Frankrijk en ArcelorMittal op ramkoers

'Wij willen geen Mittal meer in Frankrijk, want daar heeft men geen respect voor ons land.' De verklaring van minister Arnaud Montebourg voor Herstel van Productiviteit laat geen ruimte voor andere uitleg: het is oorlog tussen de Franse regering en de grote staalproducent uit India.

PARIJS - Die reageerde met eenzelfde stelligheid op de frontale aanval. De plannen van de regering brengen 'de rentabiliteit van alle activiteiten van ArcelorMittal in Frankrijk in gevaar, waar het concern 20 duizend werknemers heeft.'


Inzet van het conflict zijn de hoogovens van Florange in Lotharingen. Mittal Steel nam in 2006 het Franse bedrijf Arcelor over, eigenaar van de hoogovens. Het deed dat onder de uitdrukkelijke belofte die hoogovens open te houden. Een paar jaar later bleek die belofte niet veel waard. Al anderhalf jaar staat de fabriek, die ongeveer zeshonderd werknemers heeft, stil.


Intussen is de staalindustrie een politieke kwestie geworden. Sarkozy liep schade op omdat hij zijn belofte Gandrange, een Lotharingse staalfabriek van ArcelorMittal, open te houden niet kon nakomen. Hij kreeg een monument op het verlaten fabrieksterrein: 'Hier rusten de niet ingeloste beloften van Sarkozy.'


Ook François Hollande deed stellige toezeggingen in Lotharingen: de staalindustrie is een prestigezaak voor de regering, die hiermee de industriële onafhankelijkheid wil garanderen.


Minister Montebourg kreeg tot 1 december de tijd een koper voor de hoogovens te vinden. Het Russische Severstal zou belangstelling hebben, ook de namen van het Franse Ascométal, van het Italiaanse Riva en Tata Steel uit India doen de ronde. Maar geen van hen heeft belangstelling voor uitsluitend de hoogovens. Die zouden alleen rendabel zijn als ArcelorMittal ook de bijbehorende staalfabrieken zou willen verkopen.


ArcelorMittal wil daar niet van weten: de hoogovens lijden verlies en kampen met overproductie. De staalfabriek daarentegen is een rendabel bedrijf. ArcelorMittal heeft bovendien weinig speelruimte. Het bedrijf heeft een schuld van 18 miljard euro, wordt door de kredietbeoordelaars zeer laag ingeschaald en ziet sinds het uitbreken van de crisis de resultaten jaarlijks teruglopen.


De bouw en de auto-industrie zijn de grootste afnemers van het staal dat bij ArcelorMittal wordt gemaakt. In beide sectoren is in Europa de bedrijvigheid de afgelopen jaren sterk teruggelopen. Wereldwijd is Mittal bezig dochterondernemingen af te stoten. Van de zeven hoogovens in Frankrijk staan er drie op non-actief. De hoogovens in het Belgische Luik werden vorig jaar al gesloten. Mittal staat daarin niet alleen; ook Tata Steel ontslaat werknemers in Europa


Montebourg wil van dergelijke bedrijfseconomische argumenten niet weten. Zijn politieke geloofwaardigheid staat op het spel, hij heeft de arbeiders van Florange gevraagd hem hun vertrouwen te schenken. Montebourg stelt nu voor de hoogovens van Florange te nationaliseren, al is het maar tijdelijk. 'Overgangsnationalisatie', noemt de minister die maatregel. Dan moet een industrieel gevonden worden die bereid is een minderheidsbelang in de onderneming te kopen, om met een gezamenlijke inspanning de hoogovens weer concurrerend te maken. Montebourg gelooft er in. Zijn analyse: 'Het probleem van Florange is niet de hoogovens, het is Mittal.'


Voor Lotharingen, waar de staal- industrie in de 19de eeuw welvaart bracht, zou de definitieve sluiting van de hoogovens het einde van een tijdperk betekenen.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden