Geen wezen, en ook geen Soedanezen

De meeste van de 103 kinderen die de Franse hulporganisatie Arche de Zoé (Zoë’s Ark) als wees uit Tsjaad wilde halen, hebben gezegd dat ze in elk geval één nauwe verwant hebben die de rol van ouder vervulde....

Van onze buitenlandredactie

Medewerkers van het Rode Kruis en VN-functionarissen hebben de afgelopen dagen met de kinderen gesproken. Het is hun gebleken dat de meeste kinderen niet afkomstig zijn uit een vluchtelingenkamp in Darfur, zoals de hulporganisatie stelde, maar uit de dorpen Adré en Tiné aan de Tsjadische kant van het grensgebied met Soedan.

In Oost-Tsjaad werden vorige week zes Franse medewerkers van de hulporganisatie Zoë’s Ark gearresteerd, omdat vermoed werd dat ze de kinderen ontvoerden. Drie Franse journalisten en acht bemanningsleden van een Spaans vliegtuig dat de kinderen naar Frankrijk zou vliegen, werden opgepakt op verdenking van medeplichtigheid.

Op de website van Zoë’s Ark, een groepering die in 2005 door een Franse brandweerman is opgericht om slachtoffers van de tsunami te helpen, werd ook donderdag nog opgeroepen tot de evacuatie van tienduizend wezen uit Darfur. Het was de bedoeling hen onder te brengen bij Franse gastgezinnen, die de kinderen op termijn mogelijk zouden adopteren.

Steeds meer hulporganisaties spreken zich uit tegen de actie van hun Franse collega’s. ‘Kinderen scheiden van hun familie of hen over de grens zetten is duidelijk iets wat moeilijk te reguleren is en is iets waartegen wij ons proberen te verzetten’, zegt Aurélie Lamazière van Save the Children, die onlangs in Tsjaad was. ‘Het stelt de kinderen bloot aan een groter risico van uitbuiting.’

De Franse kwestie heeft in Afrika een discussie op gang gebracht over misbruik van kinderen. ‘We maken ons grote zorgen over de vraag of de wanhoop van ouders in Afrika om hun kinderen een betere kans te geven niet wordt misbruikt’, zegt Kumi Naidoo van de internationale mensenrechtenorganisatie Civicus.

Anderen plaatsen vraagtekens bij de rol van de overheid. Zij moet veel meer toezien op adoptieprocedures, zegt Boniface Mandere van Eye of the Child uit Malawi. Die organisatie uitte destijds kritiek op de adoptie van popster Madonna, die een jongetje uit Malawi adopteerde terwijl zijn vader gewoon in leven is. ‘Als overheden niet oppassen weet je niet wie het kind meeneemt.’

Maar Nadjikimono Benoudjita, uitgever van het weekblad L’ Autre Temps in Tsjaad, vraagt zich af waarom de actie van Zoë’s Ark zoveel aandacht trekt in een land waar kinderen worden geronseld door gewapende groeperingen, moeten werken als dienstbode of heel jong moeten trouwen.

Vanuit Frankrijk klinkt inmiddels ook kritiek door op Tsjaad. Delphine Charles, een van de personen die een van de kinderen wilden opnemen, wijt de afgelasting van de vlucht met kinderen aan corruptie. De politiechef in Abéché vroeg een kolossale som geld voor toestemming om het vliegtuig te laten vertrekken. Omdat dit werd geweigerd, werd het vliegtuig omsingeld en werd iedereen aangehouden. ‘Een typisch voorbeeld van de corruptie daar’, zegt Charles.

De media-aandacht rond de affaire heeft in elk geval vrouwen naar Abéché getrokken die willen nagaan of hun kinderen deel uitmaken van de groep die naar Frankrijk zou worden gevlogen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden