Gebreselassie vliegt ondanks bakka, bakka

Haile Gebreselassie streelt heel even zijn voeten alvorens die in de vederlichte schoenen te steken waarmee hij zijn aanval op het record van William Sigei zal aanvangen....

Van onze verslaggever

Jaap Visser

HENGELO

Jos Hermens richt zijn blik op de vlaggen die strak worden getrokken door de aanwakkerende wind. 'Da's niet goed, het waait te hard, maar daar wil ik met hem niet over praten. Hij is onwaarschijnlijk in vorm, misschien kan het toch, ondanks de wind.'

De eerste van vijfentwintig ronden gaat in 64 seconden. 'Iets te langzaam', vindt de speaker. 'Helemaal niet', weet Hermens, 'precies volgens schema'.

De één kilometer rondden de tempomakers Paul Donovan en Worku Bikila bijna een tel sneller dan de hazen die een jaar geleden Sigei ter beschikking stonden. De Keniaan voltooide de tien kilometer in de inspirerende koelte van Bislett in 26.52,23. 'Scherp, een heel scherp wereldrecord', luidde toen het oordeel van Hermens.

Bikila snelt voorbij met Gebreselassie op zijn hielen. Bakka, bakka, brult Hermens naar het Ethiopische koppel dat lichtvoetig over het tartan raast. 'Dat betekent dat 't genoeg is, het hoeft niet harder, want ze zitten tegen het randje. Daar mogen ze niet overheen, ook niet heel even, want dan stort hij in de slotfase in elkaar.'

Hermens ontwaart vocht in de nek bij Bikila. 'Hij is aan het transpireren, een slecht teken, de temperatuur loopt te veel op.' De recordaanval verloopt echter voorspoedig, maar Hermens begint van de spanning te vibreren. 'Die vuile wind kan hem nog wel eens gaan opbreken', stamelt de regisseur van de race. Gebreselassie is in 13.21,71 halverwege en heeft een voorsprong van exact elf seconden op het recordschema van Sigei opgebouwd. Maar Hermens vreest het moment waarop ook de tweede gangmaker, Bikila, het strijdperk zal verlaten.

Dat gebeurt na zes kilometer. De klok staat op 16.02,91 en Bikila stort zich in de armen van Hermens. De Ethiopiër voelt dat de missie van zijn landgenoot zal slagen, de wind ten spijt. Gebreselassie, 54 kilogram bij een lengte van één meter zestig, trotseert de wind die hij aan de overzijde van het ovaal tegen heeft.

Er is nauwelijks verval. De rondetijden blijven hooguit 64 seconden bedragen. Hermens: 'Ongelooflijk, het lijkt wel of deze man alleen maar uit een hart en longen bestaat. Zonder die wind zou hij per ronde bijna een seconde sneller kunnen zijn. Dan zou hij vandaag het record der records lopen.'

Hermens klautert op een kar langs de baan om de aandacht van de speaker te kunnen trekken. 'Zeg dat hij nog tien seconden onder het wereldrecord zit. Roep 't om, herhaal 't, zorg dat hij het hoort.'

Tussen de zeven en negen kilometer komt toch het gevreesde verval. Gebreselassie levert twee seconden per ronde in op zijn onzichtbare tegenstander. Maar bij Hermens wijkt de spanning. 'Hij gaat het redden. Ik kan het zien aan zijn ogen, die fonkelen. Ik denk dat hij zelfs nog gaat versnellen. Zo ziet het er uit.'

In de laatste kilometer is Gebreselassie zowaar tot accelereren in staat. Van krap zes loopt de voorsprong weer op tot bijna negen seconden. De eeuwige lach is terug op het gelaat van de 22-jarige Ethiopiër wanneer hij glorieus finisht in 26.43,53.

Behalve het record op de 5000 meter heeft 'de man met de onbegrensde mogelijkheden', aldus Hermens, nu ook die op de dubbele afstand in handen. Op de WK in Gothenburg zal hij zich in augustus op een tweeluik richten, en volgend jaar, op de Spelen van Atlanta, wil Gebreselassie eveneens heersen op zowel de vijf als de tien kilometer.

Daarna moet de Olympische marathon van Sydney een zegetocht worden. Want door de klassieke martelgang op de Spelen te trotseren, bereikt een Ethiopische atleet 's lands hoogste eer. Sinds de barrevoetse solo van Abebe Bikila in 1960 rond Rome heeft de marathon in Ethiopië een magische uitstraling.

In de euforie van Gebreselassies tweede Hengelose wereldrecord dicht Hermens zijn oogappel bovenmenselijke kwaliteiten toe. 'Zijn vermogen is ongelimiteerd. Hij kan een marathon in twee uur en vijf, misschien wel vier minuten lopen.'

Hermens' heeft een bijna heilig ontzag voor de Amhaar die zich durfde op te richten tegen de autoriteiten die dit jaar de Ethiopische afvaardiging naar het WK cross frustreerden. 'Het is een eer om met een mens als Haile Gebreselassie te mogen werken.

'Ik heb nimmer iemand getroffen die zo oprecht, open, eerlijk en puur is. Hij pikt ook alles heel snel op. Hij kijkt even televisie en weet hoe ergens de politieke situatie is. Hij is intelligent, leergierig en bijzonder ambitieus. Het gaat hem om bijzondere prestaties en niet om het grote geld.

Gebreselassie, wiens oudere broer Tekeye in Nederland asiel zoekt, laadde zich in Brabant op voor de krachtsexplosie op maandag. Hij testte zich in Kerkrade met een wereldrecord op de incourante dubbele mijl. Dat gaf hem het zelfvertrouwen dat hem gisteren volledig in balans hield. Ondanks de wind. 'Wind, wind?', zei de triomfator dan ook. 'Van wind heb je niet zo veel last als je vliegt.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden