Formatiepartijen moeten overeenkomsten in plaats van verschillen zoeken

Buma en Pechtold op zoek naar eenheid in de kabinetsformatie Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant

De kabinetsformatie dreigt al het elan van voor de verkiezingen weg te blazen van het Binnenhof.

Donderdag wist informateur Tjeenk Willink de partijleiders van VVD, CDA, GroenLinks en D66 dan toch weer bij elkaar aan tafel te krijgen. Dat dat nieuws werd, zegt veel over de deplorabele toestand van deze formatie. Zelfs het feit dat partijen bereid zijn met elkaar aan tafel te zitten, werd als een doorbraak gezien. Een doorbraak die daarna door de betrokken partijen meteen weer werd gerelativeerd: zelfs als de onderhandelingen weer beginnen, zo benadrukken zij, is de kans van slagen nog steeds gering.

Zo ging ook deze formatiedag voorbij zonder dat iemand in het land enthousiast werd over het nakende landsbestuur. Misschien vielen VVD en PvdA elkaar in 2012 iets te enthousiast en ondoordacht in de armen, maar de voorstelling die nu wordt opgevoerd, is het andere uiterste. Zelfs tussen de partijen die voor de verkiezingen al voorbestemd leken voor de volgende regering, zijn de verhoudingen gedurende de onderhandelingen verslechterd.

Premier Rutte mag zich zo langzamerhand zorgen gaan maken over de slechte start die zijn derde kabinet, als het er al komt, dreigt te gaan maken. Van het elan van de verkiezingscamagne, die 10,5 miljoen Nederlanders naar de stembus trok, is na 85 dagen niets meer te bekennen. Het momentum voor een enthousiast begin, met nieuwe vergezichten, dreigt te verglijden. Waar zijn alle grote beloften van voor 15 maart dat het hoog tijd is om de economische voorspoed aan te grijpen voor groot onderhoud aan het land? Als er al een regeerakkoord komt, lijkt het gebouwd te worden op chagrijn en gestold wantrouwen.

Er is één excuus voor het getreuzel: de versnippering van het politieke landschap maakt het niet eenvoudig. Maar van de politieke leiders mag nu worden verwacht dat zij de situatie gemakkelijker maken in plaats van nog ingewikkelder. Dat begint met een beetje bereidwilligheid: zoek de overeenkomsten in plaats van de verschillen. Op een coalitie die vanaf dag één met lange tanden aan de klus begint, zit niemand te wachten. Als Rutte, Buma, Pechtold, Klaver en/of Segers dat vooruitzicht nu niet snel weten weg te nemen, wordt het tijd serieus te gaan nadenken over een minderheidskabinet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.