Fraaie straatknaap

Zijn werk is binnenkort te zien in Rotterdam en Amsterdam. Theatermaker Rodrigo García is een gezien en gelauwerd artiest. In Nederland is hij relatief onbekend. Nog wel.

'Als je het pad des levens wilt vinden kun je, zoals je weet, voor een paar euro een iPhone 4 met Google Maps kopen.' Zo luidt de laatste zin van het nieuwste theaterstuk van de Argentijns-Spaanse theatermaker Rodrigo García, een amusante frase die exemplarisch is te noemen voor het geheel, genaamd Gólgota Picnic.


Steeds stuit je op een een ongewone vergelijking, een vreemde observatie, een 'levenswijsheid' of emotie die eigenlijk niet kán - als haiku's die de draak steken met haiku's maar waar je toch steeds even achter blijft haken. De eerste zin: 'Echt, ik zeg jullie dat wie geen gevoel voor humor heeft, niks van het leven begrijpt. Degene die zich niet over andermans ideeën verbaast, weet niet hoe je moet leven.'


Gólgota Picnic is binnenkort te zien in de Internationale Keuze van de Rotterdamse Schouwburg, het theaterfestival van artistiek leider Annemie Vanackere dat donderdag van start gaat. Zij was het ook die het werk van García in 2004 in Nederland introduceerde. Twee jaar later was hij nog een keer in Rotterdam, maar daar bleef het bij. Tot dit seizoen, wanneer pakweg een week vóór Gólgota Picnic, zijn Versus in de Stadsschouwburg Amsterdam staat.


In Nederland is hij drelatief onbekend en dat is opmerkelijk, want García (1964) is een gezien en gelauwerd artiest met een fascinerend oeuvre. In Gólgota Picnic laat hij zich meteen als schrijver kennen, eentje die speels en beeldend omgaat met taal. Hij koppelt hedendaagse, ultramoderne of actuele fenomenen zonder meer aan archaïsche of historische - in woord, maar ook in beeld.


'Vallen is prachtig, ik ben degene die valt. Vallen kan ik en ik krijg er geen genoeg van. Tussen de wolken voel ik me op mijn best. De grond wil ik niet raken', schrijft hij in Gólgota Picnic; en wie zijn site bezoekt, zit al snel met het hoofd in de wolken. Afgezien van praktische informatie over het werk vind je er allerhande onpraktische filmpjes zonder begin of eind, maar wel fraai, dromerig en vervreemdend.


García wijst zelf met regelmaat op de invloeden die Samuel Beckett, Louis-Ferdinand Céline, Thomas Bernhard en Peter Handke op hem hebben gehad, maar (verwijzingen naar) beeldende kunst in de breedste zin van het woord zijn zeker zo belangrijk voor zijn stukken. Dat heeft hij gemeen met Romeo Castellucci en diens theatergezelschap Socìetas Raffaelo Sanzio, genoemd naar de schilder. Net als Castellucci is García ook scenograaf van zijn eigen voorstellingen en een zekere kruisbestuiving tussen beiden lijkt zeker niet ondenkbaar.


García's gezelschap heeft evenwel een veel prozaïscher naam: La Carnicería Teatro, naar de slagerij, de nering van zijn ouders in Buenos Aires, waarin hijzelf ook heeft gewerkt. In zijn 'slagerijtheater' vloeit regelmatig bloed, en de sfeer van die arbeidersbuurt waarin hij en zijn vrienden opgroeiden tot - veelal - handwerkslieden is soms voelbaar (of in de accenten hoorbaar) in zijn voorstellingen. Vanaf zijn eerste schreden in de theaterwereld stond hem die toegankelijke vorm voor ogen, één waarvoor geen specifieke voorkennis is vereist, geen loodzware lappen tekst centraal staan, maar waar mensen zo van de straat kunnen binenlopen .


Uiteindelijk zou hij mediastudies en vormgeving studeren, en verhuist hij in 1986 naar Madrid. Drie jaar later richt hij La Carnicería op, dat met zijn persoonlijke stijl een wezenlijke vernieuwing betekent in het traditionele Spaanse theaterlandschap. Hij reist de belangrijke Europese festivals af en komt in aanraking met inspirerende makers als Jan Lauwers en Jan Fabre.


Een enkele keer ensceneert hij ook werk van anderen: van Bernhard, Baudelaire, Heiner Müller, maar meestal schrijft García zelf wat hij regisseert. Versus (uit 2009), vrijdag en zaterdag te zien in Amsterdam, is daar een typische exponent van. Het is geen werk dat je makkelijk even samenvat, met min of meer logische plotlijnen en personages. Ondanks zijn liefde voor het leven van de straat, is er geen sprake van een realistische setting - wat niet wil zeggen dat er niet veel herkenbaar is in de eigenzinnige combinatie van tekst en beelden die in een tijdsbestek van twee uur langs trekt.


Bij García werkt het keer op keer heel associatief: middels terugkerende symbolen, rituelen en figuren ontstaan scènes die een beeld geven van een samenleving waar problemen als overconsumptie, mediadominantie, (seksueel) geweld en paranoïa aan de orde van de dag zijn. Maar waar ook een stelletje geinponems spaghetti 'lezen', de flamenco regelmatig zijn stem laat horen, fysiek spel bewondering afdwingt en het scènebeeld geregeld adembenemend mooi is.


Versus, op 16 en 17 september in de Stadsschouwburg Amsterdam, ssba.nl. Gólgota Picnic op 21 en 22 september in de Internationale Keuze van de Rotterdamse Schouwburg, deinternationalekeuze.nl; rodrigogarcia.es

------------------


Slagerijtheater

Theatermaker Rodrigo García (1964) is een gezien en gelauwerd artiest met een fascinerend oeuvre. Zijn gezelschap heet La Carnicería Teatro, naar de slagerij, de nering van zijn ouders in Buenos Aires, waarin hijzelf ook heeft gewerkt. In zijn 'slagerijtheater' vloeit regelmatig bloed, en de sfeer van die arbeidersbuurt waarin hij en zijn vrienden opgroeiden tot - veelal - handwerkslieden is soms voelbaar. Foto: Richard Dumas


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden