Opinie

Geef Allah's soldaten psychiatrische behandeling

Geef de toekomstige soldaten van Allah - eenzame, verwarde maar intelligente adolescenten op zoek naar een eigen identiteit - gerichte psychische hulp voor ze kwaad kunnen doen.

Foto van Abdelhamid Abaaoud - het veronderstelde brein achter de aanslagen in Parijs - uit het IS-magazine Dabiq. Beeld ap

Religies openbaren 'de waarheid' en de waarheid is per definitie absoluut. Verschillende waarheden kunnen per slot van rekening niet naast elkaar bestaan. 'Allah is groot, er bestaat geen andere God dan Allah.' Dit zijn de twee belangrijkste wapenspreuken van de islam. Het is de plicht van elke ware moslim om zich met hart en ziel in te zetten (jihad) voor de zaak van Allah. Wat deze zaak is, staat letterlijk in de Koran en is af te leiden uit de leefwijze van zijn profeet: Mohammed. Het uiteindelijke doel is het verspreiden van de islam door nietsontziend geweld en vervolgens de wereldheerschappij.

Als Allah de enige echte God is en als de Koran de openbaring is van zijn woord, heeft het leven dat zich niet heeft overgegeven aan zijn woord geen enkele waarde. Dat is ook de betekenis van het woord islam: overgave. De behandeling van de Yezidi's, inclusief het lot van hun vrouwen en meisjes, is een perfecte kopie van de modus operandi van Mohammed in de zevende eeuw op het Arabische schiereiland. Wie letterlijk en consequent op grond van de Koranteksten en leefwijze van Mohammed wil leven, belijdt 'de ware' en 'pure' islam en ontkomt er niet aan om dit soort misdaden te plegen.

Maar niet iedere moslim kan en wil op die manier leven. Belangrijkste remfactoren zijn de rede en het geweten, belangrijke vruchten van de Europese Verlichting. We toetsen voortdurend onze gedachten, gevoelens en gedragingen aan humane normen en waarden. Zijn we ergens over een grens gegaan, dan slaat ons geweten alarm. Dan voelen we ons verplicht onszelf te corrigeren en nemen we ons voor het niet te herhalen.

Wij kunnen deze verantwoordelijkheid nemen, omdat we in staat zijn de rede en het geweten te hanteren. Er zijn ook genoeg moslims die in staat zijn bewust andere keuzes te maken en een zinvol leven te leiden.

Islam als supermarkt

De islam wordt beleden als een Albert Heijn-filiaal. Je weet welk artikel je waar kunt halen. Wat je niet van pas komt, laat je staan, wat je nodig hebt, leg je in je mandje. Eerder schreef ik dat de islam 'overgave' betekent. Maar er zijn genoeg moslims die stellig van mening zijn, dat de islam 'vrede' betekent. Wij hebben blijkbaar in die supermarkt voor twee verschillende rekken gestaan.

Een derde mogelijkheid is dat we te maken hebben met een magische supermarkt, waar je onderling tegenstrijdige producten kunt krijgen. De onvermijdelijke consequentie hiervan is, dat 'de waarheid' van de islam niet absoluut is, dat het niet om een goddelijke openbaring gaat. Dan ontstaat de twijfel. Is de islam met zijn geboden, rituelen en gebruiken misschien een zevende-eeuws bijgeloof?

Ineens is Allah niet meer groot, maar nietig, naast hem kunnen meerdere goden bestaan, of helemaal geen god. Die twijfel kan eindigen in agnosticisme en atheïsme.

Het bestaan van deze supermarkt veroorzaakt veel verwarring onder moslims, vooral in de adolescentie. Jonge moslims worden gevormd door twee verschillende waardenstelsels: thuis en op straat, in de familie en in de maatschappij. Dat is een extra ballast en maakt ze eenzaam, wankel en kwetsbaar bij de vorming van een eigen identiteit.

Adolescentie

Tijdens de adolescentie leren we redelijkheid te hanteren en met ons geweten om te gaan. Tegelijk willen we een eigen identiteit krijgen en niet meer alleen maar de zoon of dochter zijn van onze ouders. We experimenteren met verschillende persoonlijke opvattingen en wereldbeelden en maken kennis met moraal.

In die verwarrende periode loopt een jonge moslim zonder adequate begeleiding die supermarkt binnen. Vaak getriggerd door het traumatisch verlies van een dierbare. Nog vaker zonder toezicht en begeleiding van een ouder. Zijn beoordelingsvermogen is beperkt ontwikkeld en vindt geen erkenning en herkenning in zijn omgeving. Zijn moraal en gewetensfunctie haperen door het ontbreken van een eenduidig waardestelsel.

De kans dat de keuze op een kant- en klare voorverpakte maaltijd zal vallen, is dan vele malen groter dan veel losse ingrediënten verzamelen om daar later zelf een gezonde maaltijd mee te bereiden. De aantrekkingskracht van de islam van 'overgave' is vele malen groter dan de islam van 'vrede', laat staan de islam als magische supermarkt. Na de keuze voor de islam van 'overgave' verdwijnen stress, eenzaamheid en verwarring als sneeuw voor de zon.

Je staat niet meer buiten in de kou, maar wordt toegelaten tot de warme kring van de uitverkorenen. Antwoorden liggen klaar en zijn behapbaar en begrijpelijk. Alles valt op zijn plaats en krijgt een betekenis, je leven heeft een doel, je bent thuis gekomen.

Anno 2015 worden het overgrote deel van de terreurdaden, ook de misdaden in Parijs, gepleegd door dit soort jongeren uit naam van Allah.

Rekruteringsbron

De daders moeten hard worden aangepakt, waar ook ter wereld. Wie wordt verdacht van collaboratie met, of in dienst treedt van een vijandelijk leger, moet worden vervolgd. Maar deze strijd wordt niet alleen gewonnen met afstraffing.

Vóór IS waren er anderen en na IS zullen er ook anderen komen. De strategische slag die gewonnen moet worden, is de slag tegen het idee van de islam als 'overgave'. De toekomstige soldaten van Allah bevinden zich nu nog onder ons. Het is erg belangrijk, om de rekruteringsbron uit te drogen.

We weten welke weg deze soldaten-in-wording afleggen. Die weg moet worden afgesneden. Het gaat om veelal eenzame, verwarde maar intelligente adolescenten op zoek naar een eigen identiteit. Deze groep is te groot geworden om ze individueel te volgen. Haal deze jongeren uit hun omgeving en geef ze gerichte psychiatrische en psychologische hulp. Desnoods door afgifte van inbewaringstelling door burgemeesters en een verplichte behandeling in een afgesloten kliniek. Daarmee voorkom je het ontstaan van een nieuwe lichting soldaten van Allah in Europese steden.

Keyvan Shahbazi is cultureel psycholoog.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.