Gans is onterecht de kwaaie pier bij boeren

Boeren hebben een hekel aan de beschermde gans maar in geld uitgedrukt veroorzaken andere dieren die wél bejaagd mogen worden, evenveel schade aan landbouwgewassen: 35 miljoen euro per jaar. Vooral de zwarte kraai en de kauw zijn schadelijk in de graan- en fruitteelt.

VAN ONZE VERSLAGGEVER MARCEL VAN LIESHOUT

AMSTERDAM - In opdracht van het Faunafonds, de instantie die vergoedingen uitkeert voor faunaschade in de landbouw, is voor het eerst becijferd hoeveel schade vogels en zoogdieren bezorgen. Onderzoeksbureau CLM schat 96 miljoen euro per jaar.

CLM noemt het 'opmerkelijk' dat dieren die vrij mogen worden bestreden evenveel schade aanrichten als de door natuurregels beschermde dieren, zoals veel ganzensoorten. De overige kosten van de 96 miljoen aan landbouwschade zitten in preventie en de arbeidskosten voor het verjagen van vogels en zoogdieren.

De vermaledijde gans, die overal de schuld van krijgt, levert boeren soms zelfs wat op. Door het begrazen in de wintertijd kan de grond zo worden omgewoeld dat gewassen juist meer opbrengen. Een futiel bedrag weliswaar: CLM schat het op hooguit vier ton.

Zo is ook de schade voor agrariërs door dieren betrekkelijk. In geld uitgedrukt gaat het om hooguit 2 procent van de productieopbrengst. 'Maar een boer die zijn halve oogst kwijt is door de ganzen heeft aan zo'n landelijk beeld geen boodschap', zegt CLM-onderzoeker Adriaan Guldemond.

Boeren zijn bij wet de enige beroepsgroep die door dieren veroorzaakte schade vergoed kunnen krijgen van de overheid. De overheid vergoedt ongeveer een kwart van de 96 miljoen, deels via het Faunafonds. 'Voorheen liep alles via het Rijk, nu zijn de provincies verantwoordelijk', zegt secretaris Henk Revoort van het Faunafonds. En die hebben één doel: bezuinigen op schadevergoedingen.

Hoewel natuurbeschermers er vaak van langs krijgen, kunnen boeren zelf veel meer doen aan het beperken van de schade. Gezien het gelijke aandeel dat beschermde en onbeschermde dieren in de schade hebben. Op de vraag waarom ganzen ogenschijnlijk overal de schuld van krijgen, zegt onderzoeker Guldemond: 'Kraaien, kauwen, houtduiven en konijnen komen overal in Nederland voor, met miljoenen, en vaak richten ze bij de boer geringe schade aan. Als ineens een hele zwerm ganzen op je graanperceel landt, is dat wel anders.'

Hoe diffuus de materie is, blijkt bij mezen,die dol zijn op bepaalde peren. Als ze erin hebben gepikt, kan de hele oogst worden aangetast. Anderzijds: mezen eten ook rupsen, een grotere fruitvijand.

'De natuur? Die hebben we nu eenmaal', aldus de onderzoeker.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden