'Fors signaal': Ankara haalt omstreden Diyanet-voorzitter terug naar Turkije

Turkije heeft de omstreden voorzitter van de moskeekoepel Diyanet dinsdag teruggeroepen na berichten dat die informatie over vermeende Nederlandse Gülen-sympathisanten zou hebben doorgespeeld aan Turkije. 'Een fors signaal', stelde minister Bert Koenders (Buitenlandse Zaken) woensdag in de Tweede Kamer.

Het gebouw van Diyanet in Nederland. Beeld anp

Yusuf Acar, die ook als attaché op de Turkse ambassade werkte, kwam vorige week in opspraak. Hij zou inlichtingen over de Nederlandse Gülen-beweging hebben verzameld en noemde het CDA een gülenistenbolwerk. Koenders riep de Turkse tijdelijk zaakgelastigde direct op het matje en heeft hem in een stevig gesprek te verstaan gegeven dat Acar grenzen heeft overschreden. Verklikken van Turkse Nederlanders beschouwt het kabinet als een vorm van ongewenste inmenging in het leven van Nederlandse burgers. De manier waarop Acar een Nederlandse politieke partij heeft weggezet, is volgens Koenders 'volstrekt onaanvaardbaar'.

Ankara houdt de in ballingschap levende prediker Fetullah Gülen verantwoordelijk voor de mislukte staatsgreep in Turkije van 15 juli. 'Een bolwerk van Gülenisten' houdt in de perceptie van de Turkse autoriteiten in dat het CDA 'terroristen' zou herbergen.

Ankara heeft volgens Koenders aangegeven dat Acar 'op eigen initiatief' heeft gehandeld, en zou hier 'zeer ongelukkig' mee zijn.

Dubbele pet

CDA-leider Buma zegt blij te zijn met het optreden van de minister, maar vraagt zich ook af hoe hij gaat voorkomen dat de opvolger van Acar hetzelfde gaat doen. Koenders benadrukt dat deze niet weer 'een dubbele pet' mag dragen. 'Er komt alleen accreditatie voor de nieuwe religieuze attaché van de Turkse ambassade als deze niet óók is verbonden aan Diyanet.'

Het probleem is hier niet mee opgelost, geeft Koenders toe. 'We zijn niet naïef over de ontwikkelingen in Turkije en zodra er ook maar enige aanwijzing is voor mogelijke inmenging in Nederlandse aangelegenheden, zullen wij direct actief opereren. Het is niet acceptabel dat het gedrag van Nederlandse Turken openlijk of heimelijk wordt beïnvloed.'

Aanvankelijk ontkende Diyanet, in Nederland ook bekend onder de naam Islamitische Stichting Nederland (ISN) de berichten over Acar. Het bestuur sprak op de website van ISN over 'een lastercampagne' die leidde tot 'uiterste bezorgdheid en angst'.

De vinger werd gewezen naar Gülenaanhangers die er alles aan doen om Turkije in een kwaad daglicht te stellen. Hun 'propagandamateriaal' zou worden gebruikt door 'bepaalde Europese politieke partijen, dat xenofobie en islamofobie doet voeden'.

CDA-leider Buma tijdens het debat. Beeld anp

Spionagewerk

Vanuit Nederlandse Gülenhoek werd al kort na de couppoging gesuggereerd dat imams van Diyanet in Nederland voor de Turkse president Erogan spionagewerk verrichten. In een interview met het Algemeen Dagblad riep erkend Gülenist Ahmet Taskan, directeur van de ondernemersvereniging Hogiaf, half augustus de regering op alle Diyanetimams uit te zetten. Hij noemde ze 'spionnen, die namen en gegevens verzamelen van mensen die niet Erdogan-gezind zijn'. Volgens Taskan zouden ook overheidsambtenaren en politici van Erdogan in Nederland moskeeën rondlopen. 'Ze zaaien haat en onrust. Stuur ze dan maar het land uit.'

Inmiddels is ook in andere Europese landen, onder andere in Duitsland en België, bericht over oproepen van Ankara aan Turken in de diaspora om namen van Gülenisten door te geven. De website Turkish Minute heeft een brief van Diyanet in het bezit, waaruit dat zou blijken. Het is onduidelijk of de brief authentiek is.

Onduidelijk is ook hoe ISN het terugroepen van Acer interpreteert. Een verzoek van de Volkskrant om een reactie bleef woensdag onbeantwoord.

Minister Koenders tijdens het debat. Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden