Geëngageerde Marokkaanse wegbereider

Het eeuwige leven: Ali Lazrak (1948-2016)

Eerst had hij problemen met de autoriteiten in Marokko, later met Jan Marijnissen van de SP. In de tussentijd speelde hij een belangrijke rol in de emancipatie van Marokkanen. Hij werd 68.

Beeld Maurice Boyer / HH

Hij was geëngageerd en erudiet. Niettemin kwam ook Ali Lazrak in 1971 naar Nederland als wat toen nog gastarbeider heette. Hij werd autospuiter bij DAF in Born. Hij begon meteen een cursus Nederlands en maakte bliksemsnel een maatschappelijke carrière. Hij werd welzijnswerker, journalist, radiomaker, Kamerlid, politiek dissident, restauranteigenaar op Gran Canaria en radiopionier in de Marokkaanse stad Tanger. Lazrak overleed op 14 juni aan de gevolgen van longkanker. Hij werd 68 jaar.

Lazrak heeft veel betekend voor de integratie en emancipatie van Marokkanen in de Nederlandse samenleving. Zijn zoon Floris Lazrak zegt dat hij onlangs nog werd aangesproken door een docent van de Hogeschool van Amsterdam. 'Zij vertelde mij dat haar ouders altijd in de jaren tachtig naar zijn radioprogramma Brief van de reiziger luisterden. Haar moeder was ongeletterd. Daarom kon ze geen taalcursus volgen. Haar man wilde ook niet dat ze haar rijbewijs zou halen. Maar dankzij meneer Ali is ze toch de taalcursus gaan doen en heeft ze haar rijbewijs gehaald. En zij heeft mij weer gestimuleerd te gaan studeren, vertelde ze', aldus Floris Lazrak.

Ali Lazrak was de zoon van een imam in een Marokkaans dorpje. Toen hij eind jaren zestig in het leger moest, kreeg hij problemen met de autoriteiten. Om aan het 'verstikkende politieke klimaat' in Marokko te ontsnappen, meldde hij zich aan bij een wervingsbureau en kwam in Nederland terecht. Begin jaren tachtig vroeg hij de NOS om een radioprogramma te mogen maken voor de Marokkanen in Nederland. Hij besloot het niet in het officiële Arabisch te doen, zoals toen de gewoonte was, maar in het Darija, het Marokkaanse dialect, en in het Berbers, de taal van de gewone man en vrouw. Hierdoor wist hij de lageropgeleiden aan te spreken over onderwerpen als vrouwenemancipatie en de rechten van minderheden zoals homoseksuelen.

Lazrak kreeg samen met zijn eerste, inmiddels overleden, vrouw Yvonne Hofer drie kinderen die als Nederlanders werden opgevoed. Bij de radio leerde hij de journaliste Judit Neurink kennen met wie hij twintig jaar een relatie zou hebben. Hij werd in de jaren negentig criticaster van de zogenoemde multiculturele samenleving. Hij vond de toen veelgeprezen Nederlandse tolerantie vooral onverschilligheid. Hij streefde naar echte tolerantie. Hoewel hij lid was van de PvdA, vond hij uiteindelijk dat de SP meer zijn partij was.

Lazrak, die nauw bevriend was met de huidige Rotterdamse burgemeester Ahmed Aboutaleb en de huidige Kamervoorzitter Khadija Arib, liet zich door Agnes Kant overhalen zich aan te sluiten bij de SP en kwam in 2002 voor die partij in de Tweede Kamer. Namens deze partij werd hij lid van de commissie-Blok die het Nederlandse integratiebeleid onderzocht na de moord op Pim Fortuyn en Theo van Gogh. In september 2003 stapte hij op bij die commissie. Marijnissen was woest, omdat hij via een motie de totstandkoming van de commissie had bewerkstelligd en Lazrak hem niet over die stap had geïnformeerd. Later bleek de fractie Lazrak te steunen.

Lazrak ergerde zich eraan dat de SP de afspraak niet nakwam dat hij er als Kamerlid in salaris niet op achteruit zou gaan. Marijnissen noemde Lazrak een geldwolf; Lazrak noemde Marijnissen een dictator. In 2004 scheidde hij zich af van de partij en vormde een eenmansfractie. Hij liet zich in Den Haag weinig zien, wat opnieuw tot veel ophef leidde. Hij kreeg na een RTL-uitzending over de absentie van Kamerleden zelfs de naam van 'Ali Luilak'. Teleurgesteld keerde hij de Haagse politiek in 2006 de rug toe. Hij werd weer radiomaker en richtte in Tanger de zender Radio KAP op.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.