Geen moraal?

Kardinaal Simonis vindt dat de protestantse kerken geen duidelijke moraal hebben. Springt de rooms-katholieke kerk als enige op de bres voor christelijke waarden?...

YVONNE HOFS

Ir. J. van der Graaf, secretaris van de Gereformeerde Bond in de Hervormde Kerk: 'Ik kan me wel iets voorstellen bij de kritiek van Simonis. De grote protestantse kerken laten het inzake kwesties als abortus en euthanasie inderdaad een beetje afweten. In de naoorlogse jaren zijn vanuit de Nederlandse Hervormde Kerk een reeks van herderlijke boodschappen naar volk en vaderland gegaan. Ik zou het zeer toejuichen als de hervormde synode het volk weer eens zou toespreken over het verval van normen en waarden. En velen binnen de kerk hopen dat met mij.'

G. Schutte, Tweede Kamerlid voor het Gereformeerd Politiek Verbond: 'Het is een beetje kort door de bocht, zoals hij dat zegt. De kleinere protestantse kerken dragen wel degelijk een duidelijke moraal uit. De katholieke kerk kan eenvoudig de moraal prediken, omdat die kerk een sterk centraal gezag kent. De protestantse kerken hebben nu eenmaal en minder hiërarchische structuur. En je kunt wel gedragslijnen uitvaardigen, maar als die door de gelovigen niet worden nagevolgd, heb je er weinig aan. Daar hoor ik de bisschoppen regelmatig over klagen.'

A. Bodar, omstreden priester: 'Ik zou de opmerking van Simonis eerder als een verzuchting willen uitleggen dan als een verwijt. Je hebt twee soorten protestanten, vrijzinnigen en meer bevindelijken. Simonis' uitspraak lijkt mij een verzoek aan de vrijzinnige protestanten om wat bevindelijker te gaan denken.'

I. Bakker, secretaris van de Raad van Kerken: 'Wij geven geen reactie op basis van krantenartikelen. Uw verslaggever kan wel van alles opschrijven. Als u mij de volledige tekst van Simonis' toespraak toestuurt, zal ik eens zien of ik daar wat op te zeggen heb.'

Prof. G. Manenschijn, hoogleraar ethiek aan de gereformeerde universiteit van Kampen: 'De protestanten leggen meer dan de rooms-katholieken de nadruk op de individuele verantwoordelijkheid van de gelovigen. Het wordt meer aan het individu overgelaten om een standpunt te bepalen in aangelegenheden als euthanasie en abortus. Ik vind het trouwens een beetje curieus dat Simonis zijn verwijt alleen tot de protestanten richt. De euthanasiewetgeving kwam namelijk tot stand kwam onder een katholieke minister van Justitie, Hirsch Ballin.'

N. Speelman, voorzitter van de Christelijke Vereniging van Zorginstellingen: 'Erg spijtig, dat Simonis zegt dat de protestantse kerken zich alleen op schrift bezig houden met morele vraagstukken. Ik merk in mijn werkkring dat er heel zorgvuldig wordt nagedacht over euthanasie, en wat de bijbel daarover zegt. Maar moraal en ethiek hebben hun vanzelfsprekendheid verloren. In de samenleving van tegenwoordig passen zwart-witte uitspraken als: 'dit mag wel en dit mag nooit' niet meer. Daarvoor is de maatschappij te ingewikkeld geworden. Kerkleiders moeten daarom geen dogma's verkondigen, maar zeggen: betrek bijbels denken in uw handelen. Dat kan in sommige gevallen betekenen: euthanasie ja, en in andere gevallen: nee.'

L. van der Meer, woordvoerder van de 8 mei-beweging, een progressieve stroming in de rooms-katholieke kerk: 'Ik wil liever niets zeggen. Ik vind niet dat ik namens de ruim honderd rooms-katholieke organisaties die wij vertegenwoordigen uitspraken kan doen.'

A.G. Knevel, directeur van de Evangelische Omroep, noch hervormd, noch gereformeerd, maar christelijk gereformeerd: 'Ik denk dat kardinaal Simonis het zo niet kan zeggen, omdat hij met die uitspraak alle protestanten op één hoop gooit. Sommige kleinere protestantse kerken spreken zich heel nadrukkelijk uit over zaken als euthanasie en abortus. Ook binnen de grote protestantse kerken zijn er stromingen die duidelijke standpunten hebben. De katholieken hebben het voordeel dat ze een paar vaste zegsmannen hebben in de persoon van de kardinaal en de bisschoppen. Voor de protestantse kerken zouden de synodevoorzitters als woordvoerder moeten optreden. Maar deze hebben een veel minder machtige positie binnen de kerk. Het is voor hen daarom moeilijk om met geprononceerde uitspraken naar buiten te treden.'

H. J. Kemper, gepensioneerd kerkelijk werker te Norg: 'Van welke kerk ik ben? Er is maar één kerk, die van de Here Jezus. Naast de rooms-katholieke zijn er 55 protestantse kerken en ze hebben allemaal ruzie met elkaar. Dat is niet goed, want de kerk predikt liefde. Daarom ben ik erg voor samenwerking. Ik voel wel mee met Simonis als hij zegt dat de protestantse kerken zich meer moeten uitspreken tegen abortus. Een leven kapot maken, zodat je daarna weer fijn verder kunt jeweetwellen, dat kan echt niet.'

Yvonne Hofs

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden