Fraaie en instructieve partij van Schwarzman

In de openingsronde van het Hiltex Zeeland-toernooi, dat in de derde week van augustus in Goes werd gehouden, won Alexander Schwarzman een even fraaie als instructieve partij van zijn jeugdige landgenoot Nikolaj Goeljajev. De wereldkampioen legde er de basis mee voor zijn latere overwinning in de A-groep, waarin hij Virni en Mbongo (beiden 8 uit 7) één punt vóór bleef en het duo Boomstra/Heusdens twee.

Op de slotdag zou Schwarzman ook de algehele toernooizege grijpen door zijn grote rivaal Georgiev, de winnaar van de B-groep, in een eindspel van drie dammen tegen twee dammen plus één schijf te manoeuvreren. . .


Goeljajev - Schwarzman


Hiltex Zeeland 2010


1.32-28 18-23 2.33-29 23x32 3.37x28 20-25 4.41-37 17-21 5.39-33 15-20 6.37-32 19-24 7.34-30 (gaat een principiële strijd in de onvoltooide hekstelling uit de weg) 7...25x23 8.28x30 21-26 9.42-37 12-18 10.44-39 7-12 11.50-44 11-17 12.33-28 17-22 13.28x17 12x21 14.39-33 14-19 15.44-39 10-14 16.33-29 18-23! 17.29x18 13x22 18.39-33 19-23! 19.40-34 22-28! 20.33x22 21-27 21.32x21 16x18


Schwarzman is met (heel) mooi spel uit de opening te voorschijn gekomen. Maar ook hij zal niet hebben verwacht dat Goeljajev zich vanuit deze 13x13 regelrecht laat overspelen.


22.38-33 14-19 23.31-27 20-24 24.49-44?! (een hoogst ongelukkige zet) 24...9-14! 25.43-38 8-12! 26.44-39 3-8! 27.38-32 6-11 28.33-28 11-17 29.47-42 2-7 30.30-25 7-11 31.34-30 4-9(!) 32.42-38 1-6 33.48-42 9-13(!)


Zie4 diagram 1


34.45-40


Kenners van de klassieke partij zien in één oogopslag waarom zwart superieur staat. Zo kampt wit om te beginnen met een lichte voorsprong-in-ontwikkeling, vroeger ook wel 'temponadeel' genoemd. Maar nog veel zwaarder wegen de achtergebleven schijven aan de linkervleugel: naast 36 óók 46 en - vooral - 42. Zwart zou daarvan kunnen profiteren door op enig moment met 23-29! te werken. Die Ghestem-doorstoot is mede mogelijk dankzij het 'zwakke' stuk op 5 (of 10 of 15), een inzicht dat ik een kleine vijftig jaar geleden van Henk Werner - en daarmee indirect van diens leraar Wim van der Sluis - kreeg aangereikt.


Inderdaad had zwart na 34.39-33 5-10 35.46-41 via (eerst nog) 35...11-16 36.36-31 17-21 37.41-36 op 37...23-29! moeten aansturen. Er kan dan volgen 38.28-22* 10-15! (niet te snel 38...12-17? 39.22x11 6x17 40.33-28 18-23? wegens 41.27-22!! 21-27 42.32x3 23x41 43.36x47 26x48 44.3x20 24x15 45.47-42!! 48x18 46.30-24 en 47.25x12 +) en nu:


1) 39.45-40 12-17! (nu pas) 40.22x11 6x17 41.33-28 18-23! 42.27-22 21-27! 43.32x3 23x41 44.36x47 26x48 45.3x20 13-18! 46.22x13 19x8 47.30x19 15x13 +.


2) 39.33-28 18-23! 40.22-17 15-20!! (deze nieuwe tussenzet is noodzakelijk omdat wit op 40...12-18? via het spectaculaire 41.38-33!!, 42.27-22!!, 43.17-12!, 44.12x3 en 45.3x18 naar remise zou afwikkelen) en wit gaat kansloos ten onder, ook na 41.17-11 6x17 42.27-22 12-18 43.22x11 16x7 44.31-27 29-34! en 24-29-33 +.


Maar na de tekstzet hoeft Schwarzman het niet eens meer van de Ghestem-doorstoot te hebben. Want nu 45 al op 40 staat, blijkt het nog veel gemakkelijker te kunnen:


34...5-10 35.39-33 17-22! 36.28x17 11x31 37.36x27 10-15!


Hoe simpel: 40-34 blijft verhinderd, en op 38/40.33-28 reageert zwart steeds met 38/40...24-29!, waarna de terugruil 40-34x44 op het hielslagje 14-20! faalt.


38.46-41 6-11 39.41-36 11-16 40.33-28


Op 40.36-31 wint zowel 40...12-17 41.40-34 8-12 (bijvoorbeeld 42.34-29 23x34 43.30x39 17-22! 44.32-28 12-17 +) als - opnieuw - 40...23-29! 41.33-28 18-23. In dit laatste geval luidt een even aantrekkelijk als plausibel vervolg 42.27-22 12-18 43.22-17 16-21 44.17-11 21-27 45.32x21 23x41! 46.40-34 26x48! 47.34x3 48-26! 48.3x33 26x50 49.11-7 41-46! 50.30-24 19x30 51.25x34 46-23!! 52.7-2 23x45 53.2x30 45-40! +.


40...24-29!


Zie diagram 2


41.30-24 (41.36-31 12-17 +) 41...29x20 42.38-33 19-24(!!)


Schwarzman besluit de partij in stijl met een damzet die voor het eerst door Baba Sy tegen Joop Verheij (Lucas Bols-toernooi 1961/1962) werd uitgevoerd. Wit geeft het op.


¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿


¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿¿


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden