Geen spontane groet meer van de dokter

De ingezonden brieven van 16 juli.

Beeld anp

Karikaturale arts domineert

Wat een briljant stuk van Verhulst en Fuijkschot over de noodzaak van modernisering van de medische professie (O&D, 13 juli). Wie in het ziekenhuis om zich heen kijkt, ziet de karikatuur van de vorige generatie dokters nog frequent rondlopen. Een strak gezicht, niet galant, geen spontane groet, geen oogcontact als zichtbare verschijnselen van stress, ontevredenheid en angst. Slecht voor de patiëntveiligheid en ook geen prettig rolmodel voor de nieuwe generatie.

Een groeiend aantal medisch specialisten en aios (artsen in opleiding tot specialist) wil dat graag anders. Belemmeringen zijn er nog wel. Voor het trainen van (medisch) leiderschap zijn mogelijkheden beschikbaar, maar helaas is het allemaal nog veel te vrijblijvend. Aandacht voor persoonlijke ontwikkeling en zelfreflectie zit nog steeds in de categorie soft skills waar een zweverig aura omheen hangt en waar ook niet op afgerekend wordt. In de jaargesprekken blijven deze zaken onvoldoende belicht, nogal eens omdat degene die het jaargesprek voert ook van de vorige generatie is, en ongetraind.

In het Universitair Medisch Centrum Groningen waar ik werk is door Perry Hoekstra in 2015 een inspirerende film gemaakt, die laat zien dat patiënten meer zijn dan een ziektebeeld, en dat collega's ook mensen zijn.

Recente bezuinigingsrondes geven helaas een andere waardering: zorgproductiecijfers (dbc's) en wetenschappelijke output bepalen wie er weg moet. De voorhoede die het zo graag anders wil, staat in zijn hemd. Dat moet beter: geen vrijblijvendheid meer, en afrekenen op waar het echt om gaat. Zo, en nu haal ik een kopje koffie voor de aios.

Margriet van Stuijvenberg, kinderarts-neonatoloog, UMCG Groningen

Nice

Voor ons (regio Nijmegen) was de voorpagina met daarop het nieuws van de aanslag in Nice, van 15 juli, helaas te laat, maar mijn complimenten voor de digitale versie van 15 juli. Een voorpagina met de kale feiten, precies zoals ik het graag zie. Geen vragen of veronderstellingen. Ik zou het prettig vinden als het altijd zo werd gebracht.

Judith van Kol, Bemmel

Wespennest

Op 14 november 2015 deelde Rutte mee dat we in oorlog zijn met IS. Dit naar aanleiding van de aanslagen in Parijs op 13 november 2015. Ik ga ervan uit dat andere Europese regeringsleiders dat ook vinden. Wat Nederland betreft bombarderen we IS op eigen grondgebied. Wat er niet bij werd verteld, is dat als je de oorlog verklaart je zelf ook klappen kunt oplopen op eigen grondgebied. Als dat gebeurt, wordt er door de leiders van Europa en Amerika gedaan alsof de tegenpartij valsspeelt.

De grote vraag blijft: wat doen we in godsnaam in het wespennest Midden-Oosten en Libië ?

Harmen Hart, Amsterdam

Patiëntveiligheid

Twee vooraanstaande medisch specialisten steken hun nek uit: hun lange werktijden en nachtelijke operaties zijn riskant voor de patiëntveiligheid, vinden ze zelf (Ten eerste, 15 juli). De Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) vindt het desgevraagd een zaak van de specialisten zelf.

Diezelfde IGZ vindt de noodvoorraad medicijnen in verpleeghuizen te groot, dwingt af dat allerlei risico-metingen worden uitgevoerd, bijvoorbeeld voor depressie en doorliggen, en eist dat wanneer een verpleeg-huisbewoner gemalen eten krijgt, de reden daarvoor in het zorgplan vermeld staat. Wanneer die papieren verantwoording niet op orde is, zegt de IGZ dat de patientveiligheid in het geding is en gaat over tot 'naming en shaming'.

Kan iemand mij uitleggen waar wij in dit land mee bezig zijn?

Barend Kooistra, Almere specialist Ouderengeneeskunde, werkzaam in verpleeghuizen

Bedelaars

In de strijd tegen het toenemend aantal bedelaars in de Utrechtse binnenstad vindt hoofdredacteur Frank Dries van Straatnieuws een bedelverbod geen oplossing. Want 'daarmee tref je ook eerlijke bedelaars'. Misschien moet er een clochardkeurmerk komen opdat ik mijn geld niet zomaar aan een gelukszoeker geef.

Marcel Verspeek, Rotterdam

Olympisch golf

Ik ben een fervent en enthousiast golfer. Toen er werd gekozen voor olympisch golf heb ik daar echter steeds mijn ergernis over uitgesproken. Mijn golfomgeving snapte daar niets van. Golf is toch immers onze sport?

Daarvoor had ik al herhaaldelijk mijn ergernis uitgesproken over olympisch voetbal en tennis. Deze drie sporten, die het hele jaar door al ruime aandacht van de media krijgen, hebben niets te zoeken op de Olympische Spelen. Gun één keer in de vier jaar de kleine sporten een platform. Bovendien werd de keuze voor olympisch golf ingegeven door zakelijke motieven, namelijk de tv-rechten, en niet door sportieve. Blij te zien dat golfster Rory McIlroy er net zo over denkt (Sport, 14 juli).

Ad Heskes, Hoofddorp

Rory McIlroy. Beeld afp

Goede doelen

Het is steeds weer schrikken wanneer er berichten in de krant verschijnen over de salarissen van bestuurders van goede doelen (Ten eerste, 15 juli). Wat is er mis met bijvoorbeeld 75 duizend euro per jaar? Menigeen zal hier jaloers op zijn. Dat ze bij, zeg, Shell, waanzinnige bedragen geven aan hun werknemers, daar gaat alleen de werkgever over. Op goede doelen ondersteunen heb ík invloed.

Al mijn bijdragen aan goede doelen blijken echter lachertjes te zijn. Ik stop ermee. Ik wil wel goede doelen steunen, maar geen salarissen. Ik denk dat het enige goede doel waarvan ik zeker weet, dat het mijn bijdrage juist besteedt, het plaatselijke dierenasiel is.

Marjolein van der Kroef, Leiden

Scherp

Kan iemand alsjeblieft tegen Maarten Ducrot zeggen dat de uitdrukking luidt 'Op het scherp van de snede' en niet 'Op het scherpST van de snede'? Hij gebruikt deze uitdrukking ongeveer tien keer per uitzending en iedere keer doet het pijn aan de oren.

Trevor Dirksen, Zoetermeer

Froome, Mollema en de fiets

Het oordeel van de jury over de uitslag van de Mont Ventoux-etappe in de Tour druist zwaar in tegen mijn rechtsgevoel. Mollema is bekocht. Het was echter Mollema die met zijn lichaam zijn fiets liefdevol in bescherming nam en bleef koesteren, terwijl Froome hardvochtig zijn kapotgereden fiets in de steek liet. Hij ging te voet verder zonder nog één keer om te zien naar de toestand van zijn mechanische makker. Vervolgens maltraiteerde hij ook de 'neutrale' vervangende fiets door tegen de trappers te schoppen. Even later gooide hij met aanstootgevende geringschatting ook deze fiets aan de kant. Typisch Brexit-gedrag van een Brit.

Nee, dan Bouke Mollema, de Groninger die de waardigheid had om zijn fiets te omarmen om samen met zijn trouwe makker een voorsprong te nemen op de perfide Brit. Een schande dat de jury die voorsprong aan Bouke ontnomen heeft.

Ronald Dietz, Groningen

Mollema. Beeld epa

Froome

Mocht Froome ook het zwemmen meester worden, dan schuilt er in hem een groot triatleet. Ik geef het veel fietsers te doen om na zo'n inspanning ook nog eens berg op te rennen. Je benen voelen als spaghetti. Chapeau! Van mij mag hij de tour winnen.

Ton van Rijswijk, Nijmegen

Tinnitus

Bij alle berichten rond de zelfdoding van Vincent van Gogh (Ten eerste, 13 juli) mis ik de mogelijkheid dat hij hiertoe gedreven kan zijn door de (soms gekmakende) tinnitus waaraan hij leed ten gevolge van de ziekte van Ménière.

Mogelijk heeft Van Gogh in wanhoop zijn totale oor afgesneden en toen ook dat niet hielp een einde aan zijn leven gemaakt.

Irene Camp-van Reyen, Nijmegen

Onverantwoord Venlo

In het artikel 'Bewegingsruimte voor een nog steeds onberekenbare rivier' (Ten eerste, 13 juli) zegt Rijkswaterstaat dat de Limburgse bewoners langs de Maas zelf meer maatregelen moeten nemen om wateroverlast in of bij hun huis te voorkomen.

In de Waterwet, artikel 3.6, staat dat 'de gemeentelijke overheid in het gemeentelijk gebied nadelige gevolgen van de grondwaterstand zo veel mogelijk dient te voorkomen of te beperken'. Wij wonen in een pand (gemeentelijk monument gebouwd in 1929) in het centrum van Venlo, ongeveer 500 meter van de rivier vandaan. Sinds een aantal jaren hebben wij elke winter en elk voorjaar de Maas als ongenode gast in onze kelder. En niet alleen wij, vele binnenstadbewoners moeten jaarlijks gedurende een periode van enkele weken, nu zelfs maanden, dagelijks hun kelder leegpompen of leegzuigen.

Een paar jaar geleden zijn wij op onderzoek uitgegaan om de reden van de hoge grondwaterstand te achterhalen. Daarbij kregen we steun van een waterdeskundige van de TU Delft. Deze kwam tot de slotsom dat de gemeente Venlo de afgelopen decennia zoveel ondergrondse dammen ten behoeve van grote bouwprojecten (Maasboulevard, ondergrondse parkeergarages, ondertunneling Burg. Van Rijnsingel, nieuw stadskantoor) heeft opgeworpen, dat het grondwater niet meer op een natuurlijke wijze naar de Maas kan stromen en dat het zijn weg op een andere wijze zoekt. Bijvoorbeeld door in diepe kelders zoals de onze, waarin door de jaren heen wat scheuren in de vloeren zijn ontstaan, omhoog te komen en dus de bewoners natte voeten, schimmelende muren en een slechte gezondheid te bezorgen.

In een gesprek hierover enkele jaren geleden werd de deskundige weggelachen en meende een wethouder ons te mogen kapittelen met de woorden: och mensen, dan zet je er toch een pompje in, 69 euro en je bent klaar!

Komende week wordt in onze kelder een pompinstallatie gebouwd die de grondwaterstand onder ons huis hopelijk laag kan houden. Kosten: ongeveer 2.000 euro. De gemeente Venlo mag blijven bouwen wat ze wil en de bewoners moeten de consequenties daarvan maar accepteren. Over verantwoordelijkheden gesproken!

Han en Annet Bloemendal, Venlo

Weg met de tweedeling

Goed dat René Cuperus in zijn column 'We zijn volk noch elite' (O&D, 11 juli) ruiterlijk erkent tot nieuwe inzichten te zijn gekomen. Ik ben de polarisatie op allerlei gebieden allang zat. Wit contra zwart, elite versus volk, hoogopgeleiden tegen laagopgeleiden, intellectuelen tegenover de onderklasse. Vreselijke typeringen over en weer. Heel zwart-wit redeneren dus, terwijl de grote middenmoot chronisch wordt overgeslagen ofwel in het midden gelaten. Nooit lees je wanneer je hoogopgeleid bent, wat zwart is, wat onderbuikgevoelens zouden zijn; elke nuance ontbreekt.

In de kranten die ik lees, komen de verstandigste inzichten doorgaans van lezers die brieven inzenden. De 'opinies' van de zich beroepshalve (soms krampachtig) profilerende broodschrijvers vind ik van veel minder gewicht. Het zijn vooral luchtbellen.

Rob Witteveen, Leerdam

Zand in de politieke machine

Daar heeft Ton Zwaan zich door zijn afkeer van referenda tot een artikel laten verleiden waarbij je alleen maar je hoofd kunt schudden (O&D, 13 juli). Hij schrijft dat referenda tot het standaardrepertoire van dictatoriale regimes zoals dat van Poetin en Erdogan behoren, maar is vergeten dat Poetin en Erdogan niet door referenda aan de macht zijn gekomen, maar democratisch zijn gekozen. Pas toen zij de macht eenmaal hadden, hebben zij zich tot dictator ontwikkeld.

Zwaan stelt ook dat in de recente referenda de initiatiefnemers populisten waren die het volk vals hebben voorgelicht en bang gemaakt. Maar de bangmakers kwamen vooral uit de elite in Brussel.

Dat referenda goed in een democratie passen, daar is Zwitserland een voorbeeld van. De stem van het volk respecteren is toch niet alleen bij verkiezingen democratisch? Wie referenda als volksverlakkerij benoemt, die aanzet tot leugens, bedrog en manipulatie, waar alleen achterlijke mensen intrappen, wil ik even herinneren aan de valse beloften die worden gedaan in de 'gewone' verkiezingsstrijd. Rutte, die ons 1.000 euro beloofde, et cetera. Een keer aan de macht, komt van al die beloftes niets meer terecht.

Geef mij maar referenda, daar is alleen ruimte voor een ja of een nee. Het lijkt wel de enige manier om af en toe zand in de politieke machine te strooien, politici aan het denken te zetten en de achterkamertjespolitiek open te breken.

Lang leve de referenda!

Babette Klecker, Amsterdam

Maak referenda overbodig

Referenda zijn in strijd met de democratie, betoogt Ton Zwaan. De 'referendumzwendel' is volgens Zwaan een 'vorm van volksverlakkerij die aanzet tot leugen, bedrog en manipulatie'. Voor- en tegenstanders van referenda zullen het over één ding eens zijn: het referendum dat niet gehouden hoeft te worden, is het beste referendum. In dat geval doen politici namelijk waarvoor ze zijn aangesteld: het volk vertegenwoordigen. Laten we referenda daarom overbodig maken en van het parlement een échte volksvertegenwoordiging maken, in plaats van een bastion vol partijblokken die de kiezer verwarren en beloften breken, wat een recept is voor meer referenda.

Kijk bijvoorbeeld naar de VVD: zij zag haar achterban in overgrote meerderheid tegen het Oekraïneverdrag stemmen en bepleit 'minder Europa', terwijl de VVD-fractie in het Europees parlement juist het tegenovergestelde doet.

We kunnen de onvrede voorkomen door niet langer de volgorde op de partijlijst bepalend te laten zijn voor de samenstelling van de Kamer, maar het aantal stemmen dat een individuele kandidaat op die lijst krijgt. Hierdoor zal een parlementslid eerder direct verantwoording afleggen aan de kiezer in plaats van aan de partij en eerder geneigd zijn verkiezingsbeloftes na te komen. Ook maakt dit het parlement duidelijker en meer divers: zo kunnen eurokritische en eurolievende VVD'ers openlijk voor hun opvatting uitkomen in plaats van zich te committeren aan een vaag partijcompromis.

De aankomende staatscommissie, die deze week groen licht kreeg om ons parlement toekomstbestendig te maken, zou deze mogelijkheid serieus moeten onderzoeken.

Arnout Maat is historicus en politicoloog. Zijn debuut De particratie, over de verstrekkende macht van politieke partijen, verschijnt na de zomer bij Aspekt

Herkenbare samenleving

Het enige positieve dat te lezen viel in het artikel van Ton Zwaan is dat hij was verbonden aan NIOD en UvA, en dat we Nederland niet moeten overlaten aan pseudo-intellectuelen.

Ik betreur het demoniseren van politieke partijen en groepen mensen in onze samenleving en het missen van de kern: de onvrede onder de bevolking die muntwaarden en winsten van multinationals onbelangrijker vindt dan een herkenbare samenleving.

J.M. Koevoets, Standdaarbuiten

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.