Geachte redactie

Frouwke Laning

Met waardering las ik, in de rubriek met de mooie titel 'Het eeuwige leven' (28 januari), de bijdrage van Peter de Waard over Frouwke Laning, arts, atoompacifiste, CDA-Kamerlid 1982-1994.


Hij beschrijft daarin ook haar inzet op het terrein van de medische ethiek en haar optreden 'in het VPRO-programma Daar sta ik voor'. Dat programma, in 1986, ging over euthanasie. Euthanasie was nog niet wettelijk geregeld. Zij was toen ook niet voor zo'n regeling. Zij onderkende wel dat een arts soms een terminale patiënt met een doodswens tegemoet moest komen. Als een arts dat op eigen gezag deed, was dat 'burgerlijke ongehoorzaamheid', zei zij. Dat was toen een moedige uitspraak.


Ik kon het weten, ik was presentator van het programma. Maar niet bij de VPRO, maar bij de IKON.


Erik Jurgens, Amsterdam


Euthanasie

Directeur Steven Pleiter van de Levenseindekliniek schrijft dat de Levenseindekliniek ook een euthana-sieverzoek van psychiatrische patiënten serieus neemt en in principe wil honoreren (O&D, 27 januari).


Mijn gedachten gaan daarbij terug naar mijn eigen psychiatrisch verleden. In 1987 ontstond bij mij een bipolaire stoornis, gevolgd door een onafgebroken diepe en langdurige depressie van bijna twee jaar. Ik begreep toen de woorden van hoogleraar psychiatrie P.C. Kuiper, in zijn boek Ver heen: 'De ziekte depressie (waaraan hij ook zelf leed) is nog veel erger dan ik als hoogleraar heb kunnen overbrengen aan mijn studenten. Het is de hel op aarde.'


Aan het begin en aan het eind van die tweejarige periode werd ik een tijdje opgenomen in een psychiatrisch ziekenhuis op een gesloten afdeling. Het laatste half jaar had ik constant suïcidale gedachten. Ik heb daar tegen gevochten als een leeuw, vooral omdat ik dierbaren voor het leven zwaar beschadigd zou achterlaten: vier jonge kinderen en een fijne echtgenote.


De psychiater zei destijds, nadat het herstel was ingetreden: 'Negen van de tien mensen die uw ziektegeschiedenis hadden gehad, zouden er zijn uitgestapt'. Als er toen een levenseindekliniek was geweest, had ik mij zonder twijfel aangemeld. En uit bovengenoemd stuk van Pleiter valt op te maken dat mijn verzoek om euthanasie ook zou zijn gehonoreerd.


Maar, zoals gezegd, het herstelwonder vond plaats, en ik geniet alweer 25 jaar van veel, bovenal van mijn (klein)kinderen. Daarom vind ik als ervaringsdeskundige dat je uitermate terughoudend moet zijn met het honoreren van euthanasieverzoeken van psychiatrische patiënten.


Naam en adres bij redactie bekend


Exhibitionistisch absurdisme

Britse politici liggen al jaren onder vuur vanwege frauduleuze en forse declaraties. Inmiddels zijn zij overgestapt op het stelselmatig declareren van futiele bedragen (Ten eerste, 27 januari). Dit roept vragen op naar hun beweegredenen. Is het Britse humor als stil protest tegen het vergrootglas op onkostenvergoedingen? Vormen de minimale bonnetjes een bliksemafleider voor omvangrijke overheidsverspillingen?


Of is deze vorm van exhibitionistisch absurdisme een weloverwogen mediastrategie, waarmee zuinigheid, degelijkheid en betrouwbaarheid tentoon worden gespreid en voorgewend? Vertrouwend op de werking van de antithese 'take care of the pennies and the pounds will take care of themselves'? Britse politici lijken met hun declaratoir geneuzel vooral te zinspelen op het laatste.


Johan Bil, Oosterhout


Vasman

In het artikel 'De vasman knipt voordelig' (Ten eerste, 25 januari) zegt collega Wind dat er meer concurrentie in de zorg moet komen. Daar ben ik het mee eens. Daarmee houden we elkaar scherp en kunnen de tarieven omlaag. Er zijn echter twee voorwaarden waaraan voldaan moet worden. Ten eerste moet de kwaliteit goed zijn. Op de foto is duidelijk te zien dat de heer Wind geen operatiemuts en mondkapje draagt. Het risico op infecties wordt hiermee onnodig vergroot. De kwaliteit lijkt dus in het gedrang te komen.


Ten tweede moet concurrentie wel eerlijk verlopen. Volgens mij is het niet geoorloofd onjuistheden over je concurrent te vertellen. Het ziekenhuis waar ik werk rekent 275 euro en wij zijn dus een stuk goedkoper dan de 'vasman'. Dit is inclusief één of meerdere spermacontroles nadien. En dit is een gemiddelde prijs in een Nederlands ziekenhuis.


Wind rekent zelf 350 euro en roept heel hard dat de concurrent duurder is en krijgt nog een gratis advertentie van een hele pagina in uw krant. Dat noem ik geen eerlijke concurrentie.


Pieter van Hest, uroloog, Admiraal De Ruyter Ziekenhuis te Vlissingen


HEMA

De Brief van de dag van gisteren! Hoe is het mogelijk? Wat een kneuterigheid! Dat 'HEMA' een doeltreffende typering is van de Hollandse ziel, okay, maar om daar nog prat op te gaan ook is te veel van het gewone!


Was Rudy Kousbroek er nog maar om deze verlustiging in het 'doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg' van commentaar te voorzien. Ik herinner me van hem iets in de trant van: 'Liefdeloosheid is een grote bedreiging, maar ook en vooral middelmatigheid. In andere landen ontkom je er ook niet aan, maar ontmoet je tenminste nog pogingen het te ontvluchten. Hier in Nederland heeft middelmatigheid een middelpuntzoekende kracht.'


Warrie Schuurman, Zeist


Paardenbenen

Prachtige foto's van 'paardenbenen' (Sport, 27 januari). Het gebruik om een paardenpoot 'been' te noemen komt uit Engeland. Het Engels heeft geen woord voor 'poot', zelfs Engelse tafels hebben benen. Paarden hebben ook geen kop, maar een hoofd; weer uit het Engels. W.F. Hermans wist wel raad met het paardenhoofd: 'oude schoen met spataders'.


F.W. Steutel, Eindhoven

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden