nieuwsbreak

Francisco van Jole: 'Wilders is de Poetin van Nederland'

De zaak-Demmink krijgt een politieke lading, Poetin toont zijn spierballen en Facebook wil de wereld redden. Francisco van Jole, journalist en eindredacteur van de opinie- en debatsite Joop.nl, geeft zijn mening over het nieuws van de dag.

Francisco van Jole Beeld YouTube

Laten we beginnen met de zaak-Demmink. Een getuige verklaarde vandaag onder ede dat politie en Justitie al sinds 1997 op de hoogte zijn van de mogelijke betrokkenheid van de oud-topambtenaar bij seksueel misbruik van minderjarige jongens. Minister Opstelten schreef in 2012 nog aan de Tweede Kamer dat Demmink niet in het onderzoek voorkwam. Wat denkt u, wist hij het niet of is hier het een en ander onder het tapijt geveegd?
'Ik volg deze zaak langs de zijlijn. Er wordt al jarenlang veel over gespeculeerd. Ook nu is het niet meer dan speculatie. Laten we eerst maar eens afwachten wat de rechter oordeelt. Opstelten weet wel vaker dingen niet. Wat ik me wel afvraag: als Demmink echt zo machtig is als hij overal wordt voorgesteld, waarom zou hij dan door bewindslieden in bescherming moeten worden genomen?'

Maar het verhoor van Leendert de Koter blijkt nogal explosief. Hij bevestigt eerdere verhalen dat een huiszoeking bij de hoofdverdachte zou zijn mislukt omdat er gelekt zou zijn, en dat de huidige korpschef van Amsterdam destijds een verzoek om een observatieteam in te stellen afwees. Als dat waar is, zal het toch vast politieke gevolgen hebben?
'Het sleutelwoord is hier 'als'. Dat het onder ede wordt gezegd, betekent nog niet dat het per se waar is. En de Kamer is wel eens vaker verkeerd geïnformeerd zonder dat het politieke gevolgen had. Recent nog met Plasterk en de NSA-affaire. Bovendien gaat het hier vooral om ex-bewindslieden. Voor hen zal het geen politieke gevolgen meer hebben.'

Harro Knijff, advocaat van Joris Demmink, vandaag in de rechtbank. Beeld anp
Ivo Opstelten. Beeld anp

We speculeren toch nog even door hoor, en wel over Oekraïne. Op de Krim bleef het afgelopen nacht en vanmorgen op wat opstootjes na rustig. Wat denkt u, stilte voor de storm?
'De vraag is nu: wie gaat de volgende zet doen? Er leven in Oekraïne verschillende bevolkingsgroepen relatief vreedzaam naast elkaar, maar er hoeft maar weinig te gebeuren of de vlam slaat in de pan. We weten niet wat Poetin van plan is.'

Die liet zich gisteren voor het eerst in het openbaar uit over de gebeurtenissen op de Krim. Hij acht het niet nodig om militair in te grijpen, maar houdt die optie wel open. Alles om Russen in Oekraïne te beschermen.
'Het leek wel een toespraak uit 1984. Poetin wil vooral laten zien dat hij zich niet onder druk laat zetten. Het is machtsvertoon, maar hij wil ook laten zien dat zijn daden voortkomen uit wat hij zelf vindt. Lange tijd was er het beeld dat hij een tandeloze beer was. Maar van de Verenigde Staten heeft hij weinig te vrezen, die weten niet wat ze met de situatie aan moeten. En de Europese Unie... tja, dat is Europese Unie.'

Die weet sowieso nooit raad met dit soort situaties, bedoelt u?
'Europa houdt vier dagen later nog eens even een spoedvergadering. Als het een ambulancedienst was geweest, was de patiënt allang overleden. Europa is veel te traag. En de EU kennende zal er ook geen wereldschokkend besluit uit zo'n spoedvergadering komen.'

Beeld ap
 
Europa houdt vier dagen later nog eens even een spoedvergadering. Als het een ambulancedienst was geweest, was de patiënt allang overleden.
Beeld getty

Wereldproblematiek van een hele andere orde: Facebook wil speciale drones op zonne-energie inzetten om ook de arme landen te kunnen voorzien van internet. Gaat Facebook hiermee de wereld redden, of is dit puur eigen gewin voor oprichter Zuckerberg?
'Dat hoeft elkaar natuurlijk niet tegen te spreken. Ik denk dat het goed is dat arme landen toegang krijgen tot internet. Maar het gaat om prille techniek, en bij de derde wereld is het vaak zo dat veel dingen waarvan je denkt dat ze gaan werken, niet blijken te werken. Deze drones zweven ver boven de derde wereld, dus misschien scheelt dat. Dat is even afwachten. Bij Facebook zit er geen enkele filantropische gedachte achter. Toch denk ik dat de aansluiting op internet belangrijk is.'

Maar in Nederland hebben we veel meer zaken geregeld, zoals netneutraliteit. In de arme landen zijn ze dan straks volledig afhankelijk van Zuckerberg.
'Netneutraliteit zou inderdaad wel een goede toevoeging zijn. We hebben gezien dat grote machten als de Europese Unie grote bedrijven die alleen voor eigen gewin gaan kunnen dwingen tot gedragsveranderingen, zoals de EU bij Microsoft deed. Maar ondanks de netneutraliteit hebben we hier eigenlijk ook geen keuze als het gaat om internet. Want als ik je vraag welke zoekmachine je gebruikt of waar je online je boeken bestelt, weet ik eigenlijk het antwoord al. Grote internetbedrijven zijn veel te machtig, en ik vind dat we daar in het Westen veel te gelaten tegenover staan.'

Maar toen Facebook onlangs WhatsApp overnam, stapten veel mensen over naar een andere dienst, omdat ze het niet vertrouwden...
'Ja, dat was vooral naar Telegram, van Russische makelij nota bene. Alsof je gegevens daar wel veilig zijn. Ik vermoed dat heel veel van die mensen inmiddels alweer terug zijn gegaan naar WhatsApp. Ik zelf in elk geval wel. Ik heb Telegram even geprobeerd, maar ben er meteen weer mee gestopt. En dan zit je toch weer bij WhatsApp en Facebook. Internet is het domein van de monopolies. Er zijn geen keuzes.'

Beeld ap
Beeld ap
 
Internet is het domein van de monopolies. Er zijn geen keuzes.
Beeld anp

Iets heel anders: Adam zkt. Eva., de nieuwe naaktdatingshow op RTL 5, trok gisteren 800.000 kijkers. Was u daar één van?
'Nee, ik kijk sowieso weinig televisie, en al helemaal niet naar dit soort datingshows. Maar zet ergens naakte mensen neer, en er gaan altijd mensen naar kijken. Behalve als het expliciet om de naaktheid gaat. Dan haken mensen snel weer af. Het moet wel iets voyeuristisch hebben. Ken je die website Naked News nog? Met nieuwslezers die naakt het nieuws voorlezen? Daar zullen niet veel mensen dagelijks naar kijken. Het is een keertje leuk, en dan heb je het wel gezien. Dat verwacht ik ook bij dit programma. Hoe verwoordde Jean Pierre Geelen het ook alweer? 'Te schamel aangekleed om lang te boeien'.'

Meer medianieuws. PowNed wil samenwerken met de VPRO, maar de VPRO ziet dat niet zitten. Begrijpelijk?
'Lijkt me wel. PowNed is qua inhoud eigenlijk meer een soort commerciële omroep. De overlap met de VPRO is denk ik maar heel klein. De VPRO is van een heel andere planeet. Dus waarom zou je dan willen samenwerken? Vanuit PowNed snap ik het ook, want die heeft nog wat te winnen, die kan nog groeien.'

Beeld YouTube
Beeld Screenshot Naked News

De gemeenteraadsverkiezingen komen eraan. U woont in Rotterdam. Weet u al wat u gaat stemmen?
'Ik heb mijn keuze nog niet gemaakt. In Rotterdam heerst er een tweestrijd tussen de twee grootste partijen: de PvdA en Leefbaar Rotterdam. Dan gaat het bijna alleen maar daarover en heb je uiteindelijk weinig te kiezen. De vraag is nu: ga ik mee in die strijd - dan is de keuze snel gemaakt - of kies ik één van de andere partijen? Gelukkig heb ik nog een paar weken. Maar de boodschap is: neem jezelf eerst eens voor dát je gaat stemmen. Daarna kun je altijd nog bepalen waarop.'

Tot slot. Heeft u zelf nog interessant nieuws gelezen?
'Op dit moment begint zo'n beetje het Radio 1 verkiezingsdebat. Geert Wilders doet daar ook aan mee. (Na het gesprek werd bekend dat Wilders heeft afgezegd, red.) Ik vraag me dan af: waarom is hij in 's hemelsnaam uitgenodigd? Hij speelt geen rol in de gemeenteraadsverkiezingen, want zijn partij doet maar in twee gemeenten mee. En in veel andere debatten wil hij vaak juist niet meedoen. Wilders bepaalt graag zelf waar hij wel en niet aan mee doet. Hij is de Poetin van Nederland.'

Dit is aflevering 274 van de dagelijkse 4 Uur Nieuwsbreak. In deze rubriek nemen we iedere dag met een interessant, bekend persoon het nieuws van de dag door.

Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.