Franse rechter stapt op wegens 'sabotage'

De beroemdste Franse onderzoeksrechter, Eric Halphen, gooit de handdoek in de ring. Zijn vertrek kondigde hij maandag aan in een vraaggesprek met de krant Le Parisien....

De grootste zaak van Halphen (42) betrof de sociale woningbouw van de stad Parijs. Vanaf 1994 zocht hij naar het smeergeld dat stelselmatig zou zijn betaald bij de aanbesteding van bouwprojecten in de Franse hoofdstad. Met name de gaullistische partij RPR van Jacques Chirac, toentertijd burgemeester van Parijs, profiteerde daarvan.

Halphen doet nu in Le Parisien uit de doeken dat van meet af aan 'hele armada's tegen mij uitrukten'. 'Ik werd belasterd, het onderzoek werd gesaboteerd, men stak me voortdurend spaken in het wiel.' Halphen was in 1994 nog maar net begonnen met het onderzoek, of zijn schoonvader liep in een politieval door zich te laten omkopen. Halphen wist zich staande te houden, maar het kostte hem wel zijn huwelijk.

Daarna werden hem stelselmatig delen van het onderzoek afgenomen. In 1996 wilde Halphen huiszoeking doen bij Jean Tiberi, inmiddels Chirac opgevolgd als burgemeester van Parijs. De politie weigerde hem te vergezellen, in opdracht van de gaullistische minister van Justitie. In maart vorig jaar riep Halphen president Jacques Chirac op als getuige. Dat gebeurde nadat een inmiddels overleden RPR-medewerker, Jean-Claude Méry, op een videoband uitlegde dat Chirac aan het hoofd stond van een groot smeergeld-netwerk. Halphen oordeelde dat er voldoende aanwijzingen waren die Chiracs 'betrokkenheid aannemelijk' maakten.

Chirac weigerde te getuigen, en beriep zich op zijn immuniteit als president van de Republiek. Halphen in het interview: 'Toen ik rechter werd, dacht ik dat het recht voor iedereen gelijk is. Verschillende affaires hebben me tot de overtuiging gebracht dat dat recht niet bestaat. Mensen die grote sommen achterover drukken, gaan vrijuit, terwijl de zakkenroller in de metro altijd zijn zes maanden krijgt.' Halphen werd in september van de sociale-woningbouwzaak afgehaald. Het Hof van Parijs besliste dat essentiële delen van het onderzoek berustten op onwettig verkregen bewijs. Hij werd daarna overgeplaatst naar de rechtbank van de Parijse voorstad Nanterre.

Een bittere Halphen neemt nu afscheid. Hij vergelijkt 'de politieke dossiers' met 'maffiose dossiers'. 'Precies hetzelfde. Niemand praat. Dat heeft me nog het meest gechoqueerd. Politici zwijgen als bandieten. Die houding zegt alles over de staat waarin onze democratie zich bevindt.' Halphen is een verklaard tegenstander van de immuniteit van de Franse president. 'In de VS is Nixon afgetreden voor duizend keer minder.'

In een reactie op zijn vertrek zei de woordvoerder van Chiracs partij RPR, Patrick Devedjian, dat Halphen 'in technisch opzicht een heel slechte rechter was'. De krant Le Monde schreef dat Halphen 'steeds meer de indruk wekte van een rechter die op voet van oorlog verkeerde met de politiek'. Halphen gaat nu eerst een boek schrijven, dat Zeven jaar eenzaamheid zal heten. Daarna gaat hij een andere baan zoeken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden