Geen sprake van paniek onder Serviërs Bosnië

Nu zij het veilige Servië heeft bereikt, geeft Slavica lucht aan haar verontwaardiging. 'Als er een blauwhelm voorbij was gekomen, hadden we hem met onze blote handen aan stukjes gescheurd.' Ze is vanochtend met haar twee kinderen uit een Servische wijk in Sarajevo gevlucht voor de bombardementen....

BART RIJS

Van onze correspondent

Bart Rijs

MALI ZVORNIK

'Dat de Moslims onze vijanden zijn weten we, maar waarom willen de Amerikanen, Britten en Nederlanders onze natie te vernietigen?'

Het verkeer over de brug van de grensrivier tussen de 'Servische Republiek' in Bosnië en het Servische moederland is rustig. Bosnische Serviërs komen koffie, benzine en andere artikelen kopen, die vanwege de blokkade aan hun kant van de rivier peperduur zijn. Van paniek in de 'Servische Republiek' is geen sprake.

Slavica schaamt zich een beetje, want hoewel ze zichzelf als 'een moedige patriot' beschouwt is ze een van de weinigen die de benen heeft genomen.

Haar familie werd in de vroege woensdagochtend wakker van de overscherende NAVO-bommenwerpers. Explosies deden de ramen uit hun sponningen springen, met z'n allen vluchtten ze de kelder in. 'Maar het was zo'n enorm bombardement dat je je nergens meer veilig voelde.' Toen ze zich weer buiten durfde te wagen, raceten er auto's met gewonden voorbij naar het ziekenhuis, zagen ze dat de elektrotechnische faculteit even verderop in een ruïne was veranderd en sloegen de vlammen uit de fabriek 'De Jeugd'.

Slavica is geschokt over de omvang van de schade die de vliegtuigbommen en de granaten van de VN-interventiemacht hebben aangericht. NAVO-functionarissen hebben verklaard dat de aanvallen ondanks het slechte weer boven oost-Bosnië een succes zijn geweest en dat een behoorlijk aantal doelen zwaar is beschadigd.

Terwijl de Servische grenspolitie op de brug de documenten en autopapieren van de reizigers controleert, klinkt in de verte, hoog boven het wolkendek, het gegrom van vliegtuigen. De hele dag zijn de NAVO-jagers in de lucht boven Servisch Bosnië te horen, maar het loopt al tegen de avond wanneer er weer aanvallen worden gemeld.

In weerwil van de bombardementen blijven de Bosnische Serviërs de internationale gemeenschap trotseren. In het Servische bolwerk Pale is café De Drie Broeders omgedoopt in De Drie Mirages - de Franse jets die de Bosnische Serviërs beweren te hebben afgeschoten. Op de toog zijn van een toestel brokstukken uitgestald.

Legercommandant Ratko Mladic zette woensdagavond met een interview op de Bosnisch-Servische televisie de toon. De generaal beklaagde zich over de vooringenomenheid, ja de ondankbaarheid van de internationale gemeenschap. 'Onder de vliegtuigen die deelnamen aan de aanval waren er ook uit Nederland, terwijl wij het hun soldaten mogelijk hebben gemaakt Srebrenica veilig te verlaten, zodat een slechte behandeling door de bevolking kon worden voorkomen.'

De generaal, die zichzelf ooit als 'de Bosnische Napoleon' betitelde, moet door vele zorgen worden gekweld. Nu de luchtverdediging door de NAVO grotendeels is verlamd, lijkt het Bosnische-Servische leger weerloos tegen nieuwe aanvallen. Het vernietigen van zware wapens rond Sarajevo - eenderde van het Servische arsenaal - kan de machtsbalans doen doorslaan in het voordeel van de Moslims en Kroaten. Mladic had de afgelopen vijf maanden moeite genoeg om aanvallen in dit deel van Bosnië af te slaan.

Voorlopig heeft Mladic de door VN en NAVO gefaxte voorwaarden voor de beëindiging van de luchtaanvallen afgewezen. Dat zijn terugtrekking van alle zware wapens in een straal van twintig kilometer rond Sarajevo, gevolgd door de opening van het vliegveld en het herstel van de nutsvoorzieningen. 'Geen sprake van dat dit soort zaken per fax worden geregeld,' zei Mladic.

Aan de grens echoot Slavica de onverzettelijkheid van de Bosnisch-Servische commandant. Zodra ze haar kinderen heeft afgeleverd bij familie in Servië gaat ze meteen weer terug naar Sarajevo. 'Ze gaan maar door met bombarderen, geen probleem. Ze kunnen ons toch niet allemaal doden. We zullen geen meter van ons land afstaan.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden