Fraude of niet, de chipkaart blijft

Amper een dag nadat bekend was geworden dat het saldo op de ov-chipkaart met een computerprogrammaatje kan worden verhoogd, is er alweer een nieuwe truc om te frauderen met de kaart. Hackers kunnen ook datum, tijd en opstapstation van een reis invoeren, zodat het lijkt alsof je bent ingecheckt en echt inchecken en betalen dus niet meer hoeft.


De nieuwe manier van fraude is niet te achterhalen door ov-chipbedrijf Trans Link Systems (TLS). Dat maakt zich nog geen zorgen. 'Van grootschalige fraude is geen sprake', zegt een woordvoerster. 'En fraude wordt bestraft. Er is in december nog een hacker veroordeeld voor het vervalsen van ov-chipkaarten.'


Toch blijft staan dat de chipkaart voor het openbaar vervoer geen fraaie staat van dienst heeft. Er zijn klachten over niet-werkende poortjes, problemen met de ov-studentenkaart en verkapte prijsverhogingen.


Waarom wilden we eigenlijk zo'n ov-chipkaart?


De strippenkaart had een belangrijk nadeel: het kostte nogal wat moeite om te achterhalen hoeveel mensen van welke bus-, tram- of metrolijn gebruikmaakten, en dat was nodig om de opbrengst van verkochte strippenkaarten onder de vervoerders te verdelen. De ov-chipkaart heeft bovendien een voordeel voor de reiziger: die kan met één kaart in alle soorten openbaar vervoer plaatsnemen.


De NS en de vervoersbedrijven van Amsterdam, Rotterdam en Den Haag hebben het bedrijf TLS opgericht, dat belast is met het invoeren van de ov-chipkaart. Connexxion deed eerst ook mee, maar haakte af. De vervoersbedrijven betalen er ook voor.


'Omdat er altijd hackers zijn die willen aantonen dat een systeem niet veilig is', zegt een woordvoerster van Trans Link Systems. Een 100 procent waterdichte beveiliging bestaat volgens haar niet. Dat neemt niet weg dat TLS zich al voorbereidt op de invoering van een nieuwe, beter beveiligde chip sinds de ov-chipkaart in 2008 werd gekraakt aan de Nijmeegse universiteit.


Nu er toch over verbeteringen van de kaart wordt nagedacht, zou er ook nog eens moeten worden gekeken naar de belangen van de reiziger, merkt Christian van 't Hof van het Rathenau Instituut op. Hij vindt bijvoorbeeld dat mensen met een anonieme kaart ook met korting moeten kunnen reizen.


Nee, dat kan niet, zegt de woordvoerster van TLS. 'Amsterdam en Rotterdam zijn helemaal over. We zitten op een trein die voortdendert.' Ook in de Tweede Kamer lijkt niemand ervoor te voelen de ov-chipkaart uit de handel te nemen. De inzet van het spoeddebat dat binnenkort wordt gehouden op initiatief van GroenLinks en de SP is om te wachten met het afschaffen van de strippenkaart in Zuid-Holland. Uitstel dus, geen afstel.


Minister Melanie Schultz van Haegen (Infrastructuur) is zelfs dat niet van plan. Ze redeneert dat de vervoerders lijden onder fraude met de kaart, dus dat van hen het verzoek moet komen om de strippenkaart langer te laten blijven.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden