Gaat Argentinië failliet door deze man?

Misschien is Argentinië morgen failliet. Dat is dan terug te voeren op de vasthoudendheid van één man. Die flikte in 1996 Peru hetzelfde kunstje.

Buenos Aires, begin deze maand: demonstranten verzetten zich tegen afbetaling van staatsleningen aan Elliot Capital en andere 'aasgieren'. Beeld Filippo Fiorini / Demotix
Buenos Aires, begin deze maand: demonstranten verzetten zich tegen afbetaling van staatsleningen aan Elliot Capital en andere 'aasgieren'.Beeld Filippo Fiorini / Demotix

Nog een paar uur en dan is duidelijk wie er heeft gewonnen: Paul Singer of Argentinië. Vrijwel niemand durft nog een cent te geven voor de kansen van Argentinië. In het slechtste geval gaat het land failliet, zoals het in 2002 al eerder deed.

In het beste geval is het land 1,5 miljard dollar (1,1 miljard euro) kwijt. Zelfs het straatarme Argentinië zou dat nog wel kunnen betalen, maar de vrees bestaat dat het daar niet bij blijft. Dat de rekening zal oplopen tot 20 miljard dollar. En dan is Argentinië ook failliet.

Singer is dan ook geen man om mee te sollen, al ziet hij er vriendelijk en aaibaar uit met zijn kortgetrimde grijze baard. Hij koopt vorderingen op waar anderen niets meer in zien, dus die kosten een habbekrats. Vervolgens gaat hij onderhandelen met de schuldenaar, in dit geval Argentinië. Als dat niet helpt, gaat hij naar de rechter. Bijna altijd krijgt hij de schuldenaar op de knieën. Die betaalt alsnog het volle bedrag van de vordering uit en de winst is binnen.

Volgens CNN heeft Singers bedrijf Elliott Capital Associates, dat al sinds 1977 zo opereert, maar twee keer een jaar met verlies afgesloten. En het gemiddelde rendement bedraagt 14 procent per jaar. Dus staan beleggers in de rij om wat miljoenen of miljarden bij hem in beheer te geven. Elliott Capital beheert op dit moment rond 25 miljard dollar.

Alles wijst erop dat Elliott Capital de strijd met de Argentijnse regering gaat winnen. En dan is het onvermijdelijk dat de Argentijnse belastingbetaler daarvoor opdraait.

De huidige schuldencrisis is een vervolg op de vorige, van 2002. In dat jaar kon Argentinië zijn schulden niet meer betalen en ging failliet. Er werd een schuldenregeling getroffen, waarbij de schuldeisers het land 70 procent van hun vorderingen kwijt scholden. Althans: de meeste schuldeisers. 7 procent weigerde het akkoord te tekenen.

In 2008 kocht Elliott Capital voor 49 miljoen dollar van deze obligaties, voor een fractie van de oorspronkelijke waarde, en verzette zich vervolgens tegen de schuldenregeling. Singer eiste de volledige waarde op van Argentinië. Onderhandelingen hielpen niet. Hij haalde stunts uit om het land onder druk te zetten: het opleidingsschip Libertad van de Argentijnse marine - een driemaster die ook regelmatig aanwezig is bij Sail Amsterdam - lag maanden aan de ketting in een Ghanese haven omdat Singer er beslag op had laten leggen.

En vooral: hij procedeerde. Omdat Argentinië zijn staatsleningen onder Amerikaans recht verkoopt, vonden die rechtszaken plaats in Amerikaanse rechtbanken. En Singer won alle rechtszaken. Singer heeft het land volkomen klem gezet.

Lehmann Brothers, Chrysler, Delphi

Het is niet het eerste land dat dat overkomt. In 1996 kocht hij voor 11,4 miljoen dollar Peruaanse staatsleningen. De toenmalige president Fujimori kreeg een soortgelijke behandeling van Singer als nu Maria de Kirchner te beurt valt. Uiteindelijk betaalde hij 58 miljoen, en twee weken later viel zijn regering. In Congo investeerde Singer 20 miljoen dollar, dreigde een dossier met bewijzen over corruptie te publiceren en beurde 90 miljoen dollar.

Niet alleen landen moeten het ontgelden. Singer verdiende waanzinnig aan de ondergang van Lehmann Brothers. Aan de herstructurering van Chrysler. Aan de ondergang van auto-onderdelenconcern Delphi (investering: 30 miljoen. Opbrengst: 1,3 miljard).

Singer werd geboren in 1944 in New York, en studeerde psychologie en rechten. In 1977 zette hij met kapitaal van vrienden en familie Elliott Capital op. Hij staat bekend als een harde, maar voorzichtige zakenman. Zo zou hij zijn winsten enorm kunnen opkrikken door zijn avonturen te financieren met leningen (dan kan hij veel meer rotte obligaties kopen), maar dat doet hij nooit.

Sinds hij steenrijk is, heeft hij ook een goededoelenfonds, de Paul E. Singer Family Foundation. Daarmee steunt hij de voedselbank in New York, maar ook de lobby om het homohuwelijk gelegaliseerd te krijgen.

Dat klinkt liberaal, maar dat is hij niet. Hij was een van de grote financiers van de verkiezingscampagne van George Bush de Jongere, en daarna van Mitt Romney. George Bush beloonde hem door hem mee te nemen in zijn officiële gevolg naar de viering van de zestigste verjaardag van de staat Israël (Singer is van joodsen huize). Paul Singer staat inmiddels als een mannetjesmaker in de politiek. Van zijn begunstigden verlangt Singer tenminste één ding: dat ze zich verzetten tegen regulering van de financiële markten.

Paul Singer Beeld .
Paul SingerBeeld .

Uur van de waarheid

Vannacht verloopt de laatste deadline voor Argentinië. Er moet 832 miljoen dollar aan rente worden overgemaakt aan de 93 procent 'meewerkende aandeelhouders' die in 2005 bereid waren 70 procent van hun vordering op het land kwijt te schelden.

7 procent van de schuldeisers deed niet mee aan die schuldenregeling. Paul Singers Elliott Capital is daarvan de grootste. Alleen al dit hedgefonds zegt 1,5 miljard dollar van Argentinië tegoed te hebben. De Amerikaanse rechter oordeelde in juni dat Elliott Capital in zijn recht staat. Ook stelde hij dat Argentinië zijn meewerkende schuldeisers geen rente mag betalen voordat de schuld aan Elliott is voldaan.

Op zich zou Argentinië die 1,5 miljard dollar nog wel kunnen betalen, maar de vrees bestaat dat de andere schuldeisers dat niet zullen pikken en alsnog het volle pond zullen opeisen. En dan gaat het om 20 miljard dollar, een bedrag dat het land nooit kan opbrengen.

De laatste bemiddelingspogingen lopen nog. De zaak moet rond zijn voor vijf uur morgenochtend, Nederlandse tijd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden