nieuwstopman FMO

FMO-baas Peter van Mierlo stapt op na klachten over intimidatie werknemers

De baas van ontwikkelingsbank FMO, Peter van Mierlo, is donderdag per direct opgestapt. De officiële reden van zijn vertrek, zo staat in een persverklaring van FMO: Van Mierlo zag zijn ‘effectiviteit teruglopen’ door interne discussies over de manier waarop hij de veranderingen binnen de bank aanstuurde. Officieus vertrekt Van Mierlo omdat werknemers klaagden over zijn intimiderende stijl van leidinggeven. 

Peter van Mierlo.Beeld FMO

Onder Van Mierlo’s bewind ging FMO gebukt onder een ‘sfeer van angst en vergelding’, blijkt uit gesprekken die radioprogramma Argos en de Volkskrant de afgelopen maanden voerden. Zowel de ministeries van Financiën als Buitenlandse Zaken spraken woensdag op vragen van beide media al hun zorgen uit over het feit dat er klachten waren ingediend bij de semi-staatsbank, die voor 51 procent in handen is van de belastingbetaler. Het vertrek van Van Mierlo volgt op onderzoek van een onafhankelijke commissie naar deze klachten. 

FMO, door de staat opgericht in 1970, investeert in totaal 10,4 miljard euro in 877 ontwikkelingsprojecten op het gebied van landbouw, energie en financiën. Dat loopt uiteen van Indiase rijstpellerijen en Ivoriaanse elektriciteitscentrales tot Mongoolse kopermijnen en Guatemalteekse containerterminals. Ceo Peter van Mierlo stond sinds 1 juli 2018 aan het roer bij de ontwikkelingsbank, nadat hij eerder PricewaterhouseCoopers Nederland leidde. 

Onder Van Mierlo’s regime groeiden zowel het vermogen als het personeel fors en probeerde de bank het anti-witwasbeleid te verbeteren. Tegelijkertijd zette Van Mierlo’s conflictueuze bestuursstijl kwaad bloed bij veel van de 700 FMO-werknemers. Ook kwam de bank politiek onder vuur te liggen na onthullingen van Trouw over mensenrechtenschendingen bij projecten die met met FMO-miljoenen worden gespekt.

Filmpje

Intern sloeg de vlam in de pan na een incident rondom FMO’s ‘winterfeest’ op 12 december in het Haagse theater Diligentia. De feestcommissie van de bank wilde de bedrijfsfuif inleiden met een satirisch filmpje waarin onder meer de dure Tesla’s in de FMO-garage en de slechte publiciteit in de media werden genoemd. Van Mierlo en zijn collegabestuurders reageerden furieus op het filmpje. 

Ze dwongen hun vier jonge collega’s uit de feestcommissie om op het podium van Diligentia hun excuses aan te bieden voor het inmiddels verboden filmpje waarvan de meeste van de 500 verbouwereerde FMO’ers die aanwezig waren het bestaan niet eens vermoedden. Ook dreigde Van Mierlo dat als de leden van de feestcommissie geen geheimhoudingsverklaring over het filmpje zouden ondertekenen, hij hoogstpersoonlijk zou aanschuiven bij hun eerstvolgende functioneringsgesprek.

In de dagen na de ‘publieke vernedering’ op het podium van Diligentia, zoals een getuige het formuleerde, liepen de gemoederen zo hoog op dat de directie een ‘excuusrondje’ langs de FMO-afdelingen moest maken om de boel te lijmen. Meerdere werknemers beklaagden zich tegenover Argos en de Volkskrant over de bedreigende en vernederende stijl van ‘pestkop’ Van Mierlo.

Geheimhouding

Een hooggeplaatste FMO’er, die zelf niet met de pers wilde praten, schreef in een interne e-mail dat het bestuur een ‘sfeer van angst en vergelding’ had geschapen binnen de ontwikkelingsbank. Meerdere personeelsleden moesten bij hun – al dan niet geforceerde – vertrek een geheimhoudingsverklaring tekenen. Na een oproep van de ondernemingsraad (OR) van de bank zouden volgens ingewijden tientallen werknemers hun klachten en zorgen over het gedrag van Van Mierlo hebben gemeld, hoewel de OR dit aantal niet wilde bevestigen.

Minister Hoekstra (Financiën) reageerde donderdag na het vertrek van Van Mierlo dat het ‘aan de raad van commissarissen van FMO is om opvolging te geven aan de uitkomsten van het klachtenonderzoek. Het is in het belang van de organisatie en de uitvoering van het werk van FMO dat hier snel duidelijkheid over komt.’

In een persverklaring liet Van Mierlo donderdag optekenen dat er  ‘gaandeweg meer discussie is ontstaan over de wijze van aansturing van de transformatie’ van FMO, ‘waardoor ik mijn eigen effectiviteit zag teruglopen. Alle energie moet worden gestoken in het veranderproces en ik wil dat niet in de weg staan. Daarom heb ik de raad van commissarissen meegedeeld terug te treden als ceo van FMO. Ik betreur dat maar het belang van de organisatie moet voorop staan.’

Van Mierlo blijft nog drie maanden aan in een adviserende rol terwijl de raad van commissarissen een opvolger zoekt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden