Klopt dit wel?

Forse stijging diefstal en overlast in de trein

Berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden. Vandaag: diefstal en overlast in de trein zijn fors gestegen. Door Ronald Veldhuizen

Beeld anp

Onderzoekers staan bekend als terughoudende, genuanceerde mensen, dus wanneer ze een woord als 'explosief' in de mond nemen, dan weet je het: de rapen zijn gaar. In de trein welteverstaan, want daar wordt deze maand door onderzoekers een explosieve stijging van overlast gemeld. Bedelaars, zakkenrollers, zwervers en muzikanten maken het leven van personeel en reizigers zuurder dan al het geval was. RTL Nieuws bracht het nieuws als eerste, Metro, NU.nl, AD en alle regionale kranten volgden.

Achter verontrustende cijfers schuilen vaak verborgen belangen, maar in dit geval is daarvan bij de bron geen aanwijzing. De eerste melding van het veiligheidsonderzoek valt in een kurkdroge brief van staatssecretaris Sharon Dijksma naar de Kamer van 8 juni, waarin zij meldt dat ze tussentijdse cijfers wil bespreken met belanghebbenden, zoals NS, ProRail en de vakbonden. Geen superlatieven hier.

Ook in het onderzoeksrapport geen verontrustend taalgebruik. Nergens komt het woord 'explosief' voor, of iets dat daarop lijkt. De cijfers in het rapport duiden daarentegen wel degelijk op een toename van diefstal en andere incidenten: in 2015 is over vrijwel de gehele linie het aantal meldingen daarvan tot wel 18 procent gestegen, vergeleken met 2014.

Waarom verschijnen er zoveel onzinberichten?

De meeste hapklare weetjes uit het genre 'lichtwetenschappelijk nieuws' kloppen niet, blijkt uit één jaar systematisch factchecken. Maar waar komen de feitoïden eigenlijk vandaan? Een jaaroverzicht van de rubriek Klopt Dit Wel?

Waaraan die stijging ligt, is vervolgens de vraag: zijn er meer incidenten, of worden ze alleen vaker gemeld? De onderzoekers zijn de eersten die toegeven dat daarop voorlopig geen antwoord bestaat. Niemand houdt bij hoe het NS-personeel de overlast registreert. En omdat er sinds 2015 extra politie rondom de spoorwegen patrouilleert, kan het ook zijn dat zij vaker voorvallen zoals diefstal en overlast melden.

Zo bezien ontbreekt commotie. Dat veel media van dit rapport toch nieuws hebben gemaakt, wijst maar op één ding: de komkommertijd is vroeg dit jaar.

Beeld de Volkskrant
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden