brood was nog niet tot de Blizzards toegetreden toen het nummer werd opgenomen dat voor Nuggets II is geselecteerd: Your Body Not Your Soul uit 1966, toen Cuby nog wat meer beat was, en wat minder blues.

Nederland speelt sowieso een opvallend prominente rol op het in de VS samengestelde Nuggets II. Veruit het grootste deel van de in totaal 109 singles stamt uit het Verenigd Koninkrijk, maar verder is alleen Australië (tien liedjes door negen groepen) beter vertegenwoordigd dan Nederland. Naast Cuby zijn de Golden Earrings van de partij met Daddy Buy Me A Girl. En verder The Outsiders (Touch), maar ook The Sound Magics uit Arnhem (Don't You Remember?) en The Zipps uit Dordrecht (Kicks & Chicks). Van The Motions en Q65 zijn zelfs twee songs opgenomen door het duo dat Nuggets II voor platenlabel Rhino Records samenstelde: Alex Palao en Gary Stewart.

Op pagina dertien van het boek schrijven ze: 'De Nederlandse beat-scene wordt algemeen erkend als een van de beste van de jaren zestig, die massa's uitstekende platen heeft opgeleverd van honderden groepen, waarvan verschillende van wereldklasse zijn.' The Motions worden superb genoemd. En: 'om Wim Bieler nonchalant over zelfmoord te horen zingen, terwijl de rest van de Q65 achter hem staat te knarsen in het uitstekende Cry In The Night, is een 'unique, spine-tingling experience'.

De basis voor de Nuggets-verzamelingen werd gelegd in de jaren tachtig, toen in de Verenigde Staten onder die naam een dubbel-lp werd uitgebracht met overwegend Amerikaanse beatsingles uit de jaren zestig. Niet van de grote namen, maar hits van door het grote publiek vergeten groepen als The Standells, Amboy Dukes en de Knickerbockers. Wegens succes verscheen er al snel een More Nuggets-lp (1987), en daarna kwam Even More Nuggets (1989). In 1998 werd de hele rataplan uitgebreid tot de eerste vierdelige cd-box (Original artyfacts from the first Psychedelic Era, 1965-1968), een sublieme compilatie van louter Amerikaanse singles, die een wereldwijd cultsucces werd. Het was meteen zeker dat er een Nuggets II zou komen, over Groot-Brittannië. Die is er nu, zij het dat de rest van de wereld er meteen maar bij is genomen. Het blijft een Amerikaans initiatief, nietwaar?

De namen op Nuggets II zullen een Nederlander bekender in de oren klinken dan die op het eerste deel. Het aantal mondiale beroemdheden is inderdaad iets hoger: Van Morrison doet mee, net als Status Quo en Davy Jones, met wie het allemaal goed zou komen toen hij de artiestennaam David Bowie verzon. Maar dat The Marmalade, The Move en zelfs Small Faces of Pretty Things voor ons gereputeerde groepen zijn, ligt toch vooral aan onze woonplaats. Die groepen hebben in de VS nauwelijks een poot aan de grond gekregen.

Op een sticker op de fraai uitgevoerde Nuggets-doos staat de geestige aanprijzing 'virtually no hits!' Voor ons klopt dat niet helemaal; voor een Amerikaan wel. De grootste Amerikaanse hit op Nuggets II is Friday On My Mind van de Australische Easybeats, dat tot de 16e plaats in de billboards reikte.

De liefde waarmee Nuggets II is samengesteld, is hartverwarmend. Palao en Stewart zijn echte muziekgekken, die eindeloos naar Europese singles luisterden en er een erezaak van hebben gemaakt om van elke groep een kort biografietje en een foto bij te voe-gen.

De muzikale selectie is bizar: The Mops uit Japan, Los Shakers uit Uruguay en The Matadors uit Tsjechslowakije. Soms is hun werk opvallend sterk (vooral de eerste van de vier cd's is verbluffend), soms aandoenlijk lullig en soms zo schaamteloos gejat dat je een lach niet kunt onderdrukken. Zoals Garden Of My Mind van The Mickey Finn, dat een volmaakt tweelingbroertje is van Jimi Hendrix' Purple Haze. De Britse groep Rupert's People kloonde A Whiter Shade Of Pale en noemde het Reflections Of Charles Brown. Zanger Rod Lyndon beweert tot op de dag van vandaag dat hij Procul Harum destijds niet kende en hun hit nog nooit had gehoord.

Zelfs het ordinairste jatwerk klinkt op Nuggets II avontuurlijk en welgemeend. En er worden vervolgens, zoals door de Britse groep The Creation, zweverige flower power-uitspraken bij verkocht: 'our music is red with purple flashes'.

De twee Nuggets-compilaties bestrijken de tweede helft van de jaren zestig. De popmuziek is sindsdien heus wel eens beter geweest. Maar niet leuker.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden