Fazul, de man met duizend gezichten

De Verenigde Staten maken al jaren jacht op hem, maar de jongeman laat zich niet makkelijk pakken. Fazul Abdullah Mohammed, de Afrikaanse Al Qaida-leider tegen wie de luchtaanvallen van het Amerikaanse leger in Somalië vooral gericht waren, is een man met veel gezichten....

Van onze verslaggever Rolf Bos

Op de website van van de FBI van de ‘Most Wanted Terrorists’ staan vijf foto’s van Fazul geplaatst. De 32-jarige jongeman ziet er steeds iets anders uit. Ook over zijn geboortedatum is men het niet eens. Fazul, ook wel Haroon en Abu Aisha genaamd, draagt graag honkbalpetjes, vrijetijdskleding en is ‘very good with computers’.

De Amerikanen houden Fazul verantwoordelijk voor de aanslagen in 1998 op de Amerikaanse ambassades in Nairobi en Dar es Salaam, waarbij in totaal 225 mensen om het leven kwamen. Hij wordt ook verdacht van een aanslag in 2002 op een hotel aan de Keniaanse kust, waarbij tien Kenianen en drie Israëliërs gedood werden. In datzelfde jaar zou hij in Kenia met raketten gepoogd hebben een Israëlisch verkeersvliegtuig neer te halen. De raketten misten het vliegtuig.

Volgens de Keniaanse en Amerikaanse autoriteiten houdt Fazul zich sinds die aanslagen verborgen in Somalië, waar de CIA hem een paar keer dicht op de hielen zat. In 2003 bood de CIA geld aan Somalische krijgsheren voor elke gepakte Al Qaida-leider, en hoewel er minstens twee van hen werden uitgeleverd, wist Fazul met hulp van lokale moslimextremisten op vrije voeten te blijven.

Fazul zou in Moroni, op de Comoreneilanden geboren zijn in – hier verschillen de data – 1972 of 1974. Volgens de FBI zou Fazul in Afghanistan onder Osama bin Laden getraind te hebben in een terroristenkamp. Halverwege de jaren negentig kwam hij naar Kenia. Hij vestigde zich op het islamitische Lamu, het Keniaanse eiland in de Indische Oceaan, vlakbij de Somalische kustplaats Ras Kamboni, waar de Amerikaanse luchtmacht maandag een aanval uitvoerde. Hij trouwde een Keniaanse en ging lesgeven op een religieuze school.

Fazul, die Swahili, Frans, Engels en Arabisch spreekt, zou zich na de aanslagen in 2002 verscholen hebben in Somalië, waar de Al Ittihad al Islami-organisatie, die volgens de VS banden onderhoudt met Al Qaida, hem zou hebben geholpen. De leider van deze beweging, Sheik Hassan Dahir Aweys, werd begin 2006 een van de leiders van de Unie van Islamistische Rechtbanken, die in augustus vorig jaar nagenoeg geheel Somalië controleerde. De macht van de UIR verkruimelde echter snel, nadat eind december het Ethiopische leger de krachteloze wettige regering van Somalië te hulp kwam. De islamisten, onder wie Fazul, vluchtten naar het zuiden, waar ze tussen drie vuren terechtkwamen. Achter hen de Ethiopiërs, voor de kust de oorlogsschepen van de VS en voor hen de Keniaanse grens.

Of Fazul Abdullah Mohammed zich onder de doden of gewonden bevindt die bij de recente luchtaanvallen vielen, is niet bekend. Volgens Le Monde zouden er bij de slachtoffers van de aanval Franse, Canadese, Keniaanse en Britse paspoorten zijn aangetroffen. Fazul, die veel identiteiten bezit, is echter wel vaker de dans ontsprongen. Net als zijn grote voorbeeld, Osama bin Laden.

Een poster van de Amerikaanse FBI waarop verschillende foto's van Fazul Abdullah Mohammed staan. (AP) Beeld
Een poster van de Amerikaanse FBI waarop verschillende foto's van Fazul Abdullah Mohammed staan. (AP)

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden