Weblog

Gastblog Alex Klusman: Malema is slimme campagnevoerder

Het Zuid-Afrikaanse enfant terrible Julius Malema lanceerde in oktober zijn nieuwe partij: de Economic Freedom Fighters (EFF). Hij deed dat op een politiek zeer gevoelige plaats, in het mijnstadje Marikana. Slim vindt blogger en campagnedeskundige Alex Klusman.

Aanhangers van Malema tijdens de lancering van de nieuwe partij EFF op 13 oktober. Beeld reuters
Aanhangers van Malema tijdens de lancering van de nieuwe partij EFF op 13 oktober.Beeld reuters

Meer dan een jaar geleden liep een confrontatie tussen de voor een hoger loon stakende mijnwerkers van de Marikana-mijn en de Zuid-Afrikaanse oproerpolitie uit op een bloedbad. 34 mijnwerkers stierven in een regen van politiekogels, wat herinneringen opriep aan de bloedige confrontaties tussen leger, politie en betogers tijdens de apartheidsjaren in Zuid-Afrika.

Met de presidentsverkiezingen van begin volgend jaar voor de deur weet het Zuid-Afrikaanse politieke enfant-terrible wel raad. Verdacht van corruptie en geroyeerd door zijn vroegere partij het ANC opent hij in Marikana de aanval op de hand waaruit hij zolang gegeten heeft; Jacob Zuma en zijn regerende ANC. Of ZANC (Zuma's ANC) zoals Malema de allesoverheersende partij steevast aanduidt.

Je kan veel zeggen over Julius Malema, die door zijn in rode baretten getooide aanhangers liefkozend Juju wordt genoemd. Maar het vak 'campagnevoeren' beheerst hij als geen ander.

Hij voelt aan waar het ANC een gat laat vallen: bij de radicale, jonge, arme en kansloze zwart Zuid-Afrikanen. Volgend jaar zal voor het eerst een groep Zuid-Afrikanen stemgerechtigd zijn die nooit onder het systeem van apartheid hebben geleefd, maar wel hun hele leven lang ervaren hebben hoe verlammend de (bijna) tweederde meerderheid van het ANC kan uitwerken.

Malema snapt de wetten van de beeldregie. Niet alleen de plek van de grote lancering getuigt daarvan, ook zijn onafscheidelijke rode baret is slim gekozen. Als 'commander in chief' verwijst de kleur van de baret naar het revolutionaire links waaraan hij constant appelleert.

Statements als mitrailleursalvo's
Dat revolutionaire links benadrukt hij voortdurend in zijn korte, hapklare, bijna Wilderiaanse statements die hij maakt. In Marikana stroomden die als mitrailleursalvo's over zijn aanhangers heen.

Over het ANC en over Zuma, die vaak zingend de massa probeert op te zwepen zei hij: 'This country doesn't need a singer. It needs a thinker.'

Maar ook: 'There is no difference between the apartheid murderers and the Zuma murderers who have killed our people.'

'The old order sold you out. We will fight for the old ideals of the struggle. They [the ANC, AK] have failed. And we shall take over.'

'The same way you [the ANC, AK] look after Nelson Mandela, take care of all the grannies, because they are like Nelson Mandela.'

Over zijn omstreden en vaak met Mugabe vergeleken plannen voor landhervormingen riep hij tot ontsteltenis van vele (blanke) Zuid-Afrikanen: 'Whites must not be afraid of us as long as you are willing to share.'

'We need our land and we cannot pay you for stealing it.'

'You are expecting us to kneel before you and ask for our ancestors land. We will not!'

En ook de zwarte middenklasse kreeg er van Juju nog even van langs: 'Stop being a coconut . Come out and fight like a warrior.'

De EFF zal volgend voorjaar nooit als grootste partij van het land uit de stembus rollen en Julius Malema zal ook niet de nieuwe president van Zuid-Afrika worden. Toch zal Juju en zijn EFF een wezenlijke factor van betekenis spelen in het campagnegeweld in Zuid-Afrika dat de komende maanden zal losbarsten. Alle reden om hen nauwlettend te blijven volgen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden