Front National wordt een normale partij

Het populistische Front National werd vaak beschouwd als een 'tijdelijke ziekte'. Maar naast UMP en PS is de partij nu het derde grote politieke blok.

VAN ONZE VERSLAGGEVER

PARIJS - De winst van het Front National (FN) bij de gemeenteraadsverkiezingen bewijst dat het Front steeds meer een gewone Franse partij aan het worden is. FN-burgemeesters en raadsleden moeten nu laten zien dat het Front niet alleen kan beloven, maar ook besturen.

Zondag veroverde het Front Hénin-Beaumont, in het noorden. De zuidelijke steden Béziers en Fréjus volgen. In zeventien steden gaat het FN aan kop. Natuurlijk kan de opmars van het Front gerelativeerd worden. Het FN deed slechts mee in zeshonderd van de 36 duizend Franse gemeenten. Ook na de 'historische zege' bestuurt het Front veel minder steden dan de Parti Socialiste, die zwaar verloor. In de grote steden maakt de partij geen kans. De schok is er niet minder om: de overwinning illustreert de gestage, nu ook lokaal verankerde opmars van het Front.

De doorbraak is ook niet helemaal nieuw. In 1995 veroverde het Front drie zuidelijke steden: Orange, Marignane en Toulon. Dat werd geen succes. Zo werd burgemeester Chevallier van Marignane veroordeeld wegens fraude, corruptie en het dwarsbomen van justitie. Voordien had hij wel kans gezien om in de plaatselijke bibliotheek het linkse dagblad Libération te vervangen door extreem-rechtse tijdschriften.

Onder Marine Le Pen lijkt het Front veel stabieler dan onder haar vader Jean-Marie. Het Front heeft nog steeds extremistische aanhangers, van Jean-Marie zelf tot de lokale kandidaat die de zwarte minister Taubira met een aap vergeleek. Niettemin heeft Marine Le Pen een zeer succesvolle strategie van dediabolisation ('ontdemonisering') gevoerd. Het Front heeft het Franse tweestromenland doorbroken, merkten veel commentatoren gisteren op. Naast de UMP en de PS is het FN nu het derde grote politieke blok.

Het populisme is vaak beschouwd als een soort ziekteverschijnsel. Als de traditionele partijen er maar in zouden slagen de onvrede weg te nemen, zo was de redenering, zou het snel gedaan zijn met de volksmenners. Deze opvatting is te simpel, zoals de opkomst van populistische partijen in landen als Zwitserland en Noorwegen laat zien. Natuurlijk stemmen veel mensen op een populistische partij uit onvrede, zeker in kwakkelende Franse stadjes als Hénin-Beaumont. Maar lang niet elke FN-kiezer wordt gedreven door woede of rancune. Een politica als Marine Le Pen vertolkt simpelweg standpunten die - vooral lager opgeleide - kiezers aanspreken: tegen immigratie, Europa en ontwikkelingshulp; een keiharde aanpak van criminelen; een sterke nadruk op de eigen natie.

Met een verbeten gezicht pleitte Najat Vallaud-Belkacem, de woordvoerder van de socialistische regering, voor een cordon sanitaire rond het FN. 'Maar het zijn uw armen die op ons gestemd hebben', hield Marine Le Pen haar fijntjes voor.

Zo'n 'republikeins front' tegen het FN maakt geen schijn van kans. Tweederde van de UMP-kiezers wil juist lokale samenwerking met het FN, om de verafschuwde socialisten te dwarsbomen. Ook dat bewijst hoezeer de ideeën van het Front, vooral op het gebied van veiligheid en immigratie, van taboe tot gemeengoed zijn geworden.

De slechte uitslag van de gemeenteraadsverkiezingen is een nieuwe klap voor president Hollande. De Franse media vonden dan ook dat hij vooral moest veranderen. Helaas geeft de verkiezingsuitslag geen duidelijke richting aan. De Fransen hebben er genoeg van, maar wat willen ze wél? De UMP is voorstander van een liberalisering van de Franse samenleving: minder staat, meer particulier initiatief. Het Front National beschouwt een sterke, beschermende staat juist als de kern van de Franse identiteit. De UMP wil de bezem door de verzorgingsstaat halen, het FN wil de pensioenleeftijd weer verlagen naar 60 jaar. De UMP vindt dat Frankrijk zijn verzet tegen de globalisering moet staken, het FN droomt van een terugkeer naar de natiestaat. Zoals Marine Le Pen zegt: met de franc waren we heel wat beter af dan met de euro.

undefined

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden