Background

Geerts Engelse 'vrienden'

Begin maart van dit jaar, bij de Houses of Parliament. Geert Wilders is in Londen sinds hij - na een eerder verbod van de Britse regering - van de rechter alsnog mag komen om zijn film Fitna toe te lichten. De Nederlander trekt flink van leer op zijn persconferentie, waar hij de profeet Mohammed omschrijft als 'barbaar, massamoordenaar en pedofiel'. De aanwezige Britse media zijn geschokt. In hun ogen is Wilders een rechts-extremist.

De Amerikaanse rabbi Nachum Shifren met demonstranten van de English Defence League in Londen.Beeld reuters

Buiten worden ze op hun wenken bediend. Omgeven door een kordon politie demonstreren zo'n tweehonderd blanke Engelse mannen van het potige soort, die hun steun betuigen aan Wilders. Het zijn overwegend jonge voetbalsupporters. Ze dragen petjes, capuchons, sommigen hebben sjaals voor hun gezicht, enkelen zijn kaalgeschoren.

'Welcome Geert Wilders', staat er op een spandoek. Er klinken leuzen als 'Wij willen ons land terug' en 'Ik ben Engels tot ik sterf'. Gejuich gaat op als een leider roept: 'God zegene de christenen, de joden, de sikhs, ja zelfs de moslims: They'll need it when they're burning in fucking hell!'


Het waren leden van de English Defence League (EDL), die in 2009 ontstond na een incident in Luton. In het vervallen arbeidersstadje, ten noorden van Londen, keerden Britse militairen terug uit Irak. Ze werden uitgejoeld door een handvol radicale moslims, die de troepen aanduidden als 'slagers van Basra' en 'moordenaars'.

De EDL zegt Groot-Brittannië middels een 'tegen-jihad' te willen zuiveren van moslimextremisten, en waarschuwt voor de islamisering. Een politieke partij is het niet, en dat is ook niet de ambitie. Met straatmarsen en betogingen hoopt de groep de politiek te beïnvloeden.

Facebook

Intussen heeft de EDL overal 'divisies', die op diverse plaatsen gelieerd zijn aan de hooligans van voetbalclubs. Op Facebook heeft de groep, die het rode kruis van St. George als beeldmerk heeft, nu 40 duizend leden. Het succes wordt door kenners mede verklaard uit het falen van de British National Party (BNP), een racistische partij die ageert tegen niet-Westerse buitenlanders, maar nog steeds niet in het Lagerhuis is vertegenwoordigd.

Zo makkelijk laat de EDL zich echter - evenals hun idool Wilders - niet in het klassieke hokje van extreem-rechts plaatsen. De groep zegt juist niet racistisch of antisemitisch te zijn. Vorige week werd betoogd voor de Israëlische ambassade in Londen, om dat land te steunen in het conflict met de Palestijnen.

Om te tonen dat de EDL niet anti-homo is, werd er tevens driftig gezwaaid met roze vlaggen. Opmerkelijk is dat er zelfs een heuse 'Joodse divisie' is, die nu honderd leden telt. Bijzonder, aangezien de Hitlergroet tijdens marsen geen uitzondering is.
Cynici zeggen echter dat de EDL in principe alles doet, zolang het moslims maar op de kast jaagt.

In elk geval begint de EDL in Groot-Brittannië landelijke bekendheid te krijgen. De beweging is intussen een grotere bedreiging voor de stabiliteit dan de BNP, zei oud-minister David Blunkett (Binnenlandse Zaken) onlangs. Veel Britten hebben niets met 'islamisering', om de eenvoudige reden dat ze er niets van merken. Maar in arbeiderssteden slaat de boodschap aan bij de ontevreden blanke onderklasse, die zich om allerlei redenen vergeten waant.

Bij EDL-betogingen breken geregeld vechtpartijen uit met tegendemonstranten van Unite Against Fascism (UAF). Vandaar dat de EDL altijd kan rekenen op massale politie-inzet. Diverse journalisten die de betogingen volgden, zeggen te zijn bedreigd.
Deze week liet de leider van de EDL zich voor het eerst interviewen. The Times mocht Stephen Lennon ook fotograferen - tot dusver verschool hij zich achter een wit masker met een rood kruis. Volgens Lennon (27, timmerman) hebben veel Engelsen 'het fucking kookpunt bereikt' vanwege het falen van het multiculturalisme en de islamisering. Er is een 'onderstroom van boosheid. Het staat op het punt van exploderen.'

Lennon kreeg een jaar cel wegens mishandeling en werd verdacht van andere misdrijven. In de VS werd hem de toegang geweigerd toen hij bij Ground Zero wilde demonstreren tegen de bouw van een moskee.
Hij was lid van de BNP, maar 'wist niet dat ze racistisch waren'. Hij zegt zwarte vrienden te hebben; bij de EDL zitten ook enkele niet-blanken. 'De islam is geen ras, maar een ideologie.' Lennon geeft echter toe dat enkele van zijn divisies banden hebben met Combat 18, een groep keiharde neonazi's.

Halalmaaltijden

Enkele EDL-demonstraties in Engeland zijn al verboden door de minister. Er staan er echter nog diverse gepland. Zo wordt in Harrow betoogd tegen halalmaaltijden op scholen. Ook heeft de EDL, die niet reageerde op verzoeken om commentaar, beloofd elke Engelse plaats 'plat te leggen' die het aandurft Kerstmis te schrappen. In de media verschenen berichten dat er gemeenten zijn die Kerst willen omdopen tot 'winterfeest' om moslims te ontzien.
Op de woede die dergelijke politieke correctheid losmaakt bij veel Britten, kan de EDL nog lang teren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden