Nieuws

Film over Arderns optreden na aanslag in Christchurch valt slecht bij Nieuw-Zeelandse moslims

Het empathische optreden van de Nieuw-Zeelandse premier Jacinda Ardern (40) na het bloedbad in Christchurch wordt verfilmd: de hoofdrolspeelster is al gevonden. Maar in de moslimgemeenschap ligt het plan, twee jaar na de aanslag, uiterst gevoelig.

De Nieuw-Zeelandse premier Jacinda Ardern bezoekt moslims kort na de aanslag op twee moskeeën in Christchurch in maart 2019. Beeld AFP
De Nieuw-Zeelandse premier Jacinda Ardern bezoekt moslims kort na de aanslag op twee moskeeën in Christchurch in maart 2019.Beeld AFP

De film wordt volgens de makers een ‘inspirerend verhaal over de reactie van een jonge leider op de tragische gebeurtenissen’. Bij nabestaanden valt het plan niet best. ‘Het lijkt wel alsof ze een slaatje willen slaan uit wat hier is gebeurd’, zegt de zus van een van de slachtoffers tegen de Nieuw-Zeelandse nieuwswebsite Stuff. Volgens de moslimvereniging van Christchurch is de timing van de film niet gepast.

Op 15 maart 2019 schoot een Australiër met extreemrechtse ideeën 51 mensen dood bij twee moskeeën in Christchurch, na Auckland de grootste stad van Nieuw-Zeeland. Het was de dodelijkste schietpartij in de geschiedenis van het land.

De aanslag was voor Jacinda Ardern de eerste grote gebeurtenis van haar premierschap. In haar eerste reactie veroordeelde zij het geweld snoeihard en benadrukte ze dat de Nieuw-Zeelandse moslims, die een kleine minderheid vormen in het land, er helemaal bij horen. ‘They are us’, zei Ardern, ‘zij zijn ons’.

Het zinnetje, dat de naam van de film moet worden, droeg bij aan Arderns wereldwijde populariteit als de empathische premier van Nieuw-Zeeland. In Nederland verwijst D66-fractievoorzitter Sigrid Kaag graag naar haar stijl van leiding geven.

‘Stortvloed van liefde en steun’

Volgens regisseur Andrew Niccol gaat de film dan ook ‘niet zozeer’ over de aanslag zelf, maar over de ‘stortvloed van liefde en steun’ waarmee de Nieuw-Zeelanders die te boven kwamen. Ardern bezocht na het bloedbad tal van moskeeën in Nieuw-Zeeland, bleef oproepen tot solidariteit en gaf ruiterlijk toe dat de politiek fouten had gemaakt in de aanloop naar de aanslag.

Twee jaar na dato kan worden gesteld dat Nieuw-Zeeland goed heeft gereageerd op het bloedbad, schreef hoogleraar recht Alexander Gillespie van de Universiteit van Waikato in maart op opiniewebsite The Conversation. Het grootste succes: de dader, Brenton Tarrant, is veroordeeld tot levenslang, een straf die in Nieuw-Zeeland niet eerder was opgelegd.

Toch is het de vraag of het land vooruitgang heeft geboekt op het gebied van de structurele problemen die door de aanslag zijn blootgelegd: racisme en extremisme. Recente rapporten geven volgens Gillespie weinig aanleiding te geloven dat Arderns verbindende woorden verandering hebben teweeggebracht.

Juist daarom vraagt de moslimvereniging van Christchurch te wachten met een film over de aanslag, al vindt ze wel dat Arderns optreden erkenning verdient. Maar er moet harder worden ingegrepen tegen haatzaaien, islamofobie en institutioneel racisme, aldus de vereniging.

Na de verkiezingen van vorig jaar blijft Ardern, die afstand heeft genomen van de film, de aangewezen persoon om die stappen te zetten. Haar partij, Labour, won vorig jaar met grote meerderheid de verkiezingen. Dat ongekende succes was voornamelijk te danken aan Arderns succesvolle bestrijding van het coronavirus.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden