'Geef mij een plek om te staan en dan beweeg ik de wereld'

Ze was een uitstekend leider, een groot onderwijsvernieuwer met een hart voor kunst en cultuur.

Rector Janine Vlastuin was de grondlegger en de drijvende kracht van het Utrechtse Amadeus Lyceum, een kunstprofielschool. Ze wilde het onderwijs vernieuwen en anticiperen op de toekomst. Dat betekende in haar optiek onderwijskundige vrijheid, waarbij leerlingen zelf keuzen maken, omdat het maken van keuzen motiveert. Ook wilde ze veel aandacht geven aan cultuur, muziek en dans. Automatisering en digitale leermethodes hadden ook haar interesse. Amadeus was een van de eerste scholen waarbij leerlingen met laptops en draadloos internet gingen werken.

Jeanine Vlastuin overleed op 11 maart op 55-jarige leeftijd. Ze was al enige tijd ongeneeslijk ziek als gevolg van kanker. Tien dagen later werd op de school een herdenkingsdienst gehouden, waarbij een ode werd gebracht aan de oud-rector.

Ondernemersgezien

Ze werd geboren in een Baarns ondernemersgezin. Haar eerste vaste baan was bij het Koningin Wilhelmina College (KWC) in Culemborg. De docent bleek een uitstekend leider te zijn: 'Geef mij een plek om te staan en dan beweeg ik de wereld', zei ze. Ze werd eerst teamleider bij het KWC, vervolgens locatiedirecteur van het Oosterlicht in Vianen en daarna rector van het Dr. F. H. de Bruijne Lyceum. In 2004 ging dat lyceum op in het Amadeus Lyceum. Eenderde van de uren op school werd 'kwt', oftewel keuzewerktijd: leerlingen bepaalden dan zelf met welk vak ze zelfstandig aan de slag gingen; een 'domeinbeheerder' (iets tussen een leraar, een conciërge en een onderwijsassistent in) was in de buurt. Schoolwerk en (t)huiswerk liepen in elkaar over.

Vlastuins uitgangspunt was dat iedereen talenten heeft en dat het onderwijs als taak heeft die te ontdekken en te ontwikkelen. Het Amadeus Lyceum was als een brede opleiding opgezet: van vmbo tot gymnasium. Zij vond dat 'op school net als in de grote wereld mensen van verschillende niveaus zouden moeten leren met elkaar om te gaan'. Aanvankelijk stuitten haar 'hemelbestormende ideeën' en 'vage nieuwlichterij' op veel scepsis. Vooral in het begin had de school het moeilijk. 'Aanvankelijk bleven de examenresultaten achter bij onze verwachtingen', zei Vlastuin twee jaar geleden in een interview in de Volkskrant. 'In die fase was onwillekeurig de gedachte gegroeid dat je geen eisen zou mogen stellen. Maar je moet ook iemand de maat kunnen nemen in een toets.' De school besloot daarop de vorderingen van de leerlingen meer in de gaten te houden. Uiteindelijk groeide Amadeus uit van 95 leerlingen in 2004 tot 1.300 tien jaar later.

Kookkunst

Haar talent, intelligentie, humor tot haar kookkunst toe zette ze in om zaken voor elkaar te krijgen. Ze probeerde kunstenaars en wetenschappers dichter tot elkaar te brengen. Ook toen ze door ziekte niet meer op school aanwezig kon zijn, meldde ze vanaf haar ziekbed 'dat Amadeus en de andere cultuurprofielscholen een samenwerkingsovereenkomst hadden gesloten met de Hogeschool voor de Kunsten'.

De huidige rector Carel Koning van het Amadeus: 'Jeanine was enorm bevlogen, daadkrachtig, inspirerend en altijd op zoek naar het nieuwe in het onderwijs.' Begin dit jaar kon ze ondanks haar ziekte nog met haar gezin een droomreis maken naar Nieuw-Zeeland. Het was vermoeiend. 'Je kent me hè, altijd doorgaan', schreef ze aan Koning. Jeanine Vlastuin laat een partner, twee kinderen en een stiefkind achter.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden