Geen krant gehad, geen Pieter meer

Eerst maar even een mededeling aan alle lezers die hun ongenoegen over een niet gekregen zaterdagkrant massaal in mijn postbus uitten....

De directie heeft maandag in de krant al excuses aangeboden, maar daarmee hebt u de krant nog niet in de bus. Al uw boze post is door mij doorgestuurd naar de klantenservice en die werkt met man en macht aan de afhandeling van de klachten. Ik ga, geheel in tegenstelling tot mijn gewoonte, u niet allemaal persoonlijk antwoord geven, daarvoor is de groep te groot. Maar ik ga er zondermeer van uit dat de klantenservice u wel van antwoord voorziet.

Is dat niet het geval, dan weet u vast opnieuw de weg naar mijn postbus te vinden. Dat mag, al ga ik eigenlijk alleen over de inhoud van de krant, maar dat belet me niet uw post binnen het bedrijf door te sturen naar de mensen die er wel iets zinnigs over kunnen zeggen.

Dan iets geheel anders. Dit is de laatste column van de ombudsman die verschijnt onder het bewind van de vertrekkende hoofdredacteur Pieter Broertjes. Vanaf 1 juli neemt Philippe Remarque zijn plaats in. Pieter zal het zelf niet nodig vinden, maar het kan geen kwaad om hier op deze plaats een klein beetje de balans op te maken van de jaren dat ik hem als ombudsman op de huid mocht zitten.

Op de website van de krant wordt de ombudsman omschreven als het journalistieke geweten van de redactie. Dat zijn heel grote woorden, voor een functionaris van wie de hoofdredacteur van de New York Times ooit zei dat hij nog dommer moest zijn dan hij had gedacht, anders had de ombudsman nooit de baan van ombudsman aangenomen.

Dat journalistieke geweten valt ook wel mee. De redactie heeft van zichzelf al meer dan genoeg journalistiek geweten, al dan niet vastgelegd in huisregels, protocollen of het Stijlboek. Het enige wat soms ontbreekt, is de naleving van de regels.

Mede daarom besloot de hoofdredactie in september 1997 tot de benoeming van een ombudsman.

Het was Pieter Broertjes zelf die met het idee kwam. Het bericht over de benoeming van de eerste ombudsman stond op 13 september 1997 zo in de krant: De Volkskrant heeft met ingang van vandaag een ombudsman voor de lezer. De hoofdredactie verwacht met de benoeming van de ombudsman de communicatie tussen lezer en krant te verbeteren en daarmee de kwaliteit van de Volkskrant. De ombudsman behandelt klachten van lezers over de redactionele inhoud van de krant en de journalistieke aanpak. Hij geeft opmerkingen en suggesties door aan de redactie. Op basis van reacties van lezers of op eigen initiatief gaat de ombudsman na of de behandeling van nieuws door de redactie is geschied volgens algemene journalistieke normen van zorgvuldigheid. Ook bekijkt hij of de redactie gewerkt heeft volgens de Volkskrant-normen zoals vastgelegd in bijvoorbeeld het Stijlboek van de krant.

Sindsdien krijgt de lezer wekelijks een kijkje in de keuken van de redactie en dat zal Pieter Broertjes niet altijd vrolijk hebben gestemd. In de jaren dat ik hier zit, heb ik hem als hoofdredacteur verweten dat hij vreselijk naïef is, dat hij het redactiestatuut over de heg heeft gekieperd, dat hij een groot ego heeft en dat hij zijn eigen regels niet naleeft.

Hij heeft het allemaal zonder boe of bah te zeggen geslikt. Althans, hij heeft zich bij mij nooit beklaagd. Op één keer na. Ik had in een concept column geschreven dat het mij niet verstandig leek als een verslaggever bleef schrijven over een onderwerp waarmee hij vreselijk de mist in was gegaan en met hem de hele krant. ‘Jij gaat niet over mijn personeelsbeleid’, zei Pieter.

Hij had gelijk, ik heb dat zinnetje aangepast want er stond al genoeg lelijks over Pieter en zijn beleid in die column. De maandag na publicatie kwam hoofdredacteur Broertjes lachend binnen, gaf me een hand en zei vrolijk en alsof er niets was gebeurd: ‘Goede morgen ombudsman’.

Het is dat ongelooflijke incasseringsvermogen wat het werken met Pieter tot een plezier maakte. We konden onenigheid hebben, maar het werd nooit persoonlijk. Pieter nam zijn verlies als het nodig was en ging niet mokkend in een hoekje zitten. Tegen redactieleden die zich bij hem beklaagden over de starre en veel te strenge ombudsman zei hij doorgaans: ‘Kijk eens wat hij allemaal over mij heeft geschreven.’ Het hoofdredacteurschap van de Volkskrant lijkt me een hondenbaan, zeker met een onafhankelijke keffer die vanaf de zijlijn vrolijk naar je benen hapt. Pieter Broertjes klaarde de klus met verve en elan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden