Frankrijk pal voor stroom-monopolist

Staatsbedrijf EDF is de trots van Frankrijk. De Fransen willen het stroombedrijf niet privatiseren, zoals de Europese Unie voorstaat. Op de EU-top in Barcelona wil Frankrijk alleen praten over een liberalisering van de zakelijke energiemarkt....

Jacques Chirac en Lionel Jospin vullen de campagne voor de presidentsverkiezingen voornamelijk met wederzijds moddergooien. Maar vandaag en morgen staan ze op de Europese top in Barcelona schouder aan schouder: de andere EU-landen willen dat Frankrijk (zoals afgesproken) zijn energiemarkt liberaliseert. Dat kan zijn, herhaalde Chirac gisteren weer eens, maar van privatisering van het nationale elektriciteitsbedrijf EDF 'is uiteraard geen sprake'.

Voor de Fransen is alles wat met Electricité de France te maken heeft gevoelig, in verkiezingstijd overgevoelig. 'EDF is een van de beste elektriciteitsbedrijven ter wereld', zei Chirac gisteren. 'Misschien wel hét beste. Het is uitgesloten dat bedrijf een slag toe te brengen die het zou kunnen verzwakken.' Staatsbedrijf EDF is de trots van Frankrijk én een van de grootste elektriciteitsbedrijven ter wereld, met 120 duizend werknemers. Van wie, niet onbelangrijk, de helft is aangesloten bij de communistische vakbond CGT.

Donderdag demonstreerde de CGT in Parijs tegen verzelfstandiging van EDF. Aan het hoofd van de stoet liep Robert Hue, de communistische presidentskandidaat. Gehechtheid aan publieke diensten, communistische werknemers, verkiezingstijd: een brandbaar mengsel dat elke verandering van de status bemoeilijkt.

EDF-president-directeur Roussely kan niet aankomen met zijn verlangen naar de beurs te willen. Toch heeft hij miljarden nodig voor buitenlandse aankopen, vooruitlopend op de opening van de Franse energiemarkt die tot achteruitgang van binnenlands marktaandeel zal leiden. Zowel socialisten als gaullisten hebben voorzichtig laten weten niet tegen 'openstelling voor kapitaal' te zijn, zoals de Franse formule luidt. Dat betekent niet per se privatisering: wat betreft Jospin blijft meer dan 50 procent in staatshanden.

EDF heeft de afgelopen twintig jaar geen cent van de staat gekregen. Dat heeft Roussely niet belet om de laatste drie jaar een agressieve uitbreidingspolitiek te voeren. Met name de aanschaf van het Italiaanse Montedison vorig jaar, waarbij EDF de aandelen liet opkopen door een Duitse zakenbank, heeft bij de EU-partners kwaad bloed gezet. Wel gebruik maken van de open Europese markt, en zelf de deur dicht houden, zo luidde het verwijt.

Frankrijk laat nu sussende geluiden horen. 'We zijn voor een opening van de Franse markt, maar dan gecontroleerd en geleidelijk', zei minister van Buitenlandse Zaken Védrine maandag. Voor deze top in Barcelona is een compromis voorgebakken waarbij de Franse zakelijke markt opengaat voor buitenlandse energie. Particuliere huishoudens blijven nog aangewezen op EDF. Tot woede van liberaal Europa, dat meent dat de Fransen voorlopig 'dure' monopoliestroom moeten afnemen.

Zo kijkt men in Frankrijk niet tegen de dingen aan. Chirac wees er gisteren op dat stroom voor particulieren in Groot-Brittannië 16 procent duurder is geworden sinds de deregulering van de energiemarkt. In Frankrijk is stroom nu relatief goedkoop . Chirac zei dat nutsbedrijven als EDF tot taak hebben dat alle burgers gelijkelijk toegang hebben tot hun diensten. 'Daar hoort winst geen rol te spelen.' De meeste Fransen zijn dat hartstochtelijk met hem eens.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden