Geen dag zonder mopje

Hij duidde zijn werk aan als 'eendagsvliegjes' en 'mopjes'. Decennialang had tekenaar Wim Boost zijn eigen linkerhoekje op de voorpagina van de Volkskrant, waarin hij jongleerde met het nieuws....

Op welk idee zou Wim Boost gisteren zijn gekomen, bij lezing van de krant?

De ophef rond de ontsnapte tbs'er was hem te zwaar geweest, de goede afloop met de Russische onderzeeër misschien te abstract en het vertrek van de Israëlische minister Netanyahu in elk geval te politiek. Mogelijk kon hij iets met de kennelijke populariteit van de failliete tennismaecenas René van den Berg onder medegevangenen. Hij zou ook journaalpresentator Groenhuijsen zijn eigen ontslag kunnen laten voorlezen. En mocht dat niet lukken, dan allicht een Rotterdamse diender die een Formule 1-bolide op de bon slingert wegens te hard rijden.

Na gedane arbeid zou Wim Boost, zoals altijd, aan het eind van de middag zijn gearriveerd in het redactielokaal van de Volkskrant. Een hooggeplaatste had een snelle blik op zijn werk geworpen en, als het goed was, even hebben geglimlacht - meer was niet nodig geweest. Vanochtend zou zijn tekening dan linksonder op de voorpagina hebben gestaan met in een hoekje het krabbeltje WiB o, afkorting van zijn volledige naam en handtekening van een tijdperk.

Het bericht van het overlijden van Wim Boost zal voor veel oudere Volkskrant-abonnees een gemeenschappelijke herinnering hebben opgeroepen, aan al die ochtenden waarop de krant in alle vroegte uit de brievenbus werd gegrist, aan de snelle blik linksonder, aan de eerste (glim) lach van de dag, aan die goeie ouwe tijd.

Het is alweer 22 jaar geleden dat WiBo zijn laatste van in totaal 8888 cartoons voor de Volkskrant maak -te. Kanttekeningen bij het nieuws waren het, niet meer en zeker niet minder. Hij maakte zich nooit boos en was nooit vilein. De inspiratie vond hij in het doordeweekse nieuws en het resultaat varieerde van meesterlijk tot flauw, waarbij de balans tot op het laatst doorsloeg in de richting van meesterlijk.

'WiBo bedenkt iets dat een ander niet bedenkt en geeft het zo vorm dat het in één oogopslag duidelijk is.' De karakterisering is van Simon Carmiggelt, die met zijn Kronkels ook zo'n dag-in-dag-uitjournalist was. Elke dag een onderwerp uit het nieuws plukken, het wegen, op z'n kop houden en er net zolang mee jongleren tot het een absurditeit is geworden. Zesmaal per week en dat 32 jaar lang.

Kees Fens schreef bij zijn afscheid op 18 juni in 1983: 'Het allerbijzonderste is dat Wim Boost niet één van die 8888 keer een tekening heeft gemaakt over het niet kunnen maken van een tekening. Dat is voor mij een bewijs van zijn absolute grootheid als journalist.'

Wim Boost, geboren op op 2 juli 1918 in Breda, kwam in 1951 bij de Volkskrant. Het legerblad Licht-spoor, zijn eerste werkgever na de oorlog, stopte en er moest brood op de plank komen. De toenmalige hoofdredacteur Joop Lücker was enthousiast over zijn tekeningen en wilde er elke dag wel eentje hebben. Boost weigerde, bang als hij was te kort te schieten, maar Lücker zei: 'Ik heb een uitstekende redactie, u komt morgen maar op de vergadering en dan verzinnen we met z'n allen wel een grapje.' Zo gezegd, zo gedaan. De volgende dag introduceerde de hoofdredacteur hem op de krant. 'Hier is een meneer, die komt elke dag een cartoon maken en wacht op jullie ideeën. Vooruit heren, hop, hop, hop.'

Voor iemand die wars was van pretenties en zijn werk aanduidde als 'eendagsvliegjes' en 'mopjes' moet dat een helse opdracht zijn geweest. Met Opland had de Volkskrant al een politiek tekenaar in huis, dus daarvan moest hij afblijven, en zo vond Wim Boost zijn vorm in het nieuws van alledag. 'Het groeit naar je toe', zei hij in een afscheidsinterview. 'Er zit een groeiproces in dat je niet helemaal kunt sturen. Maar het feit dat je je er niet tegen verzet, betekent dat het in je zit.'

Hoezeer een politicus als Van Agt hem ook tegenstond, dat gevoel kreeg nooit vorm in een cartoon. WiBo richtte zijn pijlen op loketbeambten en op agenten, op de kleine autoriteit dus. 'Mensen die macht uitoefenen: dat heeft me altijd enorm gefascineerd en beangstigd.'

Boost heeft in die 32 jaar de Volkskrant zien veranderen van een katholiek bolwerk tot een spreekbuis van links activisme. Hij juichte die ontwikkeling toe, al had hij moeite met de van humor gespeende kraakbeweging en vrouwenemancipatie. Niettemin trok de tijdgeest krant en cartoonist uit elkaar. Wim Boost voelde dat goed aan en in alle hartelijkheid werd afscheid genomen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden