Fietsers versus het fotomomentje

Liefst vijftien verkeersregelaars die ook nog eens worden gebrieft door een 'crowdmanagment-deskundige': de veelbesproken fietstunnel onder het Rijksmuseum is weer open.

AMSTERDAM - Bij het binnengaan van de heropende fietstunnel onder het Rijksmuseum klinkt het voor Amsterdammers vertrouwde geluid van de steeldrum. Straatmuzikant Franklin overleefde naar eigen zeggen drie musemdirecteuren en is na tien jaar terug op zijn vertrouwde stek. 'Ik zal ook deze directeur overleven', vertelt hij aan een voorbijganger.


De passage is voor het eerst sinds de heropening van het Rijksmuseum weer overdag geopend. In de weekenden blijft de tunnel nog gesloten gedurende de spits van museumbezoekers, tussen 11 uur 's ochtends en 3 uur 's middags. Maar ook buiten de weekendspits valt er nog een hoop te verbeteren.


Bouwvakkers zijn bezig het fietspad open te breken om met witte bakstenen de verkeersstromen van elkaar te scheiden. 'Ze hadden 'm best een dag later open kunnen gooien', bromt een van de verkeersregelaars. De gemeente zet die in om de zaak in goede banen te leiden. Om kwart voor acht dinsdagmorgen worden zo'n vijftien volledig in het geel gestoken verkeersregelaars gebrieft door een externe 'crowdmanagement-deskundige'. Terwijl ze rustig een sjekkie draaien, luisteren ze naar de instructies van de deskundige, die door de gemeente is ingehuurd om de verkeerssituatie veiliger te maken.


'De tunnel moest en zou vandaag opengaan. De gemeente heeft gisteren nog een bulk veiligheidspaaltjes laten bezorgen', zegt Robert Schreuders, die het woord voert voor de regelaars. Achter hem zijn collega's druk bezig brommers en scooters een halt toe te roepen.


Het is rustig en er staat geen rij voor de ingang van het museum. Toch veroorzaken overstekende toeristen gevaarlijke momenten. En dat ligt niet alleen aan de verstrooide voetgangers. Veel Amsterdamse fietsers letten absoluut niet op. Ze zwabberen door de tunnel en kijken vooral op hun telefoon, waarmee ze foto's maken van de kruisgewelven in het plafond en van de ontvangsthal die aan weerzijden door de ramen te zien is.


Piet de Rooy, emeritus hoogleraar Nederlandse geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam, voorspelt weinig goeds. 'Voor veel toeristen zijn fietsers verbijsterend ingewikkeld. Hele volksstammen hebben nog nooit een fiets bereden. En twee groepen die elkaar niet verstaan, moet je niet al te veel mengen, heeft de ervaring geleerd.'


De Rooy vervolgt: 'Het Rijksmuseum is in 1885 opgeleverd toen er amper sprake was van verkeer. Een enkele fietser, een handkar, dat was het. Heden ten dagen is die fietstunnel ronduit belachelijk.'


Buiten de passage staan geen linten en aan de kant van het Museumplein geldt het fietspad toch vooral als plek voor het perfecte fotomomentje. Een bakfietsmoeder stopt midden op het fietspad om een voorbijganger een foto te laten maken. De uitwijkende fietsers schieten rakelings langs elkaar heen, maar de vrouw kijkt niet op of om. 'Lachen, jongens', zegt ze tegen haar zoontjes, die met tegenzin een neplach tevoorschijn toveren.


Niet alleen aan de achterkant, maar ook aan de voorkant ontstaan er deze eerste dag gevaarlijke situaties. Het kruispunt is tijdens de ochtendspits een kakofonie van toeterende auto's, scheldende fietsers en piepende remmen. Iedereen denkt voorrang te hebben en het lijkt wachten op de eerste botsing. Die blijft deze ochtend uit.


Geert de Jong van het Blackspot Team analyseert de spits. 'We moeten de haaientanden gaan verleggen of de voorrangssituatie aanpassen', legt hij uit, terwijl hij met zijn hand de verkeerstromen nabootst. 'Dit kruispunt moet in ieder geval snel onder handen worden genomen. Want zoals het nu gaat, kan het echt niet.'


Eromheen of eronderdoor, het blijft hoe dan ook oppassen geblazen

De fietser die, gerekend vanaf het stoplicht op de Stadhouderskade, het Rijksmuseum wil passeren, heeft drie opties: links- of rechts eromheen, of rechtdoor, door de tunnel. Onze verslaggever houdt de stopwatch ingedrukt en zet de voor- en nadelen op een rij.


Links

0-0.10 min.: als je aan de overkant linksaf slaat, kom je een zebrapad tegen. De fietsers vanaf rechts hebben ook voorrang, dus de kans is groot dat je even moet wachten.


0.10-0.50 min.: sla je daarna rechtsaf richting de Hobbemakade, staat er een stoplicht. Als je kunt doorrijden, ben je in iets meer dan een halve minuut bij het volgende stoplicht.


0.50-1.16 min.: de uitrit van een bustunnel, opletten dus. Trap je even door, dan sta je zo op het Museumplein.


Rechts

0-0.10 min.: kijk uit voor de overstekende toeristen als je rechts het zebrapad passeert.


0.10-0.25 min.: een smal fietspad waar haastige fietsers lak hebben aan de scheidslijnen. Oppassen bij het afslaan richting Jan Luijkenstraat.


0.25-0.50 min.: blijven opletten op overstekende toeristen.


0.50-1.05 min.: een bushalte, een tramhalte en een taxistandplaats. En je moet ook nog twee keer de weg oversteken. Als je pech hebt, sta je hier wel even te wachten.


1.05- 1.18 min.: na het oversteken van de Paulus Potterstraat kun je rustig ademhalen en uitrollen tot het eindpunt.


Rechtdoor

0-0.10 min.: Onhandige haaientanden. Je verwacht hier gewoon door te mogen fietsen. Vanaf rechts nemen fietsers terecht voorrang.


0.10-0.15 min.: aangekomen op hét fietspad, is het nog niet veilig. Toeristen gaan graag op de foto met de voorgevel van het museum en staan stil midden op het pad.


0.15-0.30 min.: de donkere gang in. Aan weerszijden zijn linten gespannen, die het de meeste mensen moeilijk maken over te steken. Door de grote ramen links en rechts is genoeg te zien om je vijftien seconden te vermaken.


0.30-0.41 min.: een mooi contrast, vanuit de donkere tunnel rijd je het weidse Museumplein op.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden