Fred Keesen 1925-2013

Keesen was een geestige en speelse katholiek, die ook wel de barricadepriester werd genoemd.

Het moment van zijn overlijden was symbolisch. Op 5 maart 's ochtends om kwart voor zes legde zijn echtgenote Anne-Francine van Gogh haar hand op zijn hoofd. Op dat moment ademde priester Fred Keesen nog. Buiten streken twee duiven op de vensterbank van het Roermondse verpleeghuis neer. Ze koerden. Tegelijkertijd liep de verpleegster binnen en constateerde dat Fred Keesen (87) was overleden. 'Het was net of de duiven zijn geest riepen', zegt Anne-Francine van Gogh.


Twee jaar geleden was ze met hem getrouwd. Hij was 86, zij 63. Vlak daarvoor had hij een herseninfarct gekregen. Ze vonden het tijd om hun jarenlange relatie te bevestigen. De bisschop van Rotterdam had nog een briefje gestuurd, waarin hij dit Fred Keesen ontraadde en verklaarde dat hij er een schandaal mee zou veroorzaken. Keesen maakte zich daar vrolijk over. 'Is de liefde een schandaal? Er zijn op dit moment wel ergere schandalen binnen de kerk.'


Keesen hoorde met pater Van Kilsdonk en Huub Oosterhuis tot de generatie van kritische katholieken die in de jaren zestig en zeventig de kerk probeerden te vernieuwen. Hij werd geboren in Haarlem. Toen hij 5 was, verhuisde het gezin naar Rotterdam, waar zijn vader bestuurder werd voor de Katholieke Arbeidersbeweging. Hij kreeg zijn roeping al heel jong. 'Ik wilde priestertje worden om met een koor de wereld rond te trekken en overal vrede te prediken', zei hij. Op zijn 12de ging hij naar het kleinseminarie in Hageveld en later naar het grootseminarie in Warmond. Toen kreeg hij het al geregeld aan de stok met de autoriteiten. In 1954 werd hij tot priester gewijd en werd hij kapelaan in Nieuwveen. Hij werd later moderator aan de kweekschool in Den Haag. In die tijd woonde hij onder meer een schaduwconcilie bij in het Zwitserse Chur, waar priesters protesteerden tegen het feit dat bisschoppen in Rome over hun hoofden besluiten namen op het Vaticaanse Concilie.


In de jaren zeventig was hij legeraalmoezenier in Crailo. Hij richtte De Palmpit op - een kritische religieuze groep die vrije geloofsuitoefening voorstond - en de Kritisch Gemeente Gooi, die dat in uitgesproken politieke doelstellingen vertaalde. Keesen werd een barricadepriester genoemd, iemand die dwars lag maar loyaal bleef aan de soms zo bizarre kerk. Hij sloot zich aan bij de Calamagroep - een leninistisch-marxistische beweging onder leiding van de priesterjezuïet Jan Caminada. De leden moesten in hun eigen onderhoud voorzien door ongeschoold werk. Keesen was zeven jaar in dienst van de vatenfabriek Van Leer in Rotterdam.


In 1985 was Keesen nauw betrokken bij de oprichting van de Acht Meibeweging. Terwijl anderen een bescheiden ruimte wilden voor de oprichtingsbijeenkomst, opteerde hij meteen voor een circustent op het Malieveld. Er kwamen maar liefst tienduizend mensen. Fred Keesen was een geestige en speelse katholiek. Spiritueel, op zijn eigen wijze. Voormalig voorzitter van de Acht Meibeweging Henk Baars herinnert zich een verblijf in een wadloopkamp. 'Plots haalde Fred een blokfluit tevoorschijn en begon te spelen te midden van zon, zee en zand. De tonen maakten op mij een onvergetelijke indruk.' Later was Keesen actief als arbeidspastor. Eens per maand hield hij met een groep een bijbelviering in Rotterdam en op vrijdag een sabbatmaaltijd. Fred Keesen vond dat het christendom was geworteld in het jodendom.' In 2006 verhuisde hij uiteindelijk met Anne-Francine van Gogh naar Limburg. Hier kreeg hij het herseninfarct dat hem uiteindelijk fataal zou worden.


Elke dinsdag Een necrologie van minder bekende bijzondere mensen

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden