Fietsen, of toch weer een mooie baan in Brussel?

NAVO-chef De Hoop Scheffer is op afscheidstournee. Wordt het de luwte, of wacht hem een nieuwe uitdaging?..

DEN HAAG ‘Het zou zonde zijn als je nu op je lauweren gaat rusten’. Premier Jan Peter Balkenende ziet Jaap de Hoop Scheffer liever niet in de anonimiteit verdwijnen, wanneer zijn partijvriend eind juli opstapt als secretaris-generaal van de NAVO.

Balkenende onthaalt De Hoop Scheffer maandag op het Catshuis, met een aubade door de luchtmachtkapel en een zeer hoge onderscheiding namens koningin Beatrix. Slechts weinigen mogen zich Ridder Grootkruis in de Orde van Oranje-Nassau noemen; onder hen de Belgische koning Albert en oud-kardinaal Simonis.

De Hoop Scheffer (61) zegt ‘sprakeloos’ te zijn. Even later, tijdens de lunch in de ambtswoning van de premier, is de voormalige minister van Buitenlandse Zaken en CDA-fractieleider volgens aanwezigen spraakzaam als altijd. Het gaat dan ook goeddeels over zijn hobby: fietsen. Dick Berlijn, oud-commandant der strijdkrachten, biedt hem een boekje aan over fietsroutes in Nederland: ‘Omdat hij zolang in het buitenland is geweest’.

Met zijn nieuwe fiets kan hij nog problemen krijgen, zegt De Hoop Scheffer later tijdens zijn eendaagse afscheidstournee in Nederland. Op het NAVO-hoofdkwartier, waar hij meer dan vijf jaar zetelde, was het altijd: ‘Sir, uw vliegtuig staat klaar’. In de chique Haagse wijk Benoordenhout zal het wel zijn: ‘Meneer, kunt u uw fiets ergens anders neerzetten?’

In politiek Den Haag wordt er evenwel rekening mee gehouden dat De Hoop Scheffer niet definitief weggaat uit Brussel. De Spanjaard Javier Solana heeft afgelopen weekeinde aangekondigd dat hij dit najaar vertrekt als buitenlandcoördinator van de Europese Unie. Pikant: Solana kreeg die baan nadat hij secretaris-generaal van de NAVO was geweest, en derhalve een van De Hoop Scheffers voorgangers.

De scheidende NAVO-chef waagt zich niet aan voorspellingen. Het lijkt De Hoop Scheffer onwaarschijnlijk dat hij – afkomstig uit een klein land – opnieuw in aanmerking komt voor een topfunctie in Brussel. Maar volgens vertrouwelingen valt het niet uit te sluiten; de banencarrousel draait er op volle toeren.

Tijdens een lezing in sociëteit De Witte houdt De Hoop Scheffer een vurig pleidooi voor een ‘strategisch partnerschap’ tussen de NAVO en de EU. Wie hem hoort, denkt onwillekeurig: hij doet een gooi naar de baan van Solana.

De Hoop Scheffer noemt het ‘frustrerend’ dat de NAVO en de EU amper samenwerken, terwijl 21 landen lid zijn van beide organisaties. Nu mogen militaire commandanten van de NAVO en de EU elkaar officieel niet spreken over hun gelijktijdige strijd tegen piraterij voor de Somalische kust.

Dat De Hoop Scheffer snel in de vergetelheid raakt, is onwaarschijnlijk. Hij zal als oud-minister zijn medewerking (moeten) verlenen aan de commissie-Davids, die onderzoek doet naar de Nederlandse politieke steun voor de Amerikaanse invasie in Irak. Volgt daarop een parlementaire enquête, dan is hij weer terug op het Binnenhof.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden